Algerije: partijen denken aan stappen tegen FIS

ALGIERS, 30 DEC. Sinds een paar dagen worden zowel binnen de kring van de machthebbers als van de oppositie in Algerije plannen gesmeed om het FIS, het Front van de Islamitische Redding, alsnog de pas af te snijden. Volgens een minister die aan het permanente beraad van de hoogste machthebbers deelnam, “worden alle mogelijkheden bestudeerd”.

En één van de bekendste tegenstanders van het thans nog even regerende FLN zei: “Als de militairen niet bereid zijn tussenbeide te komen, dan zullen wij - de democraten - hen daartoe provoceren”.

Het FIS heeft afgelopen donderdag in de eerste ronde van de parlementsverkiezingen alle andere politieke partijen misschien iets te verpletterend verslagen. Het FFS, ofwel het Front van Socialistische Krachten van Aït Ahmed, is - in tegenstelling tot het FLN - de enige politieke partij die nog een heel klein beetje overeind bleef.

Het FFS won 25 parlementszetels - uitsluitend in het door de Berbers bewoonde Kabylië - in de 228 kiesdistricten, waarin een kandidaat de absolute meerderheid behaalde. Het FIS won 184, het FLN 16 en drie onafhankelijken elk één zetel.

De huidige regeringspartij FLN en een aantal oppositiegroepen hebben besloten het FIS alsnog op alle mogelijke manieren te beoorlogen. Het is een oorlog zonder oorlogsverklaring. Want nog steeds getuigt iedereen van zijn democratische gezindheid, die als vaandel van politieke respectabiliteit de socialistische gezindheid van een paar jaar geleden heeft vervangen. Daarom willen de generaals niet uit eigener beweging optreden, maar alleen als men hen officieel tegen het FIS te hulp roept.

Veel democraten durven nu opeens te zeggen wat zij een paar maanden geleden alleen maar dachten of fluisterden: dat zij de corruptie van het FLN en de dictatuur van een militaire junta verreweg prefereren boven de dreigende tirannie van de Strijders voor God. Zoals één van hen opmerkte: “Ik houd van de democratie. Maar de democratie heeft zijn grenzen. Als ik moet kiezen tussen de helm en de ghandoura (de jurk waarin de FIS-aanhangers zich hullen), dan kies ik de helm. Een militaire dictatuur zal maar enkele jaren duren, terwijl een theocratische dictatuur het veel langer zal houden en het land tientallen jaren achterop zal brengen”.

Zij beseffen dat zij alles te verliezen hebben als het FIS binnen drie weken de absolute meerderheid in het parlement krijgt. Zoals een intellectueel opmerkte: “Als wij, Algerijnse democraten, de gebeurtenissen passief afwachten, hebben wij binnen een maand een nieuwe minister van binnenlandse zaken en een nieuwe minister van justitie. Die zullen mij en mijn vrienden in naam van Allah laten arresteren. Waarschijnlijk zullen zij ons voor een islamitisch volkstribunaal slepen - zoals ze al hebben aangekondigd - en ons ter dood brengen”.

“Weet je wat het betekent als het FIS eenmaal aan de macht is en de minister van binnenlandse zaken benoemt? Dan beschikt het FIS over een enorme hoeveelheid wapens, over alle dossiers van de binnenlandse veiligheidsdienst, en over de zeer goed getrainde oproerpolitie. Op dat moment is alles bekeken. We hebben geen andere keus dan nu in de aanval te gaan. Er zijn maar twee mogelijkheden: je verstopt je of je vecht - een derde optie is er niet.” Hij sprak op kalme toon. Maar hij had wel voor alle zekerheid zijn vrouw en kinderen al naar Frankrijk gestuurd.

Veel democraten vinden elke actie of provocatie goed die het FIS misschien toch nog de weg naar de top kan versperren. Eén manier om het FIS de pas af te snijden is klachten in te dienen bij de Raad van de Grondwet over de gang van zaken bij de verkiezingsronde van donderdag. De Raad kan vervolgens de klacht overnemen en het verkiezingsresultaat annuleren.

Er zijn al 50 klachten binnengekomen, bijna allemaal FIS-kandidaten, wier zetel nu betwist wordt. De verwachting is dat het merendeel van die klachten wordt toegewezen. Alle anti-FIS-kranten publiceerden de afgelopen twee dagen het bericht dat elke kiezer zo'n klacht kan indienen. Interessant was dat de “voorlopige” voorzitter van het FIS, Abdelkader Hachani, daarop gisteren tijdens zijn persconferentie niet wilde ingaan. Hij dacht via de verkiezing in de tweede ronde voldoende stemmen voor de absolute meerderheid in het parlement te kunnen behalen.

Een tweede mogelijkheid om het FIS de pas af te snijden is gebruik te maken van de grote demonstratieve mars, die de leider van het FFS, Aït Ahmed, voor donderdag heeft uitgeschreven. Deze mars in het centrum van Algiers “om Algerije en de democratie te redden” zou gemakkelijk door provocateurs gebruikt kunnen worden om de vlam in de pan te doen slaan.

De kranten publiceren nu ook opeens allerlei bloedige incidenten, die tot dusver onvermeld bleven en die alle onveranderlijk door FIS-aanhangers werden gepleegd. Zaterdag werd deze anti-FIS-propaganda met de directeuren van de meest uiteenlopende kranten afgesproken. Het gevolg is dat El Moudjahid, de buitengewoon vervelende partijkrant van het FLN, nu vrijwel dezelfde berichten plaatst als de onafhankelijke kranten Le Matin en El Watan.

Vanochtend meldde El Moudjahid: “Op 28 december tegen half elf is er in (de wijk) Kouba (in Algiers) een agent laf aangevallen en met messteken in de rug en aan de hals verwond, terwijl hij op weg was naar zijn dienst. De aanvaller, bebaard en in djelaba (lange jurk) stortte zich eerst op zijn slachtoffer, alvorens hem van zijn wapen te ontdoen en op de vlucht te slaan...”

Daaronder een tweede bericht over een brand in een lokaliteit van het FFS in het stadje Kolea: “Volgens de eigenaar van het lokaal was de brand niet toevallig omdat zij 's avonds twee anonieme telefoontjes hebben gehad, waar een mannenstem herhaaldelijk Allahu Akhbar (God is groot) scandeerde”.

Het is duidelijk dat van diverse kanten alles in gereedheid wordt gebracht om hetzij het FIS tot gewelddaden aan te zetten, hetzij gewelddaden in de schoenen van het FIS te schuiven. Want dan kan het leger tussenbeide komen om de inmiddels door iedereen zeer gehate president Chadli af te zetten en het FIS als een anti-grondwettelijke organisatie naar de illegaliteit te schuiven.