Clinton en Gore: rock & roll aan 't roer

WASHINGTON, 10 JULI. Met de keuze, gisteren, van senator Albert Gore als vice-presidentskandidaat heeft de generatie van Vietnam en Rock & Roll het roer van de Democratische Partij overgenomen. Gore en presidentskandidaat Bill Clinton zijn twee zuidelijke, baptistische broers. “We konden meteen met elkaar overweg”, zei Clinton over zijn eerste contacten met Gore een maand geleden. Maandag begint in New York de Democratische conventie waar de kandidatuur van het duo Clinton-Gore wordt bevestigd.

Clintons keuze voor Gore is opmerkelijk: het is ongebruikelijk een "running mate' te kiezen die uit hetzelfde gebied komt en bovendien zoveel gemeenschappelijk heeft met de presidentskandidaat. De 44-jarige Gore komt uit de deelstaat Tennessee, de 45-jarige Clinton uit het aangrenzende Arkansas. Gore haalde zijn kandidaats in Harvard, Clinton studeerde rechten aan de universiteit van Yale. Beiden hebben ze toegegeven dat ze marihuana hebben geprobeerd (Gore inhaleerde wel). Beiden hebben ze geworsteld met de dienstplicht in de Vietnamoorlog, waar ze tegen waren. Hun politieke ambitie speelde een grote rol in hun uiteindelijke beslissing om zich aan te melden. Clinton werd uitgeloot, Gore heeft in Vietnam gediend als officier in "public affairs'.

De wijze van uitverkiezing van Gore is typerend voor de discipline van Clintons campagne-organisatie. Hoewel er onenigheid was, werd er nauwelijks gelekt. Clinton ontving de kandidaten in het geheim. Anders moest hij voor de vorm bijvoorbeeld ook een vrouw en een zwarte op de lijst voor het vice-presidentschap zetten, hoewel hij die niet zou willen hebben. Na zijn roerige voorverkiezingen wil Clinton zo min mogelijk controverses en Gore is een vertrouwde kandidaat. Een sterke basis in het zuiden kan helpen, omdat kleine verschillen er toe doen bij een campagne tussen drie gelijkwaardige kandidaten. In het zuiden stonden de Democraten er bij de laatste drie presidentsverkiezingen niet goed voor.

Gore heeft een rijker publiek verleden dan zijn politieke baas, die gedurende twaalf jaar gouverneur van een klein deelstaatje is geweest. Gore heeft ook ervaring in Washington. In 1988 zei hij na zijn verlies in de presidentiële voorverkiezingen dat hij geen vice-presidentskandidaat wilde worden, omdat het een “politiek doodlopende weg” is.

Pag.7: Senator Albert Gore aanvaardt plaats onder Bill Clinton; Perot nog niet afgeschreven

Dit jaar besloot hij na lang talmen niet mee te doen aan de verkiezingen. Bush stond toen, na de overwinning in de Golfoorlog, hoog in de opiniepeilingen. En Gore had in 1989 zijn zoontje, Albert III, voor de uitgang van een baseball-stadion negen meter door de lucht zien vliegen nadat een auto hem had geschept. Het herstel kostte jaren en de extra zorg voor zijn gezin weerhield hem van de veeleisende voorverkiezingscampagne dit jaar.

Toen Clinton tijdens de voorverkiezingen over de ene onthulling na de andere struikelde, gingen er in de Democratische partij stemmen op om Gore kandidaat te stellen. Maar Clinton had een te sterke campagne om dat te laten te gebeuren. Nu heeft Gore een plaats onder Clinton geaccepteerd. “Ik doe het om een simpele reden. Ik houd van mijn land”, zei hij gisteren in Little Rock. Als Clinton dit jaar verliest, heeft Gore een betere uitgangspositie voor de verkiezingen van 1996.

Door zijn status van Vietnam-veteraan vult Gore Clintons omstreden Vietnam-verleden aan. Gore stemde ook voor Amerikaanse deelname aan de Golfoorlog. Clintons positie was tweeslachtig. Terwijl Clinton als gouverneur in zijn arme deelstaat Arkansas het milieu voor economische ontwikkeling liet wijken, is Gore de milieusenator. Gore leidde de Senaatsdelegatie naar de wereldmilieuconferentie in Rio de Janeiro, waar hij felle kritiek uitte op het beleid van president Bush. Door zijn inspanningen maakt Amerika een einde aan het gebruik en de produktie van CFK-verbindingen, die de ozonlaag bedreigen. Zijn dit jaar verschenen boek "Earth in the Balance; ecology and the human spirit' (De Aarde in de waagschaal; ecologie en de menselijke geest) getuigt van zijn gedetailleerde kennis en zijn religieuze betrokkenheid bij het milieu. Het heeft weken in de bestsellerlijsten gestaan. Volgens Gore hebben veel belangrijke lokale kwesties, zoals de plaats van vuilnisbelten en krachtcentrales, rechtstreeks met milieu van doen. Maar het milieu is nu zeker niet de grootste zorg van de Amerikaanse kiezer. Werkgelegenheid en bestaanszekerheid zijn dit jaar belangrijker. President Bush zal tijdens de campagne dit najaar proberen hem als milieu-extremist af te schilderen.

Gore brengt grote ervaring in presidentiële campagnes mee omdat hij in 1988 aan de voorverkiezingen heeft meegedaan. Hij is dus al volledig door de molen gegaan, zodat er komende tijd geen verrassende onthullingen van de pers zijn te verwachten. Dergelijke rust kan de geteisterde campagne van Clinton goed gebruiken.

Gore kan vurig spreken. Soms verliest hij zich in details maar op persoonlijk niveau heeft hij een groot gevoel voor humor. Zijn vrouw, Tipper Gore, voerde met Susan Baker, de vrouw van de minister van buitenlandse zaken, campagne voor etiketten op CD's om de koper te waarschuwen tegen vulgaire teksten die niet voor jonge oren zijn bestemd. Gore kan dus op de bres staan voor “gezinswaarden”, die in de Amerikaanse politiek hoog staan aangeschreven. Gisteren stelde hij zich teweer tegen het veto van Bush op een wet die werknemers in staat stelt om in geval van nood voor hun kinderen of bloedverwanten te zorgen. Bush wil “gezinswaarden” een belangrijk onderdeel van zijn campagne maken.

Anders dan Clinton is Gore beschermd opgegroeid. Zijn vader was ook senator van Tennessee. Hij bezocht een privékostschool in Washington. Na zijn diensttijd werd hij verslaggever voor The Tennessean en studeerde hij 's avonds aan de theologische faculteit. Op 28-jarige leeftijd kwam hij, op de Democratische golf na Watergate, in het Congres. Hij specialiseerde zich al snel in spraakmakende vraagstukken, speciaal de wapenwedloop. Hij kwam met een nieuw voorstel om het nucleaire lont wat langer te maken door reductie van het aantal kernkoppen per raket. Inmiddels is de gedachte van koppenreductie al verankerd in het START-verdrag. Na het einde van de Koude Oorlog werd milieu zijn belangrijke drijfveer.

Gore heeft als Congreslid over de hele wereld gereisd. Hij kan Clintons gebrek aan ervaring met Buitenlandse Zaken vergoeden. Geen van beiden hebben ze isolationistische neigingen. Hun wereldvisie lijkt op die van Bush. Dat is dus het politieke gat van de markt waar de onafhankelijke presidentskandidaat Perot in kan springen, want veel Amerikanen wijten hun werkloosheid aan de open grenzen of het begrotingstekort aan de militaire en economische hulp voor het buitenland. Perot is daarom nog niet afgeschreven.