Ontwerp bankbiljet Macedonië maakt Grieken bezorgd

ATHENE, 25 JAN. In Griekenland is deining ontstaan over een ontwerp voor een bankbiljet, gedrukt in de nabuurstaat Macedonië, die hier "republiek van Skopje' wordt genoemd. De naam Macedonië houdt volgens het Griekse standpunt territoriale aspiraties in ten koste van Grieks Macedonië, die blijkens vanuit Skopje verspreide landkaarten tot aan Thessaloniki (Slavisch: Salun) kunnen reiken.

Het in de Griekse pers gereproduceerde ontwerp-bankbiljet ter waarde van één "macedonka' komt deze vrees bevestigen. Er prijkt een afbeelding op van de Witte Toren, een bekend monument aan de kade van Thessalonki. In de Atheense kranten wordt de regering aangespoord met dit biljet haar acties in de EG-landen tegen erkenning van de republiek kracht bij te zetten. De twaalf ministers van buitenlandse zaken zullen zich op 4 februari opnieuw over dit probleem buigen, nadat de toetsingscommissie-Badinter tot de conclusie was gekomen dat er geen bezwaren zijn tegen zo'n erkenning.

Van Macedonische zijde zijn nog geen reacties gekomen op de affaire van het bankbiljet. De Macedonische president Glirorov is begonnen aan een reis door de Verenigde Staten en Canada, waar hij zijn argument zal herhalen, dat de naam Macedonië voor Grieks-Macedonië en Griekenland even weinig gevaren inhoudt als de naam Groot-Brittannië voor Bretagne en Frankrijk.

De Griekse socialistische oud-premier Andreas Papandreou noemde gisteren tijdens een grote persconferentie, mede gewijd aan zijn vrijspraak na het schandaal Koskotás, de regeringspolitiek “mislukt” die ernaar streefde de EG te overtuigen van Macedoniës werkelijke oogmerken. Welke initiatieven hij zelf als premier op dit terrein zou nemen, wilde hij nog niet verklappen.

Wel pleitte hij nu reeds voor enkele ideeën. Ten eerste: voorlichting aan de Socialistische Internationale op een grote, in Thessalonki te houden vergadering, gewijd aan de Balkan-problemen. Ten tweede: het zoeken van zoveel mogelijk contacten met alle orthodoxe kerken, als tegenwicht tegen de zeer actieve Balkan-politiek van de paus, die in zijn nieuwjaarsboodschap ostentatief het "Skopiaanse dialect' had gebruikt. Zelf streefde hij naar een bespreking met de aartsbisschop van Athene, Serafim (die echter is gewikkeld in een interne machtsstrijd over de bisschopszetel van Larissa).

En ten slotte pleitte Papandreou voor een "parlement van het Hellenisme'. Vertegenwoordigers van de Grieken overal ter wereld zouden op geregelde tijden bijeen moeten komen. Er leven miljoenen Grieken in de Verenigde Staten, Canada, Australië, maar ook nog altijd in de voormalige Sovjet-republieken. Al eerder was in de Griekse pers de actieve Turkse politiek op dit gebied ten voorbeeld gesteld. Een speciaal departement houdt zich in Ankara bezig met de contacten in de richting van de circa 70 miljoen Turks sprekenden in de voormalige Sovjet-Unie en China.

Tijdens zijn persconferentie herinnerde Papandreou tot tweemaal toe aan de mogelijkheid, Iran - dat ook aspiraties in de richting van de islamitische voormalige Sovjet-republieken heeft - als bondgenootschappelijk tegenwicht tegen Turkije in te schakelen.

Toevallig (?) had daags tevoren Papandreou's Turkse tegenhanger, de sociaal-democratische oud-premier Bülent Ecevit, gepleit voor het streven naar een unie van Turkse staten, die op den duur een vierde economische macht zou kunnen worden naast Amerika, Europa en Japan, zo voorspelde hij.