Smaak

Het valt nog te begrijpen dat obers en diensters (is daar al een ander woord voor? Kelnerinnen natuurlijk niet, het zal wel gastvrouwen worden of zoiets) taal bezigen die niet de mijne is; heel vanzelfsprekend, anders zouden ze misschien mijn werk doen, of ik het hunne, maar naar mij herhaaldelijk verzekerd wordt bestaan er tegenwoordig opleidingen en daar leren de dames en heren het bejegenen van klanten, althans dat hoop ik, maar hoe?

Ze leren daar dus dat ze bij het binnentreden van het klantechtpaar dit echtpaar welwillend ontvangen, de geheel overbodige vraag stellen "met hoevelen bent u?' (een niet geheel in het Nederlands passende vraag) alsof ze niet tot twee kunnen tellen, ze monter een gedekt tafeltje wijzen en zeggen "dan mag u daar plaatsnemen'. Dit is allemaal analoog aan de gezondheidszorg, die slechts in plaats van plaatsnemen "gaan zitten' zeggen. Laat ik die opleidingen nu nog maar eens voor de laatste keer waarschuwen: het "wilt u daar misschien zitten?' is redelijk Nederlands en een adequate opvang. Niet meer, niet minder. Ik weet ook wel dat de onderbetaalde verpleegsters er goed aan menen te doen als ze zeggen "dan mag u' dit en dat, maar "willen' is een aardiger werkwoord.

Als we eenmaal zitten begint het gezeur om "het aperitiefje'. Waarom dat woord me niet zint weet ik niet, waarschijnlijk omdat het zogenaamd sjiek is, maar persoonlijk hoor ik dan liever: "wilt u alvast iets drinken', of "wilt u vooraf iets drinken'. En vermijdt te allen tijde het woord gebruiken. Ik ben geen gebruiker en zal dat ook nooit worden.

Dan wordt het menu gebracht nadat er een lichte paniek is ontstaan omdat ik geantwoord heb dat ik wel op de wijn wacht. Men weet hiermee geen raad. Sommige durfallen brengen nu de wijnkaart, en nu weet ik wel dat het verschrikkelijk bon ton is voor sommige mediterrane fijnproevers om eerst de wijn uit te zoeken en pas daarna te bekijken wat we erbij gaan eten, maar ik ben nog van de eenvoudige stempel en kies eerst het eten en pas daarna de wijn. Daarbij kan nog een immens misverstand ontstaan als zo'n oberes me komt vragen of ik een "cocktail van het huis' wil - en als ik dan denk dat "van het huis' aangeboden betekent.

Het menu dus.

Ik kijk erin, mijn vrouw kijkt erin (we nemen even aan dat ik getrouwd ben) en daarna, als er gekozen is, hoor ik mezelf steevast zeggen: "Vouw het menu samen en leg het plat op tafel'. De geoefende restaurantbezoeker weet waarom. Als je het menu per ongeluk in je hand houdt of open laat liggen komt de ober nooit meer. (Van de week at ik in een restaurant waar ik alleen aan een tafeltje zat zonder dat er iemand was geweest. Na enige tijd kwam er een ober. "Is er al iemand bij u geweest?' Nee natuurlijk. Anders had ik wel een menu en zeker dat bordje met brood gehad, want dat horen obers mee te nemen op weg naar een nieuwe klant.)

Als je het menu neerlegt zegt de oberin altijd (en vooral oberinnen) "heeft u een keus kunnen maken?' Weer die vergaderzaalpraat. Waarom niet: "Heeft u iets uitgezocht?'

Je bestelt. Als er nummers op de wijnkaart staan is het personeel kennelijk niet opgeleid voor Franse termen, of te lui.

De wijn wordt in Nederland altijd behandeld of hij 75 gulden kost aardig, maar onnodig. Etiket naar voren, proeven. Dit doen ze zelden in andere landen. En terecht. We merken vroeg genoeg of hij niet te drinken is. Ik stuurde in Egypte eens twee maal de wijn terug tot ik er achter kwam dat álle wijn daar over the top was.

Als het eten wordt neergezet klinkt het eerste Smakelijk Eten! Dat maken we zelf wel uit. "Ik hoop dat het u smaakt' zou al beter zijn.

Bij het weghalen van het bordje: heeft het gesmaakt? Ik weet niet of u weleens zo onvoorzichtig bent geweest dit te ontkennen. Voor je het weet klinkt er verbazing, wrevel en het eindigt met een kok met een muts en een mes aan je tafel. Niet doen. Keurig zeggen ja hoor.

Bij het volgende bordje weer "Smakelijk Eten' en bij het weghalen weer "heeft het .......'?

Maar nu iets anders.

Je wilt onderweg nog iets of je wilt afrekenen. Alle obers en oberinnen lopen dan met afgewend gezicht langs. Nooit, nooit, kijken ze in je richting, ook niet als ze niets omhanden hebben. Het is heel moeilijk wat ze doen, maar net als met Smakelijk Eten is dit er kennelijk ingeramd tijdens de opleiding: nooit kijken we in de richting van de tafeltjes. Dus geen extra wijn, geen pepermolen, geen water en geen vork - allemaal geen zaken die geen uitstel dulden. En als je ze roept zijn ze beledigd en zeer geërgerd. Alsof je ze van vakantie terugroept. Ze brengen de vork met een gezicht van Jezus, ze kunnen ook niks zelf, zoals je een driejarige voor de derde keer een bekertje melk geeft nadat hij het al twee keer heeft omgegooid.

Dat zijn wij voor de meeste obers en oberinnen: lastige kinderen met geld.

Laten ze op die scholen dus eens leren dat dat niet zo is, dat zou het uitgaansleven een stuk veraangenamen. Ik ga tegenwoordig allang niet meer voor het exquise truffeltje op een bedje van onzelievevrouwebedstro, afgemaakt met terpentijn, ik ga voor de gezelligheid. En niet voor het Smakelijk Eten. Duidelijk?