WVC richt Vormgevingsinstituut op; Den Bosch wordt Europees centrum voor keramiek

In Den Bosch opent minister d'Ancona vandaag zowel de tentoonstelling "Terra sculptura, terra pictura' in Het Kruithuis als het Europees Keramisch Werkcentrum. Kunstenaars uit alle disciplines kunnen er drie maanden lang met technische hulp werken. De minister greep de gelegenheid aan om aan te kondigen, dat WVC alsnog drie miljoen gulden wil besteden aan een Vormgevingsinstituut. Op het gebied van industriële vormgeving zal het instituut samenwerken met het European Design Centre in Eindhoven.

De openingsexpositie van het Europees Keramisch Werkcentrum, Zuid Willemsvaart 215, is t/m 26 jan. te zien, dag. 11-18u, do. en vr. tot 21u. In Het Kruithuis opent tevens de tentoonstelling "Terra sculptura, terra pictura' met keramiek van Picasso, Braque, Miro, Chagall, Dufy en Cocteau.

Het ruikt hier veel te fris en het is er verbazingwekkend schoon. Waar zijn het stof, de troep en vooral de aardse geur van klei die bij een werkplaats voor keramiek horen? Het Europees Keramisch Werkcentrum (EKWC) is helemaal aan kant voor de opening vandaag door Bossche wethouder J.C. Dona en minister d'Ancona. Zij is tenslotte de "broodheer' van deze in Europa unieke instelling, die door het ministerie van WVC met één miljoen gulden per jaar wordt gesubsidieerd.

Het EKWC heeft al in augustus zijn romantische oude panden in Heusden, waar het sinds de oprichting in 1973 was gevestigd, wegens ruimtegebrek verruild voor een stadse behuizing in Den Bosch.

Voor het openingsproject werden 24 kunstenaars uit 13 landen uitgenodigd. Daar zijn gevestigde keramisten bij, zoals de Amsterdammer Alexander Lichtveld en de Japanner Kimpei Nakamura, maar ook mensen voor wie het medium relatief nieuw was zoals de Amsterdamse schilder Alphons Freymuth. Beneden in de grote hal van het centrum staat een wand vol met zijn vrolijke, wilde hoofden. Om de hoek liggen de strakke, geometrische blokken van de Catalaan Sergi Aguilar nog te drogen.

In de toren van driehoekige blauw-witte porseleinen blokken van het Franse echtpaar Serge Bottagisio en Agens Decoux lijkt een cactus te groeien. Boven legt de Belg Jan Godijns de laatste hand aan zijn serie meubels met aardewerken toevoegingen waarvoor de vloeiende vormen van het spatbord als inspiratie hebben gediend.

Het gebouw, dat gedurende een week de deuren voor het publiek opent, is aangeveegd, dat wel, maar verder zijn de resultaten in de ongepolijste opstelling van een werkplaats te zien.

Medewerkster van het centrum (en keramiste) Yvette Lardinois: “We hebben hier tussen de twaalf en de vijftien ateliers waar kunstenaars drie maanden lang kunnen werken. Mensen kunnen zichzelf aanmelden, waarna een beleidsadviesgroep de aanvraag en het werkplan beoordeelt. Daarnaast nodigen wij zelf mensen uit voor speciale projecten. Deelnemers krijgen een werkbudget van vijfhonderd gulden per maand voor materialen en stookkosten. In het pand hiernaast hebben we elf appartementen beschikbaar tegen lage huren.”

Als tegenprestatie staan de kunstenaars één van hun in Den Bosch gerealiseerde werken af aan de 'EKWC'-collectie, die sinds deze zomer wordt beheerd door Het Kruithuis. Die collectie, waarmee in 1973 al is begonnen, omvat nu rond de 240 hedendaagse werken van keramiek.

In Heusden was het Keramisch Werkcentrum een post-academiale opleiding voor keramisten; in zijn nieuwe gedaante wil het instituut niet alleen een internationale functie vervullen waar ook beeldhouwers, schilders, vormgevers en architecten aan het werk kunnen. Een van de drie technische assistenten die hen bijstaan is Anton Reijnders. “Keramiek is lang een geïsoleerd deelgebied in de kunst geweest waar vanwege de techniek, heel geheimzinnig over werd gedaan,” zegt hij. “Nu zie je dat steeds minder mensen als "keramist' willen worden bestempeld - bij de kunstacademies gaat de ene keramiekafdeling na de andere dicht - maar dat steeds meer kunstenaars geïntrigeerd raken door de mogelijkheden van klei. Wij willen de techniek juist in dienst stellen van het idee van de kunstenaar.”