Rabins zege

EEN AARDBEVING, een grote ommekeer, zo verheugt de Israelische pers zich over het mandaat dat de bevolking de socialistische oppositieleider Yitzhak Rabin heeft gegeven. En hoewel de komende coalitiebesprekingen nog wel wat problemen kunnen opleveren, is het waar: Rabins verrassend grote overwinning bij de parlementsverkiezingen van gisteren luidt een nieuw hoofdstuk in. Het onder Likuds toezicht vastgelopen vredesproces krijgt nu zonder enige twijfel een nieuwe impuls. In de Arabische buurlanden en bij de PLO is de uitslag dan ook al instemmend begroet.

Israel is onder Likud niet alleen internationaal maar ook binnenslands in een impasse terechtgekomen. De economie is gestaag verslechterd, inflatie en werkloosheid lopen op terwijl honderdduizenden immigranten toestromen. Israel heeft echte vrede en veiligheid nodig, het heeft geen geld meer voor gewapende vrede met af en toe een gewapend conflict, temeer daar de traditionele bondgenoot Amerika ook moet bezuinigen en absoluut niet bereid is Likud-leider Shamirs nationalistische hobby's te bekostigen.

Rabin en zijn Arbeidspartij zien dat in. Zij hebben beloofd binnen negen maanden Palestijnse bestuursautonomie te verwezenlijken en de "politieke' nederzettingen te bevriezen, wat op zichzelf in het vredesproces een doorbraak betekent. Belangrijker voor Rabin is in eerste instantie de door Shamir verspeelde Amerikaanse kredietgarantie van 10 miljard dollar voor de opvang van de Russische immigratie. De Amerikaanse president Bush, die van Shamir gruwde, heeft in zijn eigen benarde herverkiezingscampagne de joodse stem hard nodig en hij zal Rabin graag van dienst zijn.

EEN NIEUWE bladzij wordt opgeslagen, het vredesproces krijgt een impuls - maar het is nog lang geen vrede. Rabin is naast Shamir een duif, maar in de Arbeidspartij is hij een havik. Hij was als minister van defensie ten tijde van het uitbreken van de Intifadah de man die de politiek van de ijzeren vuist tegen de Palestijnen propageerde en uitvoerde. Hij is wel voorstander van Palestijnse autonomie, maar bepaald niet van een Palestijnse staat en de PLO is ook hem een gruwel.

Maar Rabin wordt niet gehinderd door de Groot-Israel-ideologie, hij is voor alles een pragmaticus. Hij kon in 1985 het leger uit Libanon terugtrekken, hij zal de Arabische partijen territoriale concessies kunnen doen als dat in Israels belang is. De duiven in zijn eigen partij en in de rest van het linkse blok zullen hem onder druk houden en de kiezers hebben bovendien een niet mis te verstaan signaal gegeven: Rabin heeft een grote overwinning behaald, en Likud heeft veel verloren. Het is, alles opgeteld, dan wel geen vrede, maar wel een stuk veiliger.