Geen gehalveerde auto in Haaksbergen

Het Nederlands kampioenschap dressuur kan zonder enige overdrijving het sjiekste en stijlvolste concours hippique van Nederland worden genoemd. Wie zich vergaapte aan het concours-terrein met een vijver met witte en zwarte zwanen, fraaie bloemenperken en een landhuis op de achtergrond kon zich gemakkelijk in een Engels park wanen. Je zou haast vergeten dat het eigenlijk om paardesport ging.

Om het belang van het Nederlands dressuurkampioenschap te onderstrepen, was de inzet dit jaar zelfs een auto, een blinkende rode Renault Clio. Zo'n recordprijs, ter waarde van 22.000 gulden, was nog nooit weggegeven bij een nationaal kampioenschap. Geheel in overeenstemming met de beloofde trofee bereikten de puntentotalen van de deelnemende amazones vervolgens ook absolute recordhoogten. Een beetje politieke achtergrond hadden deze scores overigens wel. In een olympisch jaar worden uitslagen van potentiële medaillekandidaten nu eenmaal internationaal met argusogen gevolgd. Gelijktijdig met het NK vond in Balve het Duitse dressuurkampioenschap plaats en het is voor een vergelijking met het eeuwig goud winnende Duitse dressuurteam uiteraard gunstig om in Nederland niet te erg onder te doen voor de scores van de Duitse wereldtop.

Dressuur is en blijft een kwestie van smaak. Twee paren reden zaterdag de rest van het deelnemersveld al op afstand: Olympic Bonfire van Ankie van Grunsven en Olympic Larius van Ellen Bontje. De twee viervoeters zijn moeilijk met elkaar te vergelijken. Olympic Bonfire is een kruidje-roer-me-niet. Hij is een elegant, heethoofdig paard, dat echter door zijn overijverigheid soms in de problemen komt. Hij voert de meest moeilijke dressuurbewegingen als vanzelf uit. Maar ontspanning is een van de belangrijkste beoordelingscriteria bij een dressuurproef en een paard dat zichzelf soms voorbijloopt, scoort op dat punt niet hoog. Olympic Larius heeft de handicap dat hij aan één oog blind is. Daardoor is een letterlijk blind vertrouwen in zijn amazone op onbekende concoursterreinen voor hem onlosmakelijk met een topprestatie verbonden. De kracht van Larius ligt in zijn prachtige, vrije manier van bewegen. Wanneer Larius zich helemaal aan zijn amazone overgeeft, marcheert hij ontspannen en soepel verend als geen ander.

Welk paard geniet dan de voorkeur? Het energieke natuurtalent of het met veel zorg in balans gebrachte veertje? Ook bij de jury lagen de meningen verdeeld. In beide proeven die voor het NK meetelden, kozen twee van de vijf juryleden voor Olympic Larius en de drie anderen voor Olympic Bonfire. Daarmee prolongeerde Ankie van Grunsven met de absolute topscore voor Nederland van 70,63 procent haar Nederlandse dressuurtitel en werd Ellen Bontje met 70 procent tweede.

Het was opmerkelijk dat de twee juryleden die zowel zaterdag als zondag voor Larius kozen, een plaats hadden aan de lange zijde van de rechthoekige rijbaan, terwijl de drie juryleden aan de korte zijde een duidelijke voorkeur voor Bonfire aan de dag legden. Bonfire is met zijn intelligente hoofd en enthousiast geheven voorbeen kennelijk imponerend van voren, terwijl Larius van opzij een fraai en ontspannen beeld geeft. Van de zijkant komt de volledige overgave aan zijn amazone het mooist tot uiting.

Nadat Van Grunsven en Bontje in de Grand Prix slechts op zes punten afstand van elkaar geëindigd waren, stelde hij Bontje voor om, ongeacht de einduitslag, de waarde van de auto te delen. Van Grunsven wilde echter van geen compromis weten. Zij vertrouwde zelfverzekerd op zichzelf, haar paard en de trainerskwaliteiten van Janssen, en daarin gaven de juryleden haar op het nippertje gelijk.