Compromis Rusland en Oekraïne

MOSKOU, 13 JAN. Rusland en de Oekraïne zijn dit weekeinde overeengekomen de Zwarte-Zeevloot tussen beide landen op te delen. Ze hebben ook beloofd hun geschil over de reorganisatie van de voormalige Sovjet-strijdkrachten langs de weg van onderhandelingen op te lossen en elkaar niet meer met eenzijdige stappen voor voldongen feiten te plaatsen.

Deze beloften kwamen voor in een in vage termen gesteld communiqué nadat Oekraïense en Russische delegaties in Kiev tien uur hadden onderhandeld over de bestemming van de thans in de Oekraïne gelegerde troepen. Volgens de Russische delegatieleider, vice-premier Sergej Sjachrai, is afgesproken dat onderscheid zal worden gemaakt tussen "strategische troepen' die onder gemeenschappelijk commando van het Gemenebest van voormalige Sovjet-republieken zullen blijven, en andere troepen die overgaan naar het nationale leger van de Oekraïne.

Volgens Sjachrai zou in het kader van de afspraken slechts een klein deel van de Zwarte-Zeevloot overgaan in handen van de Oekraïne ten behoeve van de grensbewaking. Een Oekraïense interpretatie van de in Kiev gemaakte afspraken was vanochtend nog niet voorhanden. Kennelijk moet via onderhandelingen worden uitgemaakt welke troepen of onderdelen in welke categorie vallen. Het Oekraïens-Russische conflict was de afgelopen weken verscherpt door de Oekraïense eisen dat alle troepen op haar territorium genationaliseerd zouden worden en de Zwarte-Zeevloot nodig was om van de republiek een zeemacht te maken, en door het Russische dreigement dat alle voormalige Sovjet-militairen, waar ook ter wereld gelegerd, onder Russische bescherming stonden.

Pag.5:

Compromis Oekraïne en Rusland

Overigens bleek eerder dit weekeinde, dat de Russische president Boris Jeltsin aanstalten maakte zijn Oekraïense collega Leonid Kravtsjoek met gelijke munt te betalen. Nadat Kravtsjoek eerder van alle Sovjet-militairen in zijn republiek had geëist dat zij een eed van trouw aan de Oekraïne zouden afleggen, werd door de Russische regering een eed voorbereid, waarmee militairen in heel de voormalige Sovjet-Unie trouw aan Rusland konden zweren.

“Rusland ziet zichzelf als houder van rechten en verplichtingen ten aanzien van zijn strijdkrachten, waar deze ook zijn gelegerd”, aldus het dagblad Nezavisimaja Gazeta, dat als eerste de hand legde op het document. Naar verluidt bestaat er onder voormalige Sovjet-officieren veel steun voor dit idee, en zouden de organisatoren van een congres van officieren in Moskou op 14 januari ook van plan zijn een dergelijke eedsaflegging te organiseren.

De president van de republiek Kazachstan, Noersoeltan Nazarbajev, liet inmiddels al weten een dergelijke eed van trouw aan Rusland van militairen in Kazachstan onacceptabel te achten. Een Russische delegatie heeft tijdens besprekingen in Riga, de hoofdstad van Letland, gezegd dat de aftocht van Sovjet-militairen uit deze, al eerder vorig jaar geheel onafhankelijk geworden republiek, ten minste vijf à zeven jaar zal vergen. Letland eist, net als de andere Baltische republieken, onmiddellijke aftocht van deze troepen. In navolging van de Oekraïne eist inmiddels ook Wit-Rusland de nationalisering van alle troepen op het eigen grondgebied. De grenstroepen in het district Odessa, een voormalig KGB-onderdeel, zwoeren inmiddels dit weekeinde trouw aan de Oekraïne.