Havel had ontmoeting met Slowaakse leider

PRAAG, 16 JUNI. Voor het eerst sinds de verkiezingen van anderhalve week geleden heeft de Tsjechoslowaakse president, Václav Havel, gisteren een ontmoeting gehad met Vladimir Meciar, leider van de Beweging voor een Democratisch Slowakije (HZDS), de partij die de Slowaken heeft beloofd zo snel mogelijk de Slowaakse soevereiniteit te zullen uitroepen.

De twee rondes van coalitiebesprekingen tussen Václav Klaus, de leider van de Tsjechische ODS (Burgerlijke Democratische Partij), en Meciar hebben tot dusver alleen maar de diepe meningsverschillen tussen de Tsjechische en Slowaakse zijde over de toekomst van de federatie aan het licht gebracht.

Ook de in totaal vier uur durende ontmoeting met de president, wiens herverkiezing volgende maand de HZDS wil blokkeren, heeft weinig concreets opgeleverd, behalve dan dat is afgesproken dat Klaus en Meciar na elke volgende ronde in de coalitiebesprekingen verslag aan Havel zullen uitbrengen over de voortgang ervan. Als er problemen zijn zal de president beslissen hoe ze moeten worden voortgezet, zo zei Meciar op een persconferentie achteraf.

De ontmoeting met Havel begon gisteravond met een gesprek onder vier ogen dat geconcentreerd was op de weigering van de HZDS om Havel te steunen bij zijn herverkiezing. Over die discussie hebben de twee afgesproken geen bijzonderheden bekend te maken, maar Havel zei geen enkele reden te zien zijn eerder ingenomen standpunt los te laten en herhaalde dat hij “zijn burgers niet in de steek” zal laten en zich niet zo gemakkelijk uit het openbare leven zal laten verwijderen.

Bij de besprekingen daarna, waarbij Havel en Meciar elk werden bijgestaan door drie naaste medewerkers, waren, zoals Havel later meedeelde, “verscheidene terreinen waarop consensus bestond”, maar niet op het meest fundamentele punt, de inrichting van de staat. De HZDS-delegatie hield vast aan het standpunt dat Slowakije zijn eigen internationale status moet krijgen. Tsjechoslowakije moet volgens de Slowaakse partij worden veranderd in een confederatie waarvan de twee delen allebei hun eigen “internationale soevereiniteit” zouden bezitten. Defensie, financiën, de monetaire en economische politiek zouden onder de unie vallen.

Maar president Havel wierp tegen dat er dan geen sprake meer is van een gemeenschappelijke staat zoals die er nu is en drong erop aan dat zo snel mogelijk en tegelijkertijd in de beide landsdelen een referendum zou worden gehouden. De HZDS-delegatie hield echter vast aan de volgorde 1. soevereiniteitsverklaring; 2. grondwet; 3. referendum.