Gewone komaf

Zowel de schrijver van "The Crown in crisis' (NRC Handelsblad, 24 maart), die beweert dat de huidige Engelse koningin-moeder Elisabeth van "gewone komaf' is, als J.H.M. van Reeuwijk die in zijn ingezonden brief (28 maart) meedeelt dat dat niet zo is (omdat Elisabeths vader als graaf (van) Strathmore uit een oud en hoog-adellijk geslacht stamt), heeft gelijk.

Genoemde graaf trouwde namelijk met de dochter van de lokale, doodgewone dominee, die geen druppel "blauw' bloed bezat. De moeder van de huidige koningin-moeder had als Schots predikantendochter een bescheiden scholing (lessen van vader) en was totaal niet voorbereid op de status, voorzover aanwezig, van gravin (van) Strathmore. Het geslacht Strathmore leefde al honderden jaren uiterst eenvoudig. Men sprak het lokale Schotse dialect en men werkte samen met de half-horige boeren en landarbeiders in de bossen en op de velden van de uitgestrekte landgoederen. Het standsverschil zal dus wel niet zo heel erg zijn opgevallen.

Contact met de toenmalige koninklijke familie was er niet of nauwelijks en wanneer dat een enkele keer het geval was werden de gravin en haar dochtertje lady Elisabeth er niet bij betrokken. Daar is dus later, als gevolg van een jachtpartij op het landgoed, "enige' verandering in gekomen. De lokale bevolking zag de kleine Elisabeth veel meer als de kleindochter van hun dominee dan als de dochter van hun graaf, omdat ze als klein meisje dikwijls en langdurig bij de dominee logeerde. De reden hiervoor was dat grootvader dominee vond dat de grafelijke familie zich onvoldoende christelijk gedroeg.

Overigens huwden de mannelijke Strathmores dikwijls met meisjes van burgerlijke komaf omdat men vond dat het oeroude geslacht regelmatig vers "bloed' moest hebben. Mede om die reden werden ook onwettige Strathmore-kinderen dikwijls volledig in de familie opgenomen, met alle rechten en plichten. Koningin-moeder Elisabeth heeft dus vijftig procent "blauw' en vijftig procent "gewoon' bloed.