Labour lonkt naar Liberale kiezers

LONDEN, 3 APRIL. De Britse Labourpartij heeft, zes dagen voor de verkiezingen, een lokaas gelegd voor het groeiend aantal Britse kiezers dat volgens de peilingen geneigd is om op de Liberale Democraten van Paddy Ashdown te stemmen.

Labourleider Neil Kinnock beloofde te zullen zoeken naar “consensus” voor hervorming van het Britse kiesstelsel indien hij aan de macht komt. Verandering van het kiesstelsel in de richting van evenredige vertegenwoordiging is het belangrijkste programmapunt waarop de Liberale Democraten, mogelijke partner in een coalitiekabinet voor hetzij Labour, hetzij de Tories, campagne voeren.

De zet van Kinnock - eerder een hint dan een belofte - maakt de Conservatieven de enige partij die weigert constitutionele hervorming zelfs maar te overwegen. John Major herhaalde gisteren dat alleen het systeem van eerste-over-de-streep krachtig beleid garandeert. De premier houdt vol dat coalitieregeringen beslissingen als het aangaan van een Falklandoorlog of het deelnemen aan de acties tegen Saddam Hussein vertragen en moeilijker maken. Volgens hem “hebben heel wat Europese landen spijt” - en hij noemt België als voorbeeld - dat ze het systeem van evenredige vertegenwoordiging (het aantal zetels reflecteert ruwweg het aantal stemmen) ooit hebben ingevoerd.

Paddy Ashdown, wiens partij in de peilingen tegen de twintig procent van de stemmen binnenhaalt, nam Majors weigering met een korreltje zout. Wijzend op Majors ommekeer na eerdere categorische verklaringen - het verwerpen van de poll tax en andere erfgoederen uit Thatchers nalatenschap - zei hij dat Major, als een goed democraat, wel anders zou moeten piepen als hij na de verkiezingen met zijn rug tegen de muur zou staan. Over Kinnocks strategie zei Ashdown dat de Labourleider vooraf duidelijk zou moeten maken of hij al dan niet vóór hervorming van het kiesstelsel is. De Liberale Democraten eisen van een coalitiepartner dat die in het eerste regeringsprogramma belooft dat die hervorming zal worden ingevoerd.

Na een eerdere forse achterstand in de peilingen, lijken de Tories in de loop van deze week iets te zijn ingelopen op Labour. John Major zegt te geloven dat zijn zeepkisttoespraken in marginale districten effect hebben en hij blijft beklemtonen dat economisch herstel in zicht is. Maar er is nog steeds kritiek dat de Conservatieve campagne, in de woorden van mevrouw Thatcher “niet genoeg oomph, niet genoeg whizz, niet genoeg stoom” heeft.