Buurtcomité pakt vuil en kakkerlakken aan; Wijk in Bijlmermeer krijgt prijs voor sociale vernieuwing

AMSTERDAM, 16 APRIL. Tot voor kort kieperden veel bewoners van de flats in Heesterveld, een wijk in de Amsterdamse Bijlmermeer, hun vuilnis van het balkon naar beneden. Tegenwoordig gaat het vuil in de daarvoor bestemde containers. Drie buurtconcierges houden de portieken schoon en spreken de bewoners aan op hun gedrag.

Het aanstellen van de concierges is een van initiatieven van het bewonerscomité Heesterveld, dat afgelopen vrijdag de "eretitel voorbeeldproject Sociale vernieuwing' kreeg, een prijs van 10.000 gulden voor het beste bewonersinitiatief van de landelijke Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting.

Heesterveld ligt ingeklemd tussen een brede autoweg en de spoorbaan. Een wijk als alle andere wijken in de Bijlmer: grijze harmonica-flats domineren het beeld. Vanaf de balkons vol wasgoed schalt muziek. “Een betonnen dorp”, zegt B. Cotino, de drijvende kracht achter het buurtcomité Heesterveld.

Cotino, een Surinaamse die sinds 1984 op een drie-kamerflat in Heesterveld woont, richtte ruim anderhalf jaar geleden het bewonerscomité op. Samen met L. Verwey, van het Buurtwerk Zuid-Oost, zat ze de eerste vergaderingen voor. Twintig bewoners meldden zich als vrijwilliger. Inmiddels telt het buurtcomité ruim zestig leden.

Gezamenlijk werden de vuiloverlast en de onveiligheid in de buurt aangepakt. Honderd vrijwilligers ontdeden de struiken en bosschages van afval. Na deze grote schoonmaakactie volgde de aanleg van verkeersdrempels. De voorbijrazende auto's in de woonwijken waren de buurtbewoners al langer een doorn in het oog, maar de stadsdeelraad reageerde niet op de brieven van het bewonerscomité. Cotino: “Het enige dat we terugkregen waren ontvangstbewijzen. We hebben die drempels toen maar eigenhandig aangelegd.”

Toen de drempels er lagen, werd het buurtcomité door de stadsdeelraad gesommeerd het wegdek in zijn oorspronkelijke staat te herstellen. Het comité negeerde de aanmaningen en de deelraad liet de zaak rusten. Voor het beleid van de stadsdeelraad inzake de sociale vernieuwing heeft Cotino geen goed woord over. “Die moeten eerst plannen, dan begroten en misschien dat er over drie jaar iets gebeurt.”

Het merendeel van het buurtcomité bestaat uit allochtonen. Volgens Verwey van het Buurtwerk Zuid-Oost verklaart dit het succes van de activiteiten: het comitié wordt "breed gedragen'. In andere buurten in de Bijlmer schort het daar nogal eens aan, vindt ze. Verwey: “Dan ontvang ik een brief van twee witte heren die een bewonerscomité willen oprichten en die schrijven dat "er volgende week misschien ook een Turkse meneer aanwezig zal zijn'.”

Cotino verklaart het grote aantal actieve allochtonen in Heesterveld uit haar aanpak. “Ik stap gewoon op de mensen af. Ik vraag ze: hebben jullie ook last van kakkerlakken? Niemand wil kakkerlakken in zijn huis, dus komen ze naar de vergadering.”

Cotino kijkt tevreden op de afgelopen maanden terug: de kakkerlakken zijn weg, drie buurtconcierges houden de portieken schoon en de kinderen kunnen weer op de pleinen spelen. Het buurtcomité wil nu het parkeerprobleem aanpakken. En in de parken moeten bankjes komen. Heesterveld krijgt binnenkort als eerste buurt in Zuid-Oost een eigen woonconsulente, waar bewoners terecht kunnen met hun klachten over de buurt.

Op een pleintje poetsen twee Antilliaanse jongens hun auto's. Ze zijn niet onder de indruk van het nieuws van de prijs voor Heesterveld. “Ga daar maar eens kijken”, zegt een van hen wijzend naar de nabijgelegen sloot. In het water drijft een opengescheurde matras. Tegen de walkant hangt een winkelkarretje van Albert Heyn. De sloten in Heesterveld zijn weliswaar onlangs uitgebaggerd om de stank tegen te gaan, maar vanuit open containers verspreidt het hoogopgestapelde vuil een penetrante geur. De jongens vinden dat er de laatste tijd weinig is veranderd. “De enige prijs die wij krijgen is een maandelijkse verhoging van de huurprijs.”