Rijdende drugkoeriers strijken neer bij grenspost; Hazeldonk wil "drugrunners' verdrijven

RIJSBERGEN, 8 JULI. Vanuit een roestig Golfje kijkt hij verveeld uit over het parkeerterrein van Hazeldonk-Oost. Veel interesse voor Johnny's handelswaar is er aan het eind van de middag nog niet. Hij is blij dat de burgemeester van Rijsbergen, waarbinnen de grenspost Hazeldonk valt, deze week heeft aangekondigd een politiepost op te richten en een straatverbod in te stellen voor "drugrunners'. “Het wordt veel te vol hiero. Ikzelf verzin wel wat als ze hier gaan ingrijpen.”

Drugrunners zijn veelal jonge koeriers uit de Randstad die toeristen uit België en Noord-Frankrijk vanaf de snelweg Antwerpen-Rotterdam naar handelaren in de grote steden leiden. Ze pikken een potentiele koper uit en rijden hem naar de plaats van bestemming, in veel gevallen een drugspand in Rotterdam. Enkele maanden geleden greep de politie nog in tegen de capriolen van de gidsen op de rondwegen van de stad.

De politie-actie in Rotterdam heeft succes gehad. Daardoor, en door de zware concurrentiestrijd, zijn de gidsen langzaam maar zeker de Rijksweg A16 afgezakt. Inmiddels heeft ook België met het Nederlandse fenomeen kennisgemaakt, maar de bulk is in Hazeldonk neergestreken. “Vorig jaar zaten bij Hazeldonk vijftig gidsen. Nu ruim honderdvijftig”, zegt groepscommandant J. Gorissen van de Rijkspolitie Zundert / Rijsbergen.

De bordjes "Pas op voor “goud” verkopers' die enkele jaren geleden op de parkeerplaats zijn geplaatst, lijken achterhaald en doen eufemistisch aan op een plek waar drughandel en -gebruik, beroving, auto-inbraak en bedreiging aan de orde van de dag zijn. De voormalige grenspost, waar onder meer een grenswisselkantoor, een wegrestaurant en een benzinestation zijn gevestigd, is niet alleen voor expediteurs een steeds belangrijker handelscentrum geworden. “Behalve nepgoud worden hier allerlei goederen verhandeld”, zegt Gorissen. “Je kunt ook een tapijt kopen als je wilt, en veel gestolen goederen.”

Behalve reizigers (“Wanna buy something?”, vraagt Johnny) wordt vooral het personeel van het wegrestaurant Road House bedreigd en lastig gevallen. “Laatst werd ik tot in Rotterdam gevolgd door een paar jongetjes in een auto”, zegt een medewerkster. “Ik durf hier 's avonds bijna niet meer naar mijn auto te lopen.” De 75 overslag- en transportbedrijven, op enige afstand van de parkeerplaats van Hazeldonk-Oost, hebben nog geen directe overlast geconstateerd, maar de aanwezigheid van drughandelaren en -gebruikers zal "de commercie' geen goed doen, aldus Gorissen.

Volgens Johnny, die voor een baas “ergens in Rotterdam” werkt, wordt de concurrentie te groot. De situatie loopt “uit de klauw” als niet wordt ingegrepen. “Dan vallen er dooien. De jongens vervelen zich snel en gaan dan grappen uithalen met mensen die hier toevallig voorbijkomen.” Een goede gids kan zeshonderd tot drieduizend gulden per dag verdienen.

Voor burgemeester N.J.L. de Jaeger van Rijsbergen (5700 inwoners) is de maat vol. “Vorig jaar hebben wij hier met de politie, de marechaussee en de douane een ontmoedigingsactie gehouden”, zegt De Jaeger. “Toen merkten we dat we met een groep van vijftig man te maken hadden. Daarna is het even stil geweest, maar nu zijn het er meer dan honderd.” De Jaeger wil binnen enkele weken een politiepost ter plaatse oprichten. Bovendien legt hij de laatste hand aan een regeling die het mogelijk maakt een straatverbod af te kondigen. “Als burgemeester ben ik ervoor verantwoordelijk dit probleem op te lossen, al weet ik dat het om een landelijk probleem gaat. Ik aanvaard deze verstoring van de openbare orde niet.”

De politiepost zal het probleem niet direct oplossen, meent groepscommandant Gorissen van de Rijkspolitie, maar “het heeft een ontmoedigend effect”. Bovendien vindt hij het een net gebaar naar buitenlandse toeristen die aan hun eerste kennismaking met Nederlands territorium een nare bijsmaak overhouden. “Je kunt beroofde mensen niet twintig minuten door de bushbush laten rijden naar een gesloten politiebureau in Zundert.” Volgens De Jaeger en Gorissen is daarom de aanwezigheid van "uniformen' op Hazeldonk noodzakelijk. Niet alleen die van politie, maar ook de kleding van marechaussee en douane zullen druggidsen weghouden van het terrein.

De problemen in zijn grensgemeente heeft burgemeester De Jaeger zien aankomen. Na het Verdrag van Schengen, waarmee het vrije vervoer van personen en goederen tussen Nederland en België wordt gegarandeerd, ontbreekt het de autoriteiten aan mogelijkheden voor toezicht, zegt De Jaeger. “Ik ben hartstochtelijk voorstander van een Groot Europa, maar we moeten met onze benen op de grond blijven staan.”

Vlak na de grensovergang zullen daarom in de toekomst met regelmaat grote "verkeerscontroles' worden uitgevoerd door douane, marechaussee en rijkspolitie. De Jaeger was vorige week getuige van een nachtelijke controle waarbij 350 "inkomende auto's' werden aangehouden. “Tachtig procent van de automobilisten ging met een bekeuring weg. Illegale invoer van goederen of personen, ongeldige papieren of mankementen aan voertuigen. Verder vonden we een zakje heroïne en twee gestolen auto's. Nu we aan de grens niet meer kunnen controleren zullen we een eigentijdse vorm van toezicht moeten houden. Anders gaat het recht van de sterkste gelden.”