Portret van aids-patiënten die "gewoon' doorleven

"Dokument', Ned.1, 23.04-23.39u.

“Je denkt wel eens: wie gaat er eerder? Hij moet bij alles geholpen worden en zie maar eens een pleeggezin te vinden. Maar aan de andere kant: mijn hele leven draait om hem.” Marilou praat zacht, ogenschijnlijk zonder emoties. Ze is seropositief en haar gehandicapte zoontje ook. Een dramatisch perspectief voor een ongehuwde moeder. In een paar seconden laat ze zich ontvallen, dat de vader van haar kind hard-druggebuiker is. En de kijker moet er maar vanuit gaan dat ze zo haar infectie heeft opgelopen en daarna heeft overgedragen aan haar kind.

Bij Rick zit het ongeveer hetzelfde. In het programma "Leven met Aids' in de NCRV-serie "Dokument", laat Rick zich ontvallen dat hij in een risico-groep zit. Foto's aan de muur van spaarzaam geklede jongelingen vertellen de rest over de toedracht.

Het valt niet mee om ruim tien jaar nadat het syndroom voor het eerst werd gediagnosticeerd nog een indrukwekkend portret van een seropositieve of een aids-patiënt te maken. De BBC en een aantal Amerikaanse televisie-stations hebben dat de afgelopen jaren al bij voortduring gedaan. Daar tekent deze aflevering van Dokument zich mager tegen af.

Rick is bekend van zijn twee-wekelijkse column Rick's Report in De GAY Krant. In de jongste aflevering van De GAY Krant verontschuldigt hij zich voor het programma van vanavond. Niet eerder verstond hij zich met landelijke pers of televisie, maar hij heeft zijn houding tegenover de media namelijk gewijzigd. Hij vindt dat hij als patiënt toch iets te vertellen heeft.

Rick heeft gelijk. De leek die iets over aids hoort krijgt meteen een half versufte man op het netvlies, die verzwakt, halfnaakt op bed ligt, zijn lichaam gelardeerd met de zwarte vlekken van het Kaposi Sarcoom.

Vooral de seropositieve Marilou wijkt af van de geijkte aidspatiënt. Met haar gehandicapte kind gaat ze op vakantie in een oude kampeerauto. Binnen de gymnastiekzaal geeft ze zich volledig over aan de acrobatiekoefeningen. En AZT - één van de nu gebruikte aidsremmers- houdt ze voorlopig nog verre van zich. Ze houdt het op gezond eten en leven.

Dat is ook de enige kracht van het programma. Het laat twee op het oog gezonde jonge mensen zien van wie de voorbijganger niet zou durven vermoeden dat door het aidsvirus (HIV) de dood onvermijdelijk en kort bij hun in het verschiet ligt. De dokter zegt: “Het enige wat je weet is dat ze gemiddeld niet langer dan drie jaar te leven hebben.” Marilou even later: “Misschien ga ik wel nooit dood.” En: “Je kan wel boos worden maar dat heeft geen zin. Het kan iedereen overkomen. Je maakt ervan wat ervan te maken is.”

Hun levensopvatting is bewonderenswaardig. Ze geloven er nog maar in, ondanks het afschuwelijke perspectief dat ze elke dag met zich meedragen, de hele dag.