'Politieke moord' bij Groenen ongedaan gemaakt; Groenenvergadering heeft het karakter van een volksgericht

AMSTERDAM, 16 JUNI. “Jullie moeten niet proberen te lijmen wat niet lijmen is. Er zijn nu eenmaal verschillende vleugels binnen de fractie. Het beste is dat te erkennen.” Een lid van Groen Amsterdam heeft er na ruim drie uur vergaderen over het royement van het gemeenteraadslid Map Witte-Buijserd meer dan genoeg van. Laat onder de vlag van de partij twee stromingen bestaan: de realo's met als representant Witte en de fundi's met ex-Provo en ex-Kabouter Roel van Duijn als boegbeeld.

In een tumultueuze vergadering met het karakter van een politiek volksgericht, kwamen gisteren een dertigtal leden van Groen Amsterdam in het stadhuis bijeen om zich te beraden over het conflict tussen Witte en Van Duijn. Na eerst een motie te hebben aanvaard waarin het gevoerde bestuursbeleid - dat uitmondde in het royement van Witte eerder deze maand - werd goedgekeurd, maakte de leden de uitstoting van Witte alsnog ongedaan. Daarmee was de "politieke moord' op “de moeder van Groen Amsterdam” van tafel. Toch toonde Witte (71), die als doorgewinterd milieu-activiste in brede kring werd gerespecteerd, zich na afloop van de bijeenkomst weinig tevreden. “Ik vraag me af wat ik nog bij deze club doe”, zei ze.

Het conflict speelt aan de vooravond van het landelijk congres van De Groenen later deze maand. Daar zal de huidige, federale organisatie van De Groenen met grote autonomie voor de lokale afdelingen, worden vervangen door een centraal geleide partij-organisatie met één bestuur en één programma. Maar kwesties als het invoeren van de autoloze zondag, het basisinkomen en het openstellen van het Groenen-lidmaatschap voor kinderen, dreigen overschaduwd te worden door de scheiding tussen compromisloze hard-liners en het meer rekkelijke deel van de partij.

“Ik vraag me wel eens af: zou de zelfdestructie bij de mens ingebouwd zijn”, verzucht desgevraagd federatie-voorzitter dr. M. Kneepkens. Het partijgeruzie roept bij de criminoloog/dichter herinneringen op aan zijn studententijd toen Trotskisten en Maoïsten elkaar met vernietigingsdrift naar het leven stonden. Een gebrek aan politiek succes zou wel eens de oorzaak kunnen zijn van het interne gekibbel, zo vermoedt de beoogde partij-voorzitter, die overigens niets van royementen moet weten.

De ruzie concentreert zich rond de personen van Witte en Van Duijn, die naar gisteren bleek reeds twee jaar lang op voet van oorlog leven. Het bestuur bleek ook na het inschakelen van een “interim-manager” niet in staat de totaal onwerkbare situatie binnen de raadsfractie ten goede te keren. Uiteindelijk koos het bestuur de zijde van Van Duijn.

De partijleden toonden zich gisteren weinig geïnteresseerd in de feitelijke gang van zaken die leidden tot de strafmaatregel. Het gepresenteerde feitenmateriaal, waaruit vooral de nodige vraagtekens bleken bij het gedrag van Van Duijn, werd door de meeste leden afgedaan als “te ingewikkeld”.

In plaats daarvan werd van Witte door een groot aantal tegenstanders op dwingende toon gesommeerd tot onvoorwaardelijke fractiediscipline en gehoorzaamdheid aan de standpunten van de ledenraad. Tevens werden vraagtekens gezet bij de ideologische zuiverheid van het raadslid. “Ben jij overtuigd van het broeikaseffect of niet?”, zo werd het raadslid door een vrouwelijk lid met overslaande stem toegebeten. Dit naar aanleiding van “het verspreiden” van een videoband door het raadslid, waar kritische kanttekeningen werden geplaatst voor het bestaan van een dergelijke effect.

Van de zijde van de Witte-aanhang gold de kritiek vooral het grillige en onberekenbare optreden van het raadslid Van Duijn. Van Duijn heeft zijn politieke goodwill in Amsterdam volledig verspeeld door de gemeenteraad voortdurend met onhaalbare voorstellen te bestoken, door zich niet goed in onderwerpen te verdiepen en door te hooi en te gras als woordvoerder op te treden in onderwerpen die tot de portefeuille van Witte behoren.

“Het portret van een gemiddeld politicus”, grapt partijleider Kneepkens desgevraagd. Ondanks alle commotie ziet hij in Van Duijn de meest aangewezen landelijke lijsttrekker van De Groenen. Kneepkens: “Hij gooit hoge ogen. Roel is nu eenmaal onze meest bekende figuur.”