Beurs wacht periode van onzekerheid en stagnatie

AMSTERDAM, 18 APRIL. De Amsterdamse effectenbeurs wacht een periode van consolidatie, zo menen veel marktpartijen. Een aflopend jaarverslagenseizoen, een consoliderende dollar, een onwrikbaar rentefront en een sukkelende Nederlandse economie maken een dergelijk scenario waarschijnlijk.

De koersen op de Amsterdamse effectenbeurs naderden deze week een historisch hoogtepunt. De EOE-index sloot donderdag de korte beursweek af op 310,25 punten, een winst over de gehele week van 1,8 procent. Een belangrijke factor bij deze koerswinst was zoals altijd Wall Street, dat een reeks hoogterecords boekte. Maar het was veelzeggend dat met name binnenlandse beleggers op hogere niveau's overgingen tot verkopen, zodat de EOE-index geen nieuw hoogterecord (daterend van 11 oktober 1989: 318,86) kon bereiken.

De cyclische conjunctuurgevoelige aandelen lieten het eerste kwartaal een goede prestatie zien. Beleggers anticipeerden op een herstel van de bedrijfswinsten in de loop van 1992, gestimuleerd door een herstel van de Amerikaanse economie en een opbloei van de Europese economieën.

De Amerikaanse effectenbank Goldman Sachs meent dat enigszins teleurstellende winstberichten een extra drukkend effect op de koersen van vooral cyclische fondsen zullen hebben. Dat geldt vooral voor de cijfers over het eerste kwartaal en eerste halfjaar, aldus Goldman Sachs. Bovendien meent de effectenbank dat de Nederlandse aandelenmarkt op het moment niet ondergewaardeerd is. “De prognoses voor de bedrijfswinsten in 1992 zijn grotendeels verdisconteerd in de koersen.”

Op korte termijn is de onzekerheid over de richting die de beurs zal inslaan groot. “Het is bijna niet te raden wat er met de aandelen de komende week gaat gebeuren”, zei een handelaar. In Tokio gaat de beurshandel dezer dagen gewoon door. Wall Street opent maandag al weer de poorten. “Er kan van alles in de tussentijd gebeuren en wij kunnen pas dinsdag reageren”, aldus dezelfde handelaar.

Theodoor Gilissen schrijft in zijn macroperspectief dat de Amsterdamse beurs flink is vooruitgelopen op een conjunctuurherstel in 1993 en een verdere rentedaling. Amsterdam heeft nauwelijks een neerwaartse correctie gekent na de hausse in het eerste kwartaal. Het huidige koersniveau lijkt daardoor kwetsbaar voor winstnemingen, zo stelt Theodoor Gilissen. De vermogensbeheerder houdt rekening met een stillere en afbrokkelende markt nu het jaarverslagenseizoen zijn einde nadert.

Het moeizaam op gang komende economische herstel in de VS is een verdere bedreiging voor het koersniveau op de Amsterdamse beurs. Een herhaling van de "achbaanconjunctuur' van vorig jaar is in de VS niet uitgesloten. Daarnaast heeft de Fed, het Amerikaanse stelsel van centrale banken, weinig ruimte over voor een renteverlaging.

Ook op het Nederlandse rentefront is binnen korte termijn geen beweging te verwachten. De Bundesbank zal de komende maanden haar beleid hoogstwaarschijnlijk niet versoepelen, wat een daling van de geldmarkttarieven zowel in Duitsland als in Nederland onwaarschijnlijk maakt.

De obligatiekoersen zijn inmiddels wel tot het hoogste punt van dit jaar gestegen. Theodoor Gilissen verwacht pas in de tweede helft van 1992 enige monetaire versoepeling in Duitsland. Daarna kan ook de Nederlandse rente verder dalen tot onder de acht procent voor middellange staatsleningen.

De vrije val van Japanse beurs houdt ook risico's in voor het koersniveau in Nederland. Hierdoor neemt de kans toe dat Japans geld wordt teruggetrokken uit de rest van de wereld ter dekking van eventuele schulden met effecten als onderpand, of gewoon omdat de Japanse aandelenmarkt weer aantrekkelijke mogelijkheden biedt op het sterk verlaagde koerspeil. Ook kunnen Japanse banken wegens solvabiliteitsproblemen minder als wereldwijde financier optreden.