Ziekteverzuim

In NRC Handelsblad van 26 mei lazen we in een artikel van redacteur Dick van Eijk: “dat verbetering van de arbeidsomstandigheden tot reductie van ziekteverzuim of arbeidsongeschiktheid leidt”. Dat is een vreemde conclusie, want uit de rest van het artikel blijkt dat de arbeidsongeschiktheid en het hoge ziekteverzuim, maar weinig met arbeidsomstandigheden hebben te maken. De onderzoekers van het NIA en het NIPG, de deskundigen bij uitstek op dit gebied, hadden juist geconstateerd dat de fysieke arbeidsomstandigheden steeds beter werden.

Er moet dus naar andere oorzaken worden gezocht. De onderzoekers melden de snelle stijging van het onderwijspeil van de beroepsbevolking in Nederland. Al meer dan dertig procent van de mensen werkt onder hun opleidingsniveau. Word je daar ziek van? Kennelijk wel, alleen wordt hier ontevredenheid en frustratie verward met ziekte. Daarmee is wel de mogelijkheid geschapen de meest uiteenlopende arbeidsconflicten te medicaliseren. Wie ruzie heeft op kantoor, of walgt van het werk zegt "ik ben overspannen' en blijft thuis. De arts plakt daar dan het etiket stress op. De Nederlandse maatschappij, die conflictvermijdend is, heeft deze gang van zaken geaccepteerd. Het is een dure en gemakzuchtige oplossing waarmee rechtstreekse confrontaties kunnen worden voorkomen. Wie ontevreden is mag eruit stappen, met behoud van uitkering.

De onderzoekers melden ook dat een ander deel van de beroepsbevolking te hard werkt. Dat is goed mogelijk, want de totale arbeidstijd van de Nederlandse bevolking neemt nog steeds af, ten gunste van de vrije tijd. Met al die vrije dagen en lange vakanties moet het werk dus in steeds kortere tijd af en dat kan tot zenuwslopende toestanden leiden.

Ziek zijn is in Nederland uitgebreid tot geen zin hebben. Er kan nog veel worden gedaan aan de verbetering van de arbeidsomstandigheden, maar het is onzin om het hoge ziekteverzuim uit slechte werkomstandigheden te verklaren.