Mexico opgelucht door terugtreden Ross Perot; Onzekerheid over vrijhandelsakkoord sterk verminderd

MEXICO-STAD, 18 JULI. De Mexicaanse financiële wereld heeft met een zucht van verlichting gereageerd op de aankondiging van de Amerikaanse miljardair H. Ross Perot dat hij zich niet kandidaat zal stellen voor het presidentschap van de Verenigde Staten. Na het bekendworden van het nieuws steeg de al geruime tijd in mineur verkerende Bolsa, de Mexicaanse beurs, en sloot de dag met een verhoging van 49,5 punten.

Ross Perot is een verklaard tegenstander van het vrijhandelsakkoord waarover Mexico, de Verenigde Staten en Canada nu al meer dan een jaar onderhandelen. Gevreesd werd, dat indien de besprekingen zich tot na november zouden voortslepen een eventuele president Perot korte metten zou maken met het akkoord.

Ook bij de Amerikaanse Democraten bestaat verzet tegen het akkoord, omdat dit tot een verlies van werkgelegenheid in de VS zou leiden. Aan de andere kant zouden de Republikeinen in het akkoord juist een belangrijke factor zien voor een stembusoverwinning van George Bush, zo schreef deze week de Wall Street Journal. Met name in Californië en Texas zou dit het geval zijn.

Op de Newyorkse beurs deden de Mexicaanse fondsen het eergisteren stukken beter dan in lange tijd het geval is geweest. Gedurende de afgelopen weken verkochten Amerikaanse beleggers hun aandelen in Mexicaanse fondsen, mede door de onzekerheid over het vrijhandelsakkoord. Maar eergisteren stegen bij voorbeeld de aandelen Telmex (de geprivatiseerde Mexicaanse telefoonmaatschappij) met anderhalve punt.

De besprekingen over het vrijhandelsakkoord (TLC of Nafta) hebben deze week echter niet de impuls gekregen die velen hadden verwacht. Dinsdag ontmoetten de presidenten Bush en Salinas de Gortari elkaar in San Diego, maar de verwachte ondertekening van het TLC bleef uit. Canadese onderhandelaars lieten eind vorige week weten dat de besprekingen teleurstellend stroef verlopen. Overigens bestaat in Canada zelf steeds minder enthousiasme voor het TLC. Een recente Gallup-opinipeiling heeft uitgewezen dat slechts 28 procent van de Canadezen iets in het akkoord ziet.

Volgende week komen ministers van de drie landen opnieuw bijeen in Mexico-Stad om over de resterende haken en ogen te praten. President Salinas zei deze week in een vraaggesprek met het Spaanse persbureau EFE, dat de onderhandelingen vrijwel zijn beëindigd, maar dat het verloop van de besprekingen de einddatum zal bepalen.

Onder de knelpunten tussen de drie landen is de hardnekkige Mexicaanse handhaving van het staatsmonopolie op vrijwel alle petro-chemische activiteiten. Mexico heeft onlangs het staatsoliebedrijf Pemex geherstructureerd, maar tot grote teleurstelling van vooral de Amerikanen nauwelijks meer mogelijkheden geboden voor buitenlandse deelname in de Mexicaanse oliewinning en -raffinage. Volgens bronnen bij de TLC-onderhandelingen zou het land evenwel bereid zijn in te stemmen met een vermindering van het aantal staatsondernemingen in de petrochemische sector van negentien naar acht. Ook zou Pemex in grotere mate dan voorheen buitenlands kapitaal kunnen aantrekken.

Een ander probleemgebied is nog de automobielindustrie. Hierbij stellen de Verenigde Staten de eis, dat auto's voor zeventig procent uit lokaal geproduceerde onderdelen moeten bestaan willen ze zonder het opleggen van heffingen binnen het gebied van de drie landen kunnen worden verhandeld. Begin deze maand werd evenwel een belangrijk knelpunt opgelost. Mexico zou hebben ingestemd met het openen van de financiële instellingen in het land voor buitenlandse investeerders en niet langer een maximale deelname van dertig procent voor banken en 49 procent voor verzekeringsmaatschappijen eisen. Deze huidige beperkingen zouden binnen een aantal jaren geleidelijk moeten worden opgeheven.