Wonderdiëten: helaas, ze bestaan nog steeds niet

Nogal wat lezers hebben zich de afgelopen dagen tot de krant gewend met vragen over het dieet dat afgelopen maandag in de kookrubriek werd beschreven.

Reden om eens navraag te doen bij de vermeende bron, het Max Planck Instituut. Nu zijn er meer Max Planck Instituten. Een daarvan, dat in Dortmund, houdt zich bezig met voedingsonderzoek. Daar blijkt men niets met het dieet te maken te hebben. De voorlichter van de Max Planck Gesellschaft in München gebeld. “Ach nee, nu ook al in Nederland”, verzucht hij. Het dieet blijkt al jarenlang in Duitsland te circuleren met de op niets gebaseerde verwijzing naar het instituut. “In de media hier hebben we er al vaak aandacht aan besteed dat we er niets mee te maken hebben.”

“Het komt wel vaker voor dat namen van gerenommeerde instituten worden misbruikt voor een dieet”, aldus Jaap Seidell van de vakgroep Humane Voeding van de Landbouwuniversiteit Wageningen. Hij heeft het dieet op ons verzoek doorgerekend. “Er staat dat je van verschillende dingen onbeperkt mag eten. Je moet echter wel erg grote porties nuttigen om aan een normale calorie-innname te komen.” Wie van de opgegeven etenswaren porties van normale grootte eet krijgt per dag minder dan 500 kilocalorieën binnen. Dat is erg weinig. Wie dit dieet volgt zal er dan ook vrijwel zeker van afvallen. Een kilo of vijf in twee weken lijkt Seidell alleszins aannemelijk. “Gecontroleerde experimenten met dit soort diëten hebben echter laten zien dat de meeste mensen enkele weken daarna weer op hun oude gewicht zitten.”

Het dieet bevat geen bijzondere preparaten die bijvoorbeeld inwerken op de schildklier en zo de stofwisseling duurzaam kunnen beïnvloeden. De mededeling dat wie dit dieet twee weken heeft gevolgd, door een verandering in zijn stofwisseling drie jaar niet meer zal aankomen noemt Seidell dan ook “een sprookje, flauwekul”.

Behalve dat het dieet weinig calorieen bevat, is kenmerkend dat er zeer weinig koolhydraten in voorkomen. Voor twee weken is dat voor een gezond mens niet zo erg. Het is echter niet verstandig dit langer vol te houden. Seidell: “De geringe hoeveelheid koolhydraten gaat je op den duur opbreken. Er ontbreken onder meer belangrijke vezels, wat bijvoorbeeld leidt tot obstipatie.”

Ook Madeleine Lim, diëtiste bij het Voorlichtingsbureau voor de Voeding in Den Haag, heeft ernstige kritiek op het dieet. Ze wijst op een ander gevolg van de geringe hoeveelheid koolhydraten: “Daardoor heeft de energiestofwisseling onvolledig plaats, zodat allerlei ongewenste tussenprodukten van het verbrandingsproces - bijvoorbeeld aceton - in het lichaam terecht komen.” Het dieet is om nog meer redenen niet gezond, stelt ze. Het bevat namelijk te weinig van belangrijke vitaminen en mineralen. “Een evenwichtige, energiebeperkte en ruim gevarieerde voeding, die goed in het normale dagpatroon kan worden opgenomen, biedt de beste kansen op het bereiken èn handhaven van een goed gewicht, zeker als dit gepaard gaat met een gezonde dosis lichaamsbeweging.” Geheel onafhankelijk van elkaar concluderen Seidell en Lim: “Wonderdiëten bestaan nu eenmaal niet.”

Maar om alle dikkerdjes met goede voornemens geen kater te bezorgen, geven wij in de receptenrubriek een "verantwoord voedingadvies'.