Omstreden premier van Thüringen treedt af

BONN, 24 JAN. De premier van de Oostduitse deelstaat Thüringen, Josef Duchac (CDU), is gisteravond na een botsing met de CDU-fractie in de Thüringse landdag afgetreden. Slechts 15 van de 42 fractieleden spraken vertrouwen in hem uit. Mevrouw Angela Merkel, landelijk vice-voorzitter van de CDU, zei vanmorgen “opgelucht” te zijn over Duchacs opstappen.

De 53-jarige Duchac, econoom en natuurkundig ingenieur, geboren als Sudeten-Duitser, zal als premier aanblijven tot een opvolger is gevonden. Hij kreeg gisteravond geen steun van een meerderheid van de CDU-landdagfractie voor een voorstel om de samenstelling van zijn kabinet te wijzigen. Die fractie vond in meerderheid dat Duchacs voorstel de jongere generatie "vernieuwers' in de CDU bruskeerde. De ministers Christine Lieberknecht (34, cultuur), Jochen Lengemann (54, zonder portefeuille) en Klaus Zeh (39, financiën) hadden de fractie gedwongen tot een keuze door al voor de stemming met aftreden te dreigen in het geval de voorstellen van de premier zouden worden aangenomen.

Mevrouw Lieberknecht geldt als een politieke gunsteling van Kohl. Zij werd vorige maand op een partijcongres in Dresden mede op zijn voorspraak in het landelijk partijbestuur gekozen. Zij behoort tot een groep "vernieuwers' in de Oostduitse CDU, jong in jaren of als partijlid, die uit de partijcentrale in Bonn steun krijgen, vooral van secretaris-generaal Volker Rühe. Deze groep wil de invloed terugdringen van vaak oudere partijgenoten die voor de Wende in de vroegere DDR al vele jaren lid waren van de als "blokpartij' nauw met de communistische SED samenwerkende Ost-CDU.

In december jongstleden overleefde Duchac, die bij de CDU in Bonn eigenlijk al als onhoudbaar gold, in de landdag in Erfurt maar net een motie van afkeuring van de oppositionele SPD. Hem was de laatste maanden vaak scherp verweten dat hij destijds, onder meer als regionaal CDU-politicus in Gotha, nauwe banden met de SED had. Na zijn aantreden als premier in Thüringen werd pas bekend dat hij vroeger wel eens als clown was opgetreden op feestavondjes van leden van de Staatsveiligheidsdienst (Stasi) en nog op 7 oktober 1989, dus op de veertigste en laatste verjaardag van de DDR, een lofdicht op haar socialistische staatssysteem had uitgesproken.

Op 14 oktober 1990, bij de regionale verkiezingen in Thüringen (die sterk in het teken van de landelijke politiek en de Duitse eenwording stonden), behaalde de CDU onder lijsttrekker Duchac 44,5 procent van de stemmen. Zij vormde daarna een coalitie met de FDP (14,7), terwijl de SPD (22,6) in de oppositie belandde. Duchac is de tweede Oostduitse regionale CDU-premier die tussentijds het veld ruimt. In het naburige Saksen-Anhalt moest minister-president Gerd Gies vorig jaar juli aftreden na een conflict met zijn partij. Hij werd toen vervangen door de Westduitser Werner Münch.