Koersherstel verder weg na rente-ontwikkelingen

AMSTERDAM, 21 DEC. Na de verrassende ontwikkelingen op het rentefront zal het herstel van de Nederlandse aandelenkoersen waarschijnlijk langer op zich laten wachten. Dat was deze week de weinig opwekkende conclusie op een stille effectenbeurs, die zich naar het jaareinde toe sleepte.

De Fed, het Amerikaanse stelsel van centrale banken, verlaagde het disconto gisteren van 4,5 procent naar 3,5 procent, het laagste niveau sedert 1963. Op Wall Street schoten de aandelenkoersen gisteren direct na opening omhoog. De verlaging met één procent was veel hoger dan de prognose van veel beleggers, die niet verder ging dan een kwart tot een half procent.

Gecombineerd met de verhoging van de Nederlandse rentetarieven afgelopen donderdag - in navolging van een onverwacht grote renteverhoging in Duitsland - lijkt de terugkeer van de belangstelling van beleggers voor Nederlandse aandelen weer uitgesteld te zijn. De koers van de dollar - bij een lagere rente minder aantrekkelijk als belegging - daalde onmiddellijk. Dat had vervolgens zijn uitwerking op de beurskoers van de multinationals, die een groot deel van hun inkomsten in dollars krijgen.

Een hogere rente drukt de aandelenkoersen gedeeltelijk doordat "duurder geld' betekent dat de economische groei afzwakt. Veel vermogensbeheerders menen dat het Europese continent, dat als regel een paar maanden achterloopt in de economische cyclus vergeleken met de VS en Groot-Brittannië, de bodem van de cyclus nog niet heeft bereikt. Veel Nederlandse institutionele beleggers zullen hun aandelenaankopen nog even uitstellen, wachtend op nog lagere koersen.

Als de Bundesbank in de loop van 1992 jaar de rente verlaagt zullen de aandelenkoersen in Europa omhoog schieten, anticiperend op een lossere monetaire politiek en economisch herstel. “De kans is levensgroot dat je dan de boot mist”, aldus een Nederlandse pensioenbeheerder. Een positief punt voor Nederlandse en Duitse aandelen is dat de rentetarieven hier veel forser kunnen dalen dan in de VS en Groot-Brittannië.

De dicontoverlaging gisteren in de VS was immers als de zesde (!) kredietversoepeling dit jaar. De aandelenkoersen in Nederland zullen daarentegen extra gestimuleerd worden door de combinatie van lagere rentetarieven en economische groei.

Hoewel veel vermogensbeheerders - van nature - optimistisch zijn over de Europese aandelenkoersen blijven er twijfels over het economische herstel in 1992. Topman Robin Leigh-Pemberton van de Britse centrale bank waarschuwde deze week nog maar eens dat niemand de illusie moet hebben dat de economische groei in Europa in 1992 spectaculair zal zijn. “De groei zal bescheiden zijn, maar duurzaam”, zo voorspelde hij. Zijn woorden werden onderstreept door de cijfers van de OESO die uitgaan van een gemiddelde economische groei in Europa van 2 procent in 1992, tegen 1,2 procent dit jaar.

De vertraging van de economische groei in Duitsland, mede onder invloed van de steeds hogere rente, is een onzekere factor. Ook het herstel van de Amerikaanse economie, belangrijk voor Europa's exporteurs, is een groot vraagteken.

Veel vermogensbeheerders adviseren dan ook een defensieve opstelling - waarbij de gedachten al snel uitgaan naar voedingsfondsen als Unilever, CSM en Nutricia. Als een eventueel economisch herstel vorm krijgt zou pas