"Spanje moet verbod Nike beëindigen'

MADRID, 13 JULI. De Europese Commissie en de regering van de Verenigde Staten hebben er bij Spanje op aangedrongen onmiddellijk een eind te maken aan het verbod op de verkoop van sportkleding onder de merknaam "Nike'.

De Amerikaaanse firma Nike is de grootste fabrikant van sportartikelen ter wereld en bovendien sponsor van de Amerikaanse atletiekploeg op de Olympische Spelen. "Nike' werd als handelsnaam echter al in 1932 gedeponeerd door een textielfabrikant te Barcelona. De huidige eigenaars van dit merk hebben van de rechter gedaan gekregen dat verkoop en promotie van de Amerikaanse produkten in Spanje verboden is, totdat een definitieve uitspraak over het eigendom van de naam is bereikt. Zij hebben gedreigd de politie te laten ingrijpen tijdens de openingsceremonie van de Spelen wanneer daar deelnemers in Nike-kledij verschijnen.

Nike stelt daartegenover dat de Olympische kledij eigendom is van de atleten en daarmee niet onder het advertentie- en verkoopverbod valt. “Onze Olympische plannen zijn niet gewijzigd”, aldus een verklaring van Nike.

Nike International had in Barcelona een nieuwe collectie sportmode willen presenteren. Behalve de Amerikaanse atleten en de olympische afvaardiging van Algerije, sponsort Nike een aantal afzonderlijke sportsterren zoals Sergei Bubka, Michael Jordan en John McEnroe die de hemden, broekjes en trainingspakken voor een publiek van honderden miljoenen televisiekijkers dienden te gebruiken. Wegens het grote belang dat hiermee voor de firma gemoeid is, heeft de speciale handelsafgezant van de Verenigde Staten, Carla Hills, al in januari bij de Spaanse minister van economische zaken protest aangetekend tegen de gang van zaken. Toen dit geen effect had, is Spanje op de lijst geplaatst van landen die in aanmerking komen voor represailles wegens schending van de commerciële belangen van de Verenigde Staten.

Eind vorige maand heeft ook de Europese Commissie Spanje dringend gevraagd om een eind te maken aan deze belemmering van de vrije handel tussen lidstaten. Nike mag immers in de overige elf landen van de EG vrijelijk worden verkocht. Probleem voor de Spaanse overheid is echter, dat het Constitutionele Hof twee weken geleden heeft bevestigd dat er juridisch gezien niets valt aan te merken op de vonnissen van twee lagere rechters in de kwestie-Nike. Een beroep op het Europese Hof is al in april gedaan, maar daarvan mag geen uitspraak worden verwacht vóór het ontsteken van het Olympisch vuur.

Oorzaak van de moeilijkheden is een verschil van mening tussen Nike International en haar voormalige vertegenwoordigers in Spanje, de firma Cidesport. Deze onderneming verwierf in de jaren tachtig voor een gering bedrag van een advocaat het gebruiksrecht op de Spaanse merknaam, juist om te voorkomen dat iemand er een juridische truc mee zou uithalen. De fabriek die de naam vijftig jaar eerder had laten vastleggen bestond toen al lang niet meer. In 1986 werden ook naam en symboool van het Amerikaanse Nike bij het Spaanse merkenbureau vastgelegd. Dit oordeelde destijds dat verwarring bij de consument was uitgesloten wegens “grafische verschillen” en omdat “de markt onderscheid zal weten te maken.”

Nadat Nike per 31 december 1989 het contract met Cidesport had opgezegd, begon deze firma sportkleding onder het oude merk Nike in de handel te brengen en eiste een verbod op de Amerikaanse kleding. De eigenaars zijn bereid hiermee op te houden tegen een vergoeding van meer dan een miljard peseta's (circa 18 miljoen gulden). De Amerikanen noemen dit chantage en willen de zaak voor de rechter uitvechten. Zij hadden gehoopt intussen tegen storting van een borgsom door te kunnen gaan met de import van hun waren. De rechter die de zaak in eerste instantie behandelde heeft dit echter niet toegestaan. Sinds juni vorig jaar mag de kleding van het Amerikaanse Nike niet meer in Spanje worden geïmporteerd. De schoenen zijn nog gewoon in de handel. Wanneer de sterke arm dus tijdens het Olympisch defilé zou ingrijpen, kunnen de betrokken atleten niet tot het uittrekken van hun volledige outfit worden gemaand.