Mitterrand neemt symbolisch afstand van Vichy; Geen krans meer voor Pétain

PARIJS, 22 JULI. De Franse president François Mitterrand zal op 11 november, als het einde van de Eerste Wereldoorlog wordt herdacht, geen krans meer leggen op de graftombe van maarschalk Pétain. Dit is gisteren meegedeeld door Serge Klarsfeld, voorzitter van de vereniging van dochters en zonen van gedeporteerde joden in Frankrijk. Klarsfeld zei dat hij van dit besluit mondeling op de hoogte is gesteld door het Elysée.

Mitterrand deponeert sinds 1987 elk jaar op 11 november een krans op de tombe van Pétain om daarmee de "held van Verdun' te eren. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was Pétain echter staatshoofd van Vichy-Frankrijk, en collaboreerde met het nazi-regime. De Vichy-regering werkte mee aan de jodenvervolging.

Vorige week werd in Parijs de razzia van 16 juli 1942 herdacht toen 4.500 Franse politiemannen in twee dagen bijna 13.000 (buitenlandse) joden in de Franse hoofdstad oppakten. Aan de vooravond van deze herdenking vroegen Franse joodse organisaties Mitterrand een "symbolisch gebaar' te maken om de verantwoordelijkheid van het Vichy-bewind aan de kaak te stellen.

Mitterrand nam deel aan de herdenking en legde een krans, maar onthield zich de gevraagde geste omdat volgens hem de Franse republiek niet als de opvolger van de Vichy-staat kan worden beschouwd. In deze opvatting wordt hij gesteund door onder anderen oud-president Valéry Giscard d'Estaing. Met het besluit niet langer een krans te leggen op het graf van Pétain demonstreert Mitterrand dat hij verder afstand neemt van Vichy.

De Nationale Vereniging Pétain-Vichy heeft Mitterrands besluit als “schandalig” veroordeeld. De vereniging meent dat de president “niet moet toegeven aan het “dictaat van een minderheid van sektarische Fransen” en aan “een handvol extremisten die zaad zaaien voor een burgeroorlog door veertig miljoen Fransen van infamie te beschuldigen”.

De discussie over Vichy, die door de herdenking van de razzia van 16 juli 1942 is opgelaaid, heeft bij het dagblad Le Figaro tot grote onrust geleid. Aanleiding was de verklaring - in het weekblad l'Express - van de secretaris-generaal van de directie, Yann Clerc die, sprekend als voorzitter van de "Vereniging voor de verdediging van de herinnering van maarschalk Pétain', zei dat hij “vierkant achter het beleid van Vichy” stond.

De hoofdredacteur van Le Figaro, Franz-Olivier Giesbert, veroordeelde in een persoonlijke brief aan l'Express de uitlatingen van Clerc. Op een speciale bijeenkomst van de ondernemingsraad minimaliseerde de directie de uitlatingen van haar secretaris. Clerc bestrijdt overigens dat hij de invoering, in 1940, van een speciaal statuut voor joden in de Vichy-staat goedkeurt, zoals in l'Express was vermeld.