Sinaiski: flair en intensiteit

Concert: Nederlands Philharmonisch Orkest onder leiding van Vassili Sinaiski, met medewerking van Rian de Waal, piano. Programma: Schumann: Ouverture Manfred opus 115. Liszt: Eerste Pianoconcert in Es en Dvorak: Zevende Sympfonie in d opus 7. Gehoord 10/6, Wang Zaal in de Beurs van Berlage Amsterdam. Herhaling vandaag aldaar.

“Naast onze ingetogen chef-dirigent Haenchen is zo'n uitbundige muzikant als Sinaiski goed voor ons orkest,” zegt een tevreden Jan Willem Loot, directeur van het Nederlands Philharmonisch Orkest, na afloop van het eerste concert onder leiding van de nieuwe gastdirigent Vassili Sinaiski. “Deze man zal onze programmering verrijken met zijn kennis van de Russische muziek.”

De in 1947 in het voormalige Leningrad geboren Sinaiski, die onlangs eveneens tot chef-dirigent en muzikaal directeur van het Moskouse Philharmonische Orkest is benoemd, werd na zijn opleiding aan het Conservatorium van Moskou assistent van Kiril Kondrashin in Moskou. Nadat Sinaiski in 1973 de Gouden Medaille had gewonnen op het Von Karajan Concours in Berlijn, volgden gastdirecties over de hele wereld. Sinaiski werkte inmiddels met orkesten als de Staatskapelle Dresden en Gewandhaus Orchester van Leipzig, en hij was gedurende langere tijd verbonden aan het Bolshoi Theater in Moskou en het Philharmonisch Orkest van Belgrado. In de lente van 1991 debuteerde hij bij het Nederlands Philharmonisch Orkest met vijf succesvolle uitvoeringen van een Russisch programma.

In zijn nieuwe rol als vaste gastdirigent profileerde Sinaiski zich gisteravond in een romantisch programma met werken van Schumann, Liszt en Dvorak, waarbij zijn op degelijk vakmanschap gestoelde flair en vooral zijn onverdroten muzikale enthousiasme de meest in het oog lopende kwaliteiten vormden. Al bij de inzet van Schumanns Ouverture Manfred werd duidelijk dat Sinaiski een man van uitersten is.

Zo langzaam nam hij de sombere inleiding van dit werk, dat de strijkers van het Nederlands Philharmonisch Orkest er zich duidelijk even geen raad mee wisten. In plaats van de bedoelde ijle samenklanken klonken er enigszins bibberige en onzuivere akkoorden, totdat het door Sinaiski letterlijk opgevatte In leidenschaftlichem Tempo van het Allegro uitkomst bracht. Daarna werden de Avonturen van Byrons held met een bloedrode dirigeerstok uiteen gezet, waarbij Sinaiski's streven om de bijna waanzinnige tegenstrijdigheden van de menselijke ziel genadeloos bloot te leggen, niet altijd optimaal door het orkest werd aangevoeld.

Dat het Nederlands Philharmonisch Orkest nog zal moeten wennen aan de intensiteit van zijn veeleisende nieuwe gastdirigent, bleek ook tijdens de enerverende maar wat slordige vertolking van Dvoraks Zevende Symphonie. Tijdens het door pianist Rian de Waal sfeervol en met een soepele virtuositeit vertolkte Eerste Pianoconcert van Liszt, werd duidelijk dat Sinaiski zich ook op weet te stellen als een stimulerende èn volgzame begeleider van solisten.