CDA-ministers tegenover elkaar om belastingplan

DEN HAAG, 14 APRIL. CDA-minister Andriessen (economische zaken) verzet zich fel tegen het voorstel van zijn partijgenoot De Vries (sociale zaken) om door belastingmaatregelen de effecten voor de laagste inkomens te compenseren van het loslaten van de koppeling tussen lonen en uitkeringen.

Ook wijst Andriessen het voorstel van De Vries resoluut van de hand om het vaste belastingvoordeel (500 gulden) van mensen met een uitkering te schrappen. De Vries wil zo het verschil tussen een uitkering en het minimumloon vergroten, zodat werklozen een financiële prikkel krijgen om te gaan werken. Andriessen is het in principe met die opvatting eens, maar verwerpt de maatregelen die De Vries vervolgens voorstelt om de koopkracht voor de sociale minima volledig te compenseren.

Minister de Vries wil de belastingverlaging voor de minima financieren door de belastingaftrek voor midden- en hogere inkomens te beperken. “Niet aanvaardbaar”, meent Andriessen en ook de CDA-fractie is rigoreus tegen het plan. Volgens Andriessen is het absurd om het belastingsysteem op zijn kop te zetten om de gevolgen van de ontkoppeling te compenseren. Hij redeneert: als er geen geld is voor de koppeling is er ook geen geld voor de compensatie.

Volgend jaar moet De Vries voor 1,8 miljard gulden op zijn begroting bezuinigen. Hij wil de uitkeringen 1,5 procentpunt achterlaten bij de loonontwikkeling in het bedrijfsleven; dat levert een besparing op van ruim één miljard gulden.

Om het verschil tussen uitkering en minimumloon te vergroten, wordt het vaste belastingvoordeel van mensen met een uitkering afgeschaft (opbrengst ruim 600 miljoen gulden) en blijft het arbeidskostenforfait - het bedrag dat werkenden mogen aftrekken van hun belastbaar inkomen - onveranderd. Het schrappen van het belastingvoordeel van uitkeringsgerechtigden en de ontkoppeling leiden volgend jaar voor de sociale minima tot een verslechtering van de koopkracht van 1,8 procent. Dit wordt volledig gecompenseerd omdat De Vries een heffingskorting in de loon- en inkomstenbelasting wil introduceren. Zo'n tax-credit - die niet afhankelijk is van de hoogte van het inkomen en voor iedereen hetzelfde belastingvoordeel oplevert - levert ongeveer één miljard gulden op. De invoering van een tax-credit betekent voor mensen met een inkomen van twee keer modaal een inkomensachteruitgang van ruim 2 procent.

Pag.2: Andriessen wil niet compenseren

Voor de middeninkomens wordt de nivellerende maatregel beperkt omdat de lengte van de eerste belastingschijf met ruim 5000 gulden wordt verlengd waardoor mensen later in het hogere belastingtarief van 50 procent vallen.

Andriessen wil het belastingvoordeel van uitkeringsgerechtigden niet veranderen wegens het nadelige effect voor de koopkracht. Hij heeft de ministerraad voorgesteld om volgend jaar de sociale uitkeringen 1,5 procentpunt te ontkoppelen.

Het grote verschil zit in de "koopkracht-reparatie'. Andriessen wil de belastingvrije voet verhogen met ruim 100 gulden en de sociale premies verlagen. De minima gaan er in zijn voorstel ongeveer 0,5 procent in koopkracht volgend jaar op achteruit. Dit is ongeveer gelijk aan de berekeningen van het Centraal Planbureau (waarin is uitgegaan van een koppeling). In de plannen van De Vries blijven de minima op de zogenoemde nullijn. PvdA-minister Kok (financiën) en de PvdA-fractie hebben daarom veel sympathie voor de plannen van De Vries.

Andriessen benadrukt dat De Vries de bezuinigingen op zijn eigen begroting moet realiseren. Hij suggereert de rijksbijdrage aan de bijstandsuitkeringen te verlagen van 90 naar 80 of 70 procent. Verder moeten de uitvoeringsorganisaties in de sociale zekerheid met vaste budgetten werken en wordt de drempel voor een werkloosheidsuitkering verhoogd. Naast de ontkoppeling (ruim één miljard gulden) leveren deze maatregelen voor totaal ruim 600 miljoen gulden op.