Nuis: minister moet huiswerk overmaken; Kamer wil verschuiving gelden in Kunstenplan

DEN HAAG, 15 JUNI. De regeringspartijen CDA en PvdA willen voor in totaal 10,5 miljoen gulden verschuiven in het Kunstenplan. Dit bleek vanmorgen in het debat in de Tweede Kamer over de Cultuurnota van minister d'Ancona (WVC).

De verzachting van de subsidievermindering kost 5,6 miljoen. Voor het Noord Nederlands Orkest wordt 2,2 miljoen extra gevraagd en voor het Noord Nederlands Toneel 1,8 miljoen. Verder zou volgens de Kamer een aantal kunstinstellingen voor in totaal 9 ton beter moeten worden gesubsidieerd: Djazzex, het Tilburgse dansgezelschap RAZ, het Festival van Zeeuwsch Vlaanderen en Nieuw Sinfonietta. CDA en PvdA zoeken daarvoor financiering door uitstel van het Afnamefonds (3 miljoen), een bijdrage aan de filmsubsidies van 2,5 miljoen uit de rente op de omroepreserves, vermindering van de bijdragen aan internationalisering (1 miljoen) en een bijdrage van 1 miljoen uit de "frictiepot'.

Als de financiering van de verschuiving die CDA en PvdA willen daarmee nog niet rondkomt, willen zij een geleidelijker groei van het budget voor cultuurbehoud.

D66-woordvoerder Nuis veroordeelt het Kunstenplan in zijn geheel en vindt dat minister d'Ancona haar huiswerk moet overmaken. Het resultaat dient volgens hem bij elke begrotingsbehandeling in de komende jaren goed te worden nagekeken. De algemene maatregel om door een subsidiekorting een verhoging van de eigen inkomsten af te dwingen moet worden vervangen door een individuele aanpak voor de kunstinstellingen.

Meer geld zou volgens D66 en CDA kunnen worden gevonden door met het ministerie van financiën te onderhandelen over verlagen van het BTW-tarief voor podiumkunsten van 18 naar 6 procent. Ook de PvdA is voor verlaging van de BTW. Het ministerie van sociale zaken zou volgens D66 kunnen zorgen voor beeldend kunstenaars en een verhoging van danserssalarissen, en lagere overheden moeten bijdragen aan regionale kunstinstellingen. Voor verbeteringen op langere termijn zou volgens D66 de minister een politieke visie moeten ontwikkelen die een structurele verhoging van het kunstbudget onontkoombaar maakt.

Volgens CDA en PvdA moet de realisering van het Vormgevingsinstituut in Amsterdam worden opgeschort tot overeenstemming is bereikt met het ministerie van economische zaken over een redelijke subsidiëringsverdeling. Ook zou dit ministerie moeten bijdragen aan de filmsubsidiëring.

De VVD betreurt dat de reorganisatie van het orkestenbestel is mislukt en vreest dat als gevolg van het beleid van de minister de kwaliteit van het Koninklijk Concertgebouworkest op de tocht komt te staan. Volgens de VVD was het voorstel van de minister voor verruiming van de eigen inkomsten onwettig omdat daarover geen advies was gevraagd aan de Raad voor de Kunst.

De PvdA-er Niessen keerde zich tegen de plannen die het bestuur van de NOS heeft om 10 miljoen gulden te bezuinigen op de omroeporkesten. Wel wil de PvdA komen tot een andere organisatie van de klassieke zender Radio 4, die de opnamen van de optredens van de omroeporkesten uitzendt. Niessen vroeg de minister om via een tussenvoorziening ook iets te doen voor de choreografen Jacquelin Koops van De Nieuwe Dansgroep en Bianca van Dillen van Dansproductie, zoalng er nog geen Fonds voor de Podiumkunsten is.

De VVD keert zich tegen het nemen van willekeurige beleidsbeslissingen over kunstinstellingen in de diverse provincies en pleit voor het ontwikkelen van een culturele infrastructuur, gegroepeerd rond de grootstedelijke agglomeraties. De VVD wil daarover een notitie, waarin wordt ingegaan op een aantal bestuurlijke constructies, zoals decentralisatie, convenanten, koppelsubsidies en fondsen.

Volgens het CDA zou de herstructurering van Forum - het orkest moet fuseren met het Gelders Orkest en de opera moet artistiek worden verbeterd - zorgvuldig en niet overhaast moeten plaatsvinden. Een goede procedure zou dan tijdelijk extra geld kunnen vergen, aldus het CDA. PvdA en CDA vinden dat het ministerie van WVC zich niet al te gedetailleerd moet bemoeien met de uitvoering van de samenwerking tussen de orkesten in het oosten en het zuiden. Maar de PvdA wil één bestuur voor het zuidelijke orkest, terwijl het CDA vindt dat men het aan betrokkenen moet overlaten of het Brabants Orkest en het Limburgs Symphonie Orkest willen toegroeien naar een fusie.