Conflict over vloot in Zwarte Zee escaleert

MOSKOU, 8 APRIL. President Boris Jeltsin van Rusland heeft de gehele voormalige Sovjet-vloot in de Zwarte Zee onder zijn bevel geplaatst.

In een speciaal decreet heeft Jeltsin gisteren bevolen dat de vloot voortaan onder Russische jurisdictie valt. Dat betekent een nieuwe escalatie in het conflict met de Oekraïne, die een dag eerder de controle over de vloot had opgeëist.

Op grond van Jeltsins decreet moet op de schepen de klassieke tsaristische Andreasvlag wapperen, een blauw kruis op een wit fond. Admiraal Vladimir Tsjernavin, commandant van de Russische vloot, is vanmorgen naar Sebastopol op de Krim gevlogen om het decreet verder af te handelen.

De vloot in de Zwarte Zee heeft thans twee broodheren. Maandag had president Leonid Kravtsjoek van de Oekraïne namelijk hetzelfde gedaan als Jeltsin gisteren. Kravtsjoek trok toen alle conventionele strijdkrachten van de oude Sovjet-Unie op Oekraïens grondgebied, inclusief de vloot voor zover die in de Oekraïne ligt afgemeerd, naar zich toe. De Oekraïense president wilde zo zijn claim op ongeveer een derde van de voormalige Sovjet-vloot kracht bijzetten.

Met deze oekazes van Kravtsjoek en Jeltsin is het conflict tussen de twee nucleaire mogendheden binnen het Gemenebest verder op de spits gedreven. Jeltsin verklaarde gisteren in het Russische parlement “ongerust” te zijn over de afloop van de nu al maanden durende twist met de Oekraïne.

Met name op de Krim, waar het merendeel van de vloot zich bevindt, is de verwarring toegenomen. Zondag was Jeltsins vice-president Aleksandr Roetskoj daar ter plaatse om de lokale commandanten te steunen in hun weigering zich ondergeschikt te maken aan de Oekraïne. Het waren Roetskoj en maarschalk Jevgeni Sjaposjnikov, de opperbevelhebber van de krijgsmacht van het Gemenebest, die gisteren in het Russische parlement vervolgens aankondigden dat Jeltsin stappen zou ondernemen tegen de Oekraïne. Volgens de Russische regering willen de manschappen en officieren van de vloot slechts onder Jeltsins bevel opereren. Vlootcommandant admiraal Igor Kasatonov liet zich gisteren overigens iets genuanceerder uit. Volgens hem kan het probleem alleen worden opgelost op het niveau van de regeringsleiders van het Gemenebest.

Tegelijkertijd arriveerde toen in Sebastopol een Oekraïense delegatie, geëscorteerd door bewapende mannen, die tot taak heeft de oekaze van Kravtsjoek uit te voeren.