LI XIANNIAN (1909-1992); Man van de harde lijn

PEKING, 22 JUNI. De voormalige Chinese president en vooraanstaande aanhanger van de harde lijn, Li Xiannian, is gisteren op 83-jarige leeftijd overleden. Hij tobde al geruime tijd met zijn gezondheid.

Li gold als een van de belangrijkste tegenstanders van het streven van de sterkste man binnen de Chinese leiding, Deng Xiaoping, die China meer wil openstellen voor de buitenwereld en meer marktelementen in de economie wil invoeren. De hervormingen van het afgelopen decennium hadden volgens Li geleid tot een ongewenste verzwakking van de loyaliteit van de communistische partij. Zijn dood geldt als een ernstige tegenslag voor de oppositie tegen Deng.

Van oorprong was Li, die in 1909 in de provincie Hubei in het midden van China werd geboren, timmerman. Al in 1927 werd hij lid van de communistische partij. Aanvankelijk maakte hij vooral carrière in het Rode Leger. Daarna was hij ook werkzaam in officiële regeringsfuncties. In de jaren vijftig en zestig hield Li, hoewel op economisch gebied auto-didact, zich vooral bezig met economische en financiële vraagstukken. Hij was toen ook enige tijd minister van financiën.

Als een der zeer weinigen had Li de moed af en toe kritiek uit te oefenen op de vroegere partijleider Mao Zedong. Tussen 1983 en 1988 was hij president, een functie van vooral symbolisch belang die na de Culturele Revolutie (1966-76) weer in ere werd hersteld. In 1989, toen studenten in Peking campagne voerden voor meer democratie in China, bepleitte Li al in een vroeg stadium een hard optreden tegen de actievoerders.

Hoewel Li al in 1987 uit het Politburo trad, bleef hij op de achtergrond een invloedrijke figuur. Hij was tot zijn dood voorzitter van het adviesorgaan van het parlement, waarin vooral bejaarde partijveteranen zitting hebben. (Reuter, AFP, AP)