Grote twijfel over bijdrage van EG; Geen nieuw geld voor wereldmilieu

RIO DE JANEIRO, 13 JUNI. De eerste 56 staatshoofden en regeringsleiders die gisteren het woord voerden tijdens de VN-conferentie over milieu en ontwikkeling (UNCED) in Rio de Janeiro hebben geen nieuwe initiatieven genoemd ter financiering van een mondiaal milieubeleid.

Omdat de besloten onderhandelingen over de kosten van deze zogeheten strategie voor duurzame ontwikkeling ("Agenda 21') nog steeds voortduren, was geen van de staatshoofden bereid de onderhandelingspositie van zijn land weg te geven, zo zeggen diplomaten in Rio.

Premier Cavaco Silva van Portugal, het land dat de EG thans voorzit, zei weliswaar dat de Gemeenschap een bedrag van vier miljard dollar beschikbaar zou stellen voor milieuprojecten en bestrijding van armoede, maar er bestaat grote twijfel of dit bedrag een realistisch bod is. Binnen de EG was op dat ogenblik immers nog geen schijn van een akkoord over een gezamenlijke verhoging van de ontwikkelingshulp. “Als iedereen cijfers noemt, moet de EG ook wel”, aldus een diplomaat uit een EG-land. Eenzelfde scepsis bestaat over de andere, door staatshoofden en premiers gisteren genoemde bedragen, die, indien ze al iets betekenen, waarschijnlijk vooral zijn opgebouwd uit bestaande ontwikkelingsgelden met een "groen stempel'.

Ook de Verenigde Staten, die in een geïsoleerde positie verkeren - onder meer door hun weigering het zogeheten biodiversiteitsverdrag te tekenen - deden geen financiële of inhoudelijke concessies, zoals aanvankelijk wel werd verwacht. “Ik ben hier niet gekomen om excuus te maken”, zei een strijdlustige president Bush, die staande hield dat de VS alle reden hebben om trots te zijn op hun milieubeleid. “Het is nooit eenvoudig in principiële kwesties een eigen koers te varen, maar dat is soms nu eenmaal de last van het leiderschap”, aldus Bush.

De Nederlandse premier Lubbers hield gisteren een toespraak met als rode draad het concept van de "family of mankind'. Alle wereldburgers moeten samenwerken om te komen tot een welvarendere en schonere planeet, aldus de premier tijdens de conferentie. Hij herhaalde gistermiddag de oude Nederlandse toezegging de ontwikkelingshulp (thans 0,9 procent van het bruto nationale produkt) te verhogen met 0,1 procentpunt. Dit extra geld zou uitsluitend voor milieudoeleinden moeten worden gebruikt.

De Japanse premier Miyazawa, van wie een belangrijke financiële toezegging wordt verwacht voor mondiaal milieubeleid, heeft laten weten wegens binnenlandse politieke problemen niet aanwezig te zullen zijn. Mogelijk houdt hij morgenmiddag op het voor hem vastgestelde tijdstip een toespraak via de satelliet. Japanse diplomaten zeiden gistermiddag dat hun bijdrage “zeer waarschijnlijk een financiële component bevat”.