Fondsen: premies niet omhoog voor lonen in zorgsector

DEN HAAG, 20 JUNI. Voor de financiering van de loonsverhogingen in de zorgsector hoeven de ziektekostenpremies volgend jaar niet of nauwelijks omhoog. Dat valt op te maken uit verschillende adviezen die volgende week in de Ziekenfondsraad worden besproken.

Het kabinet gaat er nog steeds vanuit dat de premies (AWBZ en ZFW) volgend jaar wel omhoog moeten en de collectieve lastendruk (optelsom van belastingen en premies) met 0,1 procent zullen verzwaren. Dat blijkt uit mededelingen van minister Kok (financiën) aan de Tweede Kamer.

Om tweejarige CAO's in de zorgsector mogelijk te maken besloot het kabinet onlangs een miljard gulden uit de algemene middelen te halen. Hiermee werd de basis gelegd voor een einde aan het bijna twee maanden durende arbeidsconflict in de zorgsector. In de afgelopen dagen kwamen werkgevers en werknemers in de twee grootste zorgsectoren, het ziekenhuiswezen en de bejaardenzorg, tot nieuwe CAO's.

Premier Lubbers gaf gisteren andermaal uiting aan zijn ongenoegen over de volgens hem te hoge loonstijgingen die recentelijk in CAO's zijn overeengekomen. Hij noemde daarbij in het bijzonder de zorgsector.

“Ik vind het nogal wat, wat daar gebeurt. Het kan haast niet anders of dit leidt tot minder geld voor de zorg zelf.” Het ligt voor de hand dat er nu geen ruimte is om de werkdruk van verpleegkundigen te verminderen, zei de minister-president, “maar men is zelf verantwoordelijk voor de CAO”.

Het grootste deel van de loonruimte die het kabinet beschikbaar heeft gesteld zou door verhoging van de ziektekostenpremies moeten worden opgebracht. Uit gegevens van de Ziekenfondsraad blijkt nu dat de loonsverhogingen grotendeels kunnen worden gefinancierd met extra opbrengsten van inkomensafhankelijke premies die het gevolg zijn van loonsverhogingen in de marktsector. Een hoger loon betekent immers meer premie.

Dit jaar halen de sociale fondsen de benodigde 450 miljoen uit hun reserves. Het kabinet moet daarnaast 120 miljoen gulden extra bezuinigen, als gevolg van de CAO in de zorgsector. Opgeteld bij eerdere tegenvallers (hogere ambtenarensalarissen, hogere kosten voor de opvang van asielzoekers) moet het kabinet dit jaar 619 miljoen gulden extra bezuinigen. Dit wordt verdeeld over alle ministeries.

Pag.3: Ziekenfondsraad stelt lagere premie voor

In zijn jaarlijkse premie-adviezen stelt de Ziekenfondsraad aan staatssecretaris Simons (volksgezondheid) voor om de inkomensafhankelijke ziekenfondspremie voor volgend jaar te verlagen van 6,35 naar 6,3 procent.

Van deze premie komt 5,3 procent voor rekening van de werkgevers (nu 5,15 procent) en 1 procent van de werknemers (nu 1,2 procent). AOW-gerechtigden betalen volgend jaar 0,65 procent in plaats van 0,75 procent aan ziekenfondspremie.

De Ziekenfondsraad gaat ervan uit dat de nominale (niet-inkomensafhankelijke) premie die ziekenfondsen zelf mogen vaststellen hetzelfde zal zijn als dit jaar, ƒ 170 per volwassen verzekerde per jaar.

De inkomensafhankelijke AWBZ-premie, die alle verzekerden betalen, moet omhoog van 7,3 naar 7,4 procent, vindt de Ziekenfondsraad. Ook hier heeft de raad aangenomen dat de nominale premie met ƒ 125 per volwassene per jaar in 1993 gelijk blijft.

Particulier verzekerden betalen volgend jaar ongeveer 7 gulden minder MOOZ-bijdrage dan dit jaar, zo blijkt uit een ander advies van de Ziekenfondsraad. De wet MOOZ (Medefinanciering Oververtegenwoordiging Oudere Ziekenfondsverzekerden), die al enkele jaren in werking is, is bedoeld om meer solidariteit tussen particulier verzekerden en ziekenfondsverzekerden te bereiken.

De ziekenfondsen hebben verhoudingsgewijs meer bejaarde verzekerden in hun bestand dan de particuliere verzekeraars. Dat brengt hogere kosten voor medische zorg met zich mee. Verzekerden van 65 jaar en ouder kosten gemiddeld 2.300 gulden per jaar meer dan jonge verzekerden, aldus de Ziekenfondsraad. In totaal consumeert een 65-plusser 3.418 gulden aan gezondheidszorg, tot 65 jaar is dat gemiddeld 1.112 gulden.

Omdat de ziekenfondsen relatief gezien meer bejaarden in hun bestanden hebben, geven zij 1993 122 miljoen gulden extra uit aan gezondheidszorg voor ouderen, oftewel 35 miljoen minder dan dit jaar. Dat bedrag wordt omgeslagen over alle particulier verzekerden. Een belangrijke factor bij de verlaging van de MOOZ-bijdrage is dat vanaf dit jaar de farmaceutische hulp uit het fonds van de AWBZ wordt vergoed.