Smartegeld

Een marktkoopman, zoals meneer Geld, kan echt wel tegen een stootje. Maar wat hem de laatste weken overkomt, doet zijn bloed werkelijk koken. Iemand strooit onware en gemene praatjes over hem rond.

"Meneer Geld is een dief. Hij doet vaak boodschappen voor zijn hoogbejaarde buurvrouw. Die geeft hem in goed vertrouwen haar portemonnee mee. Stiekem pikt meneer Geld er elke keer een tientje uit. Tegen de buurvrouw zegt hij dat alles in de winkel zo duur is geworden. Wat zijn er toch een slechte mensen, hè?'

Tegen dat schandelijke verhaal kan meneer Geld zich niet verdedigen. Hij heeft aanvankelijk geen idee wie het in de wereld brengt. Een paar weken later wordt het nog erger. "Meneer Geld is een heler. Voor een prikje koopt hij de buit van dieven op. Begrijp je nu waarom de spullen in zijn kraam zo goedkoop zijn?'

Gisteren deed alweer een ander praatje de ronde. "Heb je gehoord dat de belastingdienst meneer Geld achter de vodden zit? Hij heeft de fiscus opgelicht door een deel van zijn winst te verzwijgen, zodat hij veel te weinig belasting betaalt. Wat zijn er toch een oneerlijke mensen, hè.'

Inmiddels weet meneer Geld wie de geruchten verspreid. Het is Lodder, een nare man die net zoals hij handelt in ongeregelde goederen en die jaloers is op het succes in zaken van zijn concurrent. Door lelijke verhalen over hem te vertellen, hoopt Lodder te bereiken dat de klanten meneer Geld mijden en hun spulletjes voortaan bij hem kopen.

“Lodder, je moet ophouden met je geroddel!”, zegt Zak Geld tegen hem. “Anders ga ik naar de politie.”

Maar handelaar Lodder lacht meneer Geld vierkant uit. “Bewijs maar dat ik het ben”, zegt hij. “Trouwens, geen rook zonder vuur. Als over jou zoveel praatjes worden rondverteld, zit er vast een kern van waarheid in.”

Meneer Geld onderdrukt met moeite de aanvechting om de deugniet op zijn tronie te timmeren. Maar je mag je ruzies niet op straat uitvechten, dat weet hij ook wel. 's Avonds - nog natrillend van woede - vertelt hij alles aan zijn vrouw. Die zegt dat hij de volgende dag naar advocaat Geel moet gaan.

Nadat meneer Geel het hele verhaal heeft gehoord, zegt hij: “We gaan die Lodder aanpakken. Ik denk dat het niet zo moeilijk is om te bewijzen dat hij de bron van alle praatjes is. Genoeg mensen hebben hem gehoord. We eisen bij de rechter smartegeld, als hij doorgaat jouw naam door de modder te halen. Smartegeld is een vergoeding voor de ellende en de schade die jij lijdt door alle geruchten die Lodder in omloop brengt.”

Meneer Geld zegt: “Dat lijkt me een goed idee, meneer Geel, want anders vlieg ik die Lodder binnenkort aan. Maar nu we het er toch over hebben, kan ik ook smartegeld krijgen als het regent, of als de klanten onaardig tegen mij zijn?”

“Nee, meneer Geld”, antwoordt de advocaat. “De weergoden laten zich niet veroordelen en onaardige klanten moet je maar proberen met een glimlach en een kwinkslag in een beter humeur te brengen.”