Overal ontzette muren en afgebroken schoorstenen

ROERMOND, 13 APRIL. Naast de communiebank in de Sint Sebastianuskerk in Herkenbosch ligt Sint Joseph op de grond. Met het kindje Jesus op de arm is hij van zijn voetstuk hoog aan een pilaar naar beneden gevallen. Pastoor L. Arts heeft het afgebroken kinderhoofdje uit piëteit op de communiebank gelegd. De meeste pilaren in de kerk zijn geknakt, het gewelf is gescheurd en bij het dertiende-eeuwse-priesterkoor, waar het altaar staat, wordt alleen nog de voorzienigheid overeind gehouden. Het paarse doek dat het kruisbeeld in de goede week bedekt, zit onder een dikke laag stof.

De glas-in-loodramen zijn gesprongen en aan de buitenkant is te zien hoe de steunberen overlangs zijn gescheurd en hoe een muuranker naar binnen is getrokken, zeker tien centimeter in de mergelsteen. Het bovenste deel van de naoorlogse toren is afgescheurd en misschien is het aan de steigers van de dakdekker te danken dat de top niet naar beneden is gekomen. “De reparatie van de toren was het laatste stukje van de restauratie waar we drie jaar over gedaan hebben”, zegt de secretaris van het kerkbestuur die liever buiten blijft wachten in plaats van binnen het instortingsgevaar te trotseren. “Het is allemaal voor niks geweest”, zegt de pastoor. “Nu kunnen we gaan afbreken.”

In de nieuwbouwwoningen tegenover de kerk staan de deuren open. Iedereen loopt bij iedereen binnen om de gescheurde muren te bekijken. Bewoner J. Braunen was vannacht niet thuis: “Ik had nachtploeg bij de Papierfabriek Roermond. Om twintig over drie begon de zaak ineens te schudden. Enorme persen begonnen te wankelen. De poten kwamen zeker dertig centimeters uit hun geleiders. En in het nieuwe laboratorim kwamen de plafonds naar beneden.”

Toen Bruinen vanmorgen thuis kwam zag hij de consternatie rond zijn huis. Buurman Gisberts had in de woonkamer juist een stuk behang van de buitenmuur gehaald. Er kwamen scheuren te voorschijn waar je een hand in kunt steken. Buiten is te zien dat de muur bol staat. Het lijkt alsof de verdieping tien centimeter is verschoven ten opzichte van de begane grond.

Twee inspecteurs van de regionale brandweer lopen binnen en beloven de bewoners dat de schoorsteen, die los op het dak staat, zo snel mogelijk wordt verwijderd. Een van de vier hijskranen, die van andere korpsen zijn geleend, is al onderweg.

De bewoners zelf hadden eigenlijk willen doorslapen, toen de schokken voorbij waren, maar werden door buurtbewoners uit hun bed geroepen. Toen pas werd hen duidelijk dat hun huis op instorten stond.

Ook in Roermond is de schade aanzienlijk. “Ik ben vanmorgen met de fiets rondgereden en toen pas kwam ik erachter hoe groot de schade was”, zegt loco-burgemeester H. Derks. “Overal ontzette muren, afgebroken schoorstenen en angstige mensen.”

De omvang van de schade was vannacht moeilijk te peilen, zegt brandweercommandant Cloosterman: “We hebben onmiddellijk onze alarmcentrale op volle bezetting laten draaien, maar na een telefoontje of twintig werd het weer vrij rutsig. De meldingen begonnen pas goed binnen te komen toen het licht werd. Toen kregen de mensen pas in de gaten wat er werkelijk was gebeurd.”

Van paniek was volgens de brandweer geen sprake, al blijkt uit het aantal "cardiologische ritten' die de ambulances moesten maken dat er hier en daar wel degelijk sprake was van paniekreacties. “Normaal hebben we twee of drie cardiologische ritten per nacht, nu waren het er twaalf”, aldus Cloosterman.

“Ik dacht dat er een vrachtwagen de winkel was binnengereden”, zegt de eigenares van een banketbakkerij in de Neerstraat, “maar mijn man zei: rustig maar, het is maar een aardbeving.” Haar buurvrouw hield het op een neerstortend vliegtuig van een van de nabijgelegen Britse bases: “Ik hield mijn handen omhoog om het plafond tegen te houden, maar gelukkig is het bij scheuren gebleven.”

Op het stationsplein in Roermond waren vanmorgen bijna alle panden met rood-witte linten afgezet. Op de daken waren werklieden bezig schoorstenen met een simpel zetje naar beneden te kieperen. Aan het eind van de ochtend was er nauwelijks meer een schoorsteen te zien.

In het Oranjehotel op een hoek van het plein is de schade groot. “Gelukkig hadden we vannacht niet veel gasten, want in diverse kamers zijn stukken plafond naar beneden gekomen en is het stucwerk van de muren geknald. Alle gasten kwamen naar beneden in hun pyjama, maar ze bleven rustig. Het ergste was nog dat we een kwartier lang geen licht hadden. Dat maakte alles drie keer zo akelig.”