Etalage van Italiaanse wijn

Enoteca di Siena, Fortezza Medicea, dag 15-24u. Inl 09-39577 288497.

Er is in Italië geen regio zonder wijnstokken. Bijna overal is wel een stuk grond te vinden waar het klimaat geschikt is om druiven te verbouwen. Het land is in omvang de belangrijkste wijnproducent ter wereld, en produceert een aantal wijnen die met de Franse top kan wedijveren. Maar het is ondoenlijk om een goed overzicht te krijgen van de naar schatting vierduizend verschillende wijnen die er in Italië worden geproduceerd. Je kan de selectie beperken tot de ongeveer 230 wijnen met het DOC-keurmerk: Denominazione d'Origine Controllato, het Italiaanse equivalent van appellation contrôlée. Maar wie deze allemaal wil leren kennen, rest niets anders dan veel te reizen. De wijnbouw is voornamelijk regionaal georiënteerd, en oude vetes en de diep-gewortelde overtuiging dat de eigen wijn de beste is, staan vaak samenwerking in de weg.

Er is één oplossing: een bezoek aan de Enoteca italiana in Siena. Een paleis dat in de zestiende eeuw is gebouwd door Cosimo de' Medici, toen Siena in de macht van Florence was gekomen, biedt onderdak aan een soort wijnmuseum waar vrijwel alle grote wijnen van Italië te zien en te proeven zijn. Deze enoteca (met een lelijk woord te vertalen als wijn-o-theek) is enig in zijn soort. Vooral in Noord-Italië zijn ook enoteca's te vinden, maar die zijn zonder uitzondering regionaal georiënteerd. In de Enoteca van Siena zijn wijnen uit alle regio's te vinden. Wie alleen naar de etiketten wil kijken of om informatie vraagt, hoeft niets te betalen - het proeven is natuurlijk niet gratis.

De Enoteca heeft nu 1500 etiketten van ongeveer 450 producenten. Helemaal volledig is het panorama nog niet. Niet alle Italiaanse wijnproducenten zijn erbij aangesloten, al groeit het aantal leden snel. “Nog niet iedereen heeft in de gaten dat deze enoteca de belangrijkste etalage is van de Italiaanse wijn,” zegt secretaris Di Lena.

De wijnproducenten moeten betalen voor een plaatsje in deze vitrine, maar de criteria voor toelating zijn streng. Een wijnproducent die zijn flessen in de enoteca wil presenteren aan een internationaal publiek, moet zijn wijn eerst voorzetten aan een panel van wijnkenners, die een blinde test doen. Als de wijn wordt aanvaard, is hij te zien en te koop in Siena. Bij afwijzing krijgt de producent een aantal suggesties om te proberen de geconstateerde gebreken op te heffen.

In zijn pogingen om de kennis over de Italiaanse wijnen te verbreiden, organiseert de Enoteca van Siena ook culinaire avonden. Iedere maand wordt een traditioneel landbouwprodukt dat typerend is voor een bepaalde regio, gekoppeld aan een wijn uit die streek. En iedere dinsdag is er in Siena een eet- en drinkavond die in het teken staat van een bepaalde regionale keuken.