Chartermarkt herstelt zich na matige start

ROTTERDAM, 4 JULI. Toen heel Nederland treurde om de gemiste strafschop van Van Basten, haalden de chartermaatschappijen en touroperators in alle stilte opgelucht adem. De tot dan toe teleurstellende verkoop van tickets voorvliegreizen inclusief verblijf zou nu een week eerder aantrekken dan bij een Nederlandse kwalificatie voor de finale. En met een beetje slecht weer in eigen land zou de teleurstellende maand juni toch nog goed gemaakt kunnen worden.

Vanaf vandaag tot eind september moeten alle vliegtuigstoelen van de charters weer vol zitten. Via steeds aantrekkelijker geprijsde "last-minute-tickets' worden twijfelaars en laatbeslissers alsnog de vliegtuigen ingelokt.

De charters die Nederlandse toeristen naar zon en zee moeten brengen, waren de afgelopen weken veel slechter bezet dan verwacht. Te optimistische bespiegelingen over een sterk groeiherstel van het aantal vliegvakanties was de voornaamste oorzaak voor het stoelenoverschot. Nadat vorig jaar de groei stagneerde door de Golfoorlog, zou er dit jaar sprake zijn van een aanzienlijke inhaalgroei, zo dacht de Nederlandse reiswereld. Maar tot nu toe blijft de groei ruim drie procent achter bij de verwachtingen.

De groei van het aantal vliegvakanties is het afgelopen decennium jaarlijks steeds zes procent geweest. Naast de bevolkingstoename prefereerden steeds meer Nederlanders het vliegtuig als vervoermiddel naar buitenlandse vakantiebestemmingen. “Voor dit jaar gingen we uit van een dubbele groei, van 12 procent. Maar het valt, zeker na de maand juni, tegen”, zegt Toon Moeskops van chartermaatschappij Transavia.

Om die reden is het aanbod van de "last minute-tickets' sterk gestegen. De krantepagina's worden gesierd met advertenties waarin de goedkope reistickets worden aangeprezen. Bij veel reisbureaus is het zicht naar buiten ontnomen door grote aanplakbiljetten waarop de laatste, weer goedkopere aanbiedingen worden aangekondigd. De laaggeprijsde vliegtickets dienen als medicijn die de Nederlandse reiswereld alsnog een gezonde zomer moet te bezorgen.

Op Schiphol begon gisteravond de echte zomerdrukte. “We verwachten dat het vanaf nu vol is. Heel vol, elke dag”, weet woordvoerster Mariona van der Goot. De luchthaven heeft een maximum capaciteit van 18 miljoen mensen per jaar. Voor de zomerdrukte verwacht men de pieken in de weekeinden, met name tussen negen uur 's morgens en half twee 's middags. Op de drukste dag vorig jaar, 28 juni, maakten ruim 65.000 vertrekkende en aankomende reizigers gebruik van Schiphol.

Pag.17: Congestie in de lucht door vakantiedrukte

De drukte beperkt zich niet alleen tot aankomst- en vertrekhallen van de luchthavens. In de lucht ontstaan in de vakantietijd de files van vliegtuigen boven de landingsbanen. Volgens Gert Knook van de Rijksluchtvaartdienst zal het aantal vliegbewegingen - het aantal landende en opstijgende vliegtuigen - per dag voor Schiphol variëren van 800 tot 900. “Daarmee dingt Schiphol langzamerhand naar de derde plaats van de drukste luchthavens van Europa”, aldus Knook.

De meeste congestie in de lucht zal volgens Knook “als vanouds” voortkomen uit de wijze waarop de luchtverkeersleiding in Europa is geregeld. Eerder deze week sprak KLM-topman P. Bouw bij de presentatie van het jaarverslag al zijn “ernstige zorg” uit over de congestie in het Europese luchtruim. “Europa is verdeeld in 22 gebieden die worden gecontroleerd door 52 verkeersleidingscentra die gebruik maken van 31 verschillende systemen”, aldus Bouw.

Het aantal vertragingen neemt nog steeds toe: vorig jaar ten opzichte van 1990 met 21 procent. Concreet betekende dat een klim van 87.000 uur vertraging naar 106.000 uur (omgerekend 12 jaar) in 1991. Bouw kondigde aan dat de Europese luchtvaartmaatschappijen, verenigd in de AEA, op 15 juli in Brussel een campagne beginnen om onder het publiek aandacht en vooral begrip te vragen voor deze problematiek.

De absolute toplokatie voor de Nederlandse toerist is dit jaar Kreta. Ruim 175.000 mensen vertrekken deze zomer per vliegtuig naar het Griekse eiland. Dat is bijna een vijfde deel van de Nederlanders die per chartervliegtuig hun vakantiebestemming opzoeken. In het laatste topjaar voor de Golfoorlog zochten liefst 1,3 miljoen Nederlanders met chartermaatschappijen een plekje aan de stranden van Middellandse Zee of Atlantische Oceaan.

Dit jaar is Turkije na de ongunstige invloed door de Golfoorlog weer terug in de belangstelling. Ongeveer 106.000 mensen bezoeken deze zomer het relatief goedkope vakantieland. Het vliegveld in Dalaman kan zich tegenwoordig in de zomerdrukte meten met de grote luchthavens van de wereld.

Martinair, dat nog steeds veel vliegt op het gebied rond de Middenlandse Zee, heeft vanaf vandaag alle vliegtuigen weer vol zitten. “De maand juni was matig, maar nu breken echt de vakanties los”, bevestigt Martinair-topman Schröder. Volgens hem geven de eindeloze files in Frankrijk “veel mensen net het laatste zetje om toch maar te gaan vliegen”.