Timman geeft na sanitaire stop winst uit handen

LINARES, 15 APRIL. Jan Timman had de overwinnng voor het grijpen, gisteren in de derde partij van de tweekamp met Artoer Joesoepov, maar het werd remise. De stand is nu 2-1 voor Joesoepov. Zijn ze wel echt zo sterk als wij denken, vroeg een toeschouwer verwonderd. Hij had recht van spreken.

De overgebleven kandidaten voor het wereldkampioenschap zijn niet voor niets zo ver gekomen. Het zijn geweldige spelers, maar er zijn dagen dat dat niet zo opvalt. Het was werkelijk een mirakel dat Joesoepov nog ontsnapte. Hij stond totaal verloren, zijn vlag stond op vallen. Timman had tijd genoeg. Aan het eind mocht Timman blij zijn dat hij het slechts ten dele verknoeid had en nog remise had door eeuwig schaak.

Timman verdedigde zich met een variant van het Nimzo-indisch die twintig jaar geleden in de belangstelling stond. Toen was Joesoepov twaalf jaar oud. Timman kan er misschien mee gerekend hebben dat Joesoepov op die leeftijd de openingstheorie nog niet zo goed volgde. Dat hij al na achttien zetten met zwart strategisch gewonnen zou komen te staan, zal Timman niet hebben durven hopen.

Ook later speelde Joesoepov zwak. Om op de been te blijven moest hij een kwaliteit offeren. Wanneer precies, en of het de partij zou redden, dat was niet zo duidelijk, maar dat het moest gebeuren begreep iedereen. Ook Joesoepov. Iedere zet dacht hij over het kwaliteitsoffer na, maar hij kon zich er niet toe brengen. In plaats daarvan liet hij zich in een volstrekt hopeloze stelling manoeuvreren. Toen miste Timman eerst een directe winst. Hij speelde heel snel een buitengewoon beroerde zet en rende naar het toilet, ook een wereldkampioenskandidaat is maar een mens. Daarna had hij waarschijnlijk nog wel kunnen winnen, maar het was niet zo makkelijk meer. Op zoek naar de meest gedegen winstmethode kwam Timman zelf ook in tijdnood. Toen die achter de rug was, kon hij nog net op het nippertje remise maken.

Karpov-Short was ook geen juweel. Short verdedigde zich met het aangenomen damegambiet. Voor de tweede keer met zwart een opening die hij nooit speelt. Zo vermijdt hij de speciale voorbereiding van het Karpov-team, maar een teken van kracht is het niet, als je je eigen vertrouwde systemen niet durft te spelen. Karpov leek aanvalskansen te krijgen, maar maakte er niets van. Hij wikkelde af naar een eindspel en liet zich vervolgens kansloos wegspelen door Short. Na 61 zetten werd afgebroken, Short staat een pion voor. Het moet gewonnen zijn voor hem. Vandaag wordt de partij uitgespeeld en als Short wint staat het in deze match 1,5-1,5.

De leden van de schaakclub van Linares zijn in opstand gekomen tegen de hoge toegansprijs die hier gevraagd wordt, bijna veertig gulden per partij. Organisator Rentero verklaarde tegen de pers dat het zijn schuld niet was. Het kwam door het reclamebureau en door de wereldschaakbond, niet door hem. Behalve de mensen die beroepshalve de matches volgen, komen bijna alleen speciale gasten een kijkje nemen. De afgelopen dagen twee Japanse professionals in shogi, de Japanse vorm van schaak. Als hobby spelen ze ook onze westerse vorm. Primitief spel, shogi is veel mooier, zeiden ze, maar ze vonden het toch leuk om hier te kijken.

Gisteren twee Amerikanen, één van hen, Stuart Rachel, was een paar jaar geleden kampioen van de Verenigde Staten. Geen gewone toeschouwers. Die komen vol verwachting aan de zaal, horen verbijsterd de toegangsprijs en druipen als geslagen honden af. Rentero laat zich niet ontmoedigen. Hij kondigde aan dat hij naast zijn jaarlijkse toernooi ook ieder jaar een match van jonge potentiële wereldkampioenen in Linares gaat organiseren. September van dit jaar Ivantsjoek-Anand. Tijdens het laatste toernooi was Anand heel boos, omdat hij een boete kreeg wegens een te snelle remise, en vooral omdat Rentero, als een suikeroom die zich na gulle gaven wel wat vrijheden kan veroorloven, Anand iedere dag een kneepje in de wang gaf. Het is toch weer goed gekomen.

