G-Brittanniëlapt embargo Zuid-Afrika aan zijn laars

DEN HAAG, 24 JAN. Het Verenigd Koninkrijk is betrokken bij de meeste olie-leveranties aan Zuid-Afrika, die in weerwil van het olie-embargo van de Verenigde Naties nog steeds doorgaan.

Dit blijkt uit cijfers van het Shipping Research Bureau (SRB), een Nederlandse instelling die nagaat van waar Zuid-Afrika zijn olie betrekt en welke maatschappijen olie verschepen.

De gegevens zijn voor de eerste maal in Zuid-Afrika zelf gepubliceerd, door de Weekly Mail. Het openbaar maken van informatie over de bevoorrading met olie is een misdrijf dat met maximaal zeven jaar gevangenis kan worden bestraft. Nog steeds, aldus het SRP, worden de namen van tankers die Zuidafrikaanse havens aandoen uitgewist of overgeschilderd. In het radioverkeer worden codenamen gebruikt, in ladingbrieven onjuiste bestemmingen genoemd, en aan de exportlanden worden vervalste documenten over het lossen van de lading overgelegd.

Het SRB heeft voorlopige cijfers verzameld over de periode van begin 1989 tot juli 1991 en tot eind 1991. In de periode van januari 1989 tot juli 1991 brachten 110 tankers ca 25,3 miljoen ton ruwe olie naar Zuid-Afrika - bijna driekwart van de geraamde importbehoefte - in de tweede helft van 1991 werden elf tankers geregistreerd. Ten minste 14,4 miljoen ton ruwe olie werd aangevoerd door 60 tankers van World Wide Shipping, een maatschappij die is gevestigd in de Britse kroonkolonie Hongkong. Van de 121 scheepsladingen werden 48 verzorgd door Grieks/Britse ondernemingen, die 38 procent van de door het SRP geregistreerde ruwe olie-import aanvoerden. “Het Verenigd Koninkrijk is op een of andere manier betrokken bij 112 van de 121 scheepsladingen, dat wil zeggen bij niet minder dan 93 procent van het totale volume dat kon worden geïdentificeerd”, aldus het SRB. Zoals bekend was de toenmalige Britse premier mevrouw Thatcher degene die zich in de EG - met steun van Bondskanselier Kohl en de Portugese premier - het sterkst verzette tegen sancties die Zuid-Afrika werkelijk economisch zouden hebben getroffen.

De olie was voornamelijk afkomstig uit de Verenigde Arabische Emiraten - 63 tankers, die meer dan de helft van de totale hoeveelheid aangevoerde olie aan boord hadden. Uit Egypte kwamen zeventien ladingen, uit Jemen, voor de eerste maal, één.

Uit Nederland vertrokken dertien schepen met 1,1 miljoen ton olieprodukten, die echter niet uitsluitend Zuidafrikaanse havens aandeden.