Japan en VS akkoord over handel; Bush onwel tijdens galadiner in Tokio

TOKIO, 8 JAN. De Amerikaanse president George Bush is vandaag onwel geworden tijdens een officieel banket met premier Kiichi Miyazawa, ter gelegenheid van zijn bezoek aan Japan. De president kon daarna naar zijn eigen limousine lopen die hem naar het keizerlijke gastenverblijf bracht. Volgens mededelingen van Miyazawa ging het na korte tijd al weer “uitstekend” met Bush.

De Amerikaanse president had daarvoor een lange, vermoeiende bespreking gevoerd met Miyazawa, waarop ze een “gezamenlijke strategie voor wereldgroei” afspraken. In een gemeenschappelijke verklaring spraken de twee leiders zich uit voor gecoördineerde stimuleringsmaatregelen.

Daarna zouden ze beiden deelnemen aan het officiële banket, maar Bush zakte na de toast in elkaar. Hij bleef een paar minuten op de grond liggen en werd, ondersteund door Miyazawa, weggeleid. De premier hield zijn officiële toespraak nu in aanwezigheid van mevrouw Barbara Bush. De premier onderbrak zijn rede met het bericht dat de 67-jarige Bush in “een uitstekende” gezondheid verkeert.

Met buitengewone kalmte hield mevrouw Bush een kort, humoristisch toespraakje namens haar man, waarin ze memoreerde dat deze eerder op de dag een partij tennis had verloren van de Japanse keizer. Generaal Scowcroft hield daarna de officiële toespraak in plaats van Bush.

Volgens een mededeling van de woordvoerder van het Witte Huis, Marlin Fitzwater, had Bush een aanval van buikgriep. Fitzwater verwachtte dat Bush morgen niet op een ontbijt met zakenlieden zal verschijnen.

De beurzen en de dollar reageerden onmiddellijk op het onwel worden van Bush. De dollar dook na beneden, maar herstelde zich vervolgens weer enigszins. Op de beurzen van Londen, Parijs en Amsterdam daalden de koersen aanvankelijk scherp, maar ze stabiliseerden zich later.

De verklaring van Bush en Miyazawa, eerder op de dag, loopt vooruit op het overleg van de Groep van zeven grootste geïndustrialiseerde landen (G-7) die normaal zulke afspraken maakt. Het is een ongebruikelijke stap, zeggen waarnemers. Beide landen stellen zich met hun strategie impliciet lijnrecht op tegenover Duitsland met zijn hoge rentes. Tijdens besprekingen over netelige, onderlinge handelskwesties zijn ze het over hun gezamenlijke strategie eens geworden.

“De Verenigde Staten en Japan zijn de twee grootste landen in de wereldeconomie en hebben samen 40 procent van de wereldproduktie en 20 procent van de wereldhandel in handen”, stelt de verklaring vast. “De president en premier, zich bewust dat hun landen een speciale verantwoordelijkheid dragen, erkennen dat ieder land een verantwoord economisch beleid moet voeren dat de internationale economie en het wereldhandelssysteem bevordert.” Beide leiders roepen andere geïndustrialiseerde landen op mee te doen.

De Amerikaanse onderminister van financiën, David Mulford, zal nu langs de Europese leden van de G-7 (Duitsland, Groot-Brittannië, Frankrijk en Italië) reizen om de gezamenlijke Japanse en Amerikaanse stimuleringsmaatregelen te bespreken. “Groei is het belangrijkste vraagstuk voor de wereld van vandaag”, aldus een begeleidende verklaring.

In tegenstelling tot Duitsland en door Duitsland meegetrokken Europese landen hebben de Amerikaanse en Japanse centrale banken vorig jaar hun disconto's verlaagd tot 3,5 procent in de VS en 4,5 procent in Japan. De Amerikaanse minister van financiën, Nicholas Brady, zei vandaag te hopen op verdere verlaging van het Japanse disconto. De eerdere verlaging eind vorig jaar was al uitgevoerd om de VS gunstig te stemmen. “Het kwam als een verrassing”, bekende Brady.

Pag.17:

VS: Japan aan de beurt Europa en VS te helpen

Miyazawa heeft zich vastgelegd op een plan om de Japanse economie volgend jaar 3,5 procent te laten groeien. Door verhoging van de binnenlandse uitgaven voor onder andere openbare werken en de bouw van huizen wordt de Japanse economie gestimuleerd. Brady zei dat Zuidoost-Azië aan de beurt is om de stagnerende economieën in de Verenigde Staten en West-Europa vlot te trekken. Door grotere economische groei zou Japan meer buitenlandse produkten kopen en minder eigen produkten exporteren, omdat de Japanse consumenten ze zelf nodig hebben, aldus Brady.

President Bush zal eind januari bij zijn openingsrede voor het Amerikaanse Congres een pakket stimuleringsmaatregelen bekendmaken. Hij zal waarschijnlijk meer geld uit de defensiebegroting halen voor binnenlandse plannen voor onder andere belastingverlagingen. Eind januari komen ook de ministers van financiën van de G-7 bijeen.

President Bush wil in eigen land op plannen kunnen wijzen om aan de oppositie voor te houden dat hij zich in Japan met binnenlandse zaken, namelijk werkgelegenheid en economische groei, heeft bezig gehouden.

De besprekingen tussen Miyazawa en Bush hebben verder tot nog toe weinig concrete resultaten opgeleverd. Functionarissen van het Japanse ministerie van industrie en handel hebben onderdelen van een Japans actieplan voor vergroting van import uit Amerika bekend gemaakt maar over de bijzonderheden en hoeveelheden wordt nog onderhandeld tussen de delegaties.

Miyazawa nam aan het begin de spanning weg door aan Bush te zeggen dat hij diens toespraak over de herdenking van Pearl Harbor zo waardeerde. Bush zei daarin dat het verleden terzijde moest worden geschoven en dat Japan en Amerika aan hun gezamenlijke toekomst moeten denken. Het was een gematigd geluid na meer tumultueuze verklaringen van commentatoren en sommige Congresleden. Er was geen tolk aanwezig, omdat Miyazawa in tegenstelling tot de meeste Japanners vloeiend Engels spreekt. Bush had aan Miyazawa gevraagd om hem te helpen, zodat hij niet over binnenlandse economische moeilijkheden zou hoeven te tobben, als hij zich bezig houdt met de ontwikkelingen in deze turbulente wereld.