Overwoog Rentero ook om zich kandidaat te stellen als president van de wereldschaakbond? Voorlopig nog niet, zei de rijke man bescheiden.

Wit Joesoepov Zwart Timman, derde partij

1. d2-d4 Pg8-f6 2. c2-c4 e7-e6 3. Pb1-c3 Lf8-b4 4. e2-e3 0-0 5. Lf1-d3 d7-d5 6. Pg1-f3 c7-c5 7. 0-0 Pb8-d7 Dit wordt bijna nooit meer gespeeld. 8. c4xd5 e6xd5 9. a2-a3 Lb4xc3 Na 9...La5 is het door Gligoric gevonden 10. b4 cxb4 11. Pb5 heel sterk. 10. b2xc3 Tf8-e8 11. a3-a4 Nu komt zwart goed te staan. In Petrosian-Debarnot, Las Palmas 1975, kreeg wit na 11. Pd2 enig voordeel. 11...c5-c4 12. Ld3-c2 Pf6-e4 13. Lc2xe4 d5xe4 14. Pf3-d2 b7-b6 15. f2-f3 Waarschijnlijk was 15. De2 La6 16. f3 iets sterker. 15...Lc8-b7Na 15...Pf6 heeft wit 16. fxe4 Pxe4 17. Pxe4 Txe4 18. Txf7 16. f3xe4 Lb7xe4 17. Pd2xe4 Te8xe4 18. Ta1-a2 Pd7-f6 19. Ta2-f2 Dd8-d6 20. Tf2-f5 Ta8-e8 21. h2-h3 h7-h6 22. a4-a5 Wit moet een kwaliteit offeren om kansen te houden en dit was het beste moment: 22. Txf6 gxf6 23. Dh5. 22...Dd6-e6 23. Dd1-f3 Te8-e7 24. Df3-g3Zelfs hier was 24. Txf6 misschien nog een kans. 24...Pf6-d5 25. Dg3-b8+ Kg8-h7 26. a5xb6 a7xb6 27. Lc1-d2 f7-f6 28. Db8-a8 Pd5xe3 29. d4-d5 De6-d6 30. Ld2xe3 Te4xe3 31. Da8-a1

Zwart een pion voor, prachtige stelling, wits vlag op vallen, en bovendien is er een directe winst: 31...Txh3 32. gxh3 Dg3+ 33. Kh1 Dxh3+ 34. Kg1 Dg3+ 35. Kh1 Te4 en wit kan opgeven. 31...Dd6-g3 Passen was beter, zei Timman achteraf. 32. Da1-b1 Te3-e1 33. Db1xb6 Te7-e2 Ook na 33...Dd3 Df2 kan wit tegenstand bieden. 34. Tf5-f2 f6-f5 Timman dacht een gewonnen pionneneindspel te kunnen bereiken: 34...Txf2 35. Dxf2 Dxf2+ 36. Kxf2 Txf1+ 37. Kxf1, maar zag nu dat het niet klopte wegens 37...Kg6 38. g4. Na de gespeelde zet dreigt afwikkeling naar het pionneneindspel wel. Veel beter was echter 34...Txf1+ 35. Kxf1 Txf2+ 36. Dxf2 Dd3+ en zwart heeft nog steeds goede winstkansen. 35. d5-d6 Te1xf1+ 36. Kg1xf1 Te2-e5 37. Db6-d4 Dg3-h2 38. Tf2-e2 Steeds de enige zet, maar voldoende. 38..Te5xe2 39. Kf1xe2 Dh2xg2+ 40. Ke2-d1 Dg2-h1+ Tijdnood voorbij. Zwart mag blij zijn dat hij nog eeuwig schaak heeft. 41. Kd1-c2 Dh1-g2+ 42. Dd4-d2 Dg2-e4+ 43. Kc2-c1 De4-h1+ 44. Kc1-c2 Dh1-e4+ 45. Kc2-c1 De4-h1+ 46. Kc1-c2 Remise. Een winstpoging met 46. Dd1 Dxh3 47. Kb2 biedt wit geen reële kansen.