Drie jonge Palestijnen filmen hun werkelijkheid

Palestijnse dagboeken, zaterdag Ned.3, 20.55 - 21.55 uur

Drie jonge Palestijnen werden met een video-camera uitgerust en mochten vervolgens zes maanden lang hun leven in door Israël bezet gebied vastleggen. Het resultaat was "Palestijnse dagboeken', een documentaire die vanavond door de IKON televisie wordt uitgezonden. De film toont de realiteit van het leven onder Israëlische bezetting, zegt de IKON.

Maar is dat wel zo? Waarom zou je de werkelijkheid voorgeschoteld krijgen als je betrokkene X met een camera uitrust? In het beste geval produceert hij zijn werkelijkheid, duidelijk te onderscheiden van de werkelijkheid van buurman Y en zeker van die van zijn vijand Z. Ook camerabeelden liegen, al bieden zij de schijn van objectiviteit. Met camera's kan de werkelijkheid worden gemanipuleerd, zoals de verzetsbewegingen weten die hun propagandaverhalen met videobanden onderstrepen. De Iraakse regering moet ook met welgevallen hebben gekeken naar de objectieve oorlogsverslaggeving van CNN-journalist Peter Arnett, die in de werkelijke werkelijkheid alleen kon filmen wat zijn gastheren hem wilden laten zien.

De drie Palestijnen filmden dus de werkelijkheid die hun goed uitkwam, niet noodzakelijkerwijze de objectieve werkelijkheid. Daarin “zijn de Israeliërs slecht omdat het beesten zijn, omdat ze ons vermoorden en martelen”, wat een onder de omstandigheden van de bezetting begrijpelijke voorstelling van zaken is. We krijgen een glimp te zien van een andere kant, die van de Palestijnse onderdrukking van mede-Palestijnen, bij beelden van een jonge man die vastgebonden op een plein in Nablus op stokslagen wacht. Hij is een dief, natuurlijk door de Israeliërs daartoe aangezet om verdeeldheid te zaaien, en de jonge Aboud maakt zich op de zelf-uitgesproken straf ten uitvoer te leggen. Maar de filmer wil de bestraffing niet tonen. De Israeliërs moorden en martelen, jazeker, maar dat al geruime tijd meer Palestijnen het leven laten door Palestijnse hand, door toedoen van groepen jongeren als die van Aboud - waarmee de politieke leiders ook helemaal niet gelukkig zijn - is een zaak die ongenoemd blijft.

Aannemend dat alle drie Palestijnen in dezelfde periode met een camera werden uitgerust, kan uit de beelden van pro-Iraakse betogingen worden opgemaakt dat de film ongeveer bijna een jaar oud is. Sindsdien zijn weliswaar hortend en stotend directe Israëlisch-Arabische vredesbesprekingen begonnen, wat hoe dan ook een ingrijpende wijziging van de politieke toestand betekent. De vraag rijst daarmee of deze Palestijnse werkelijkheid überhaupt nog van kracht is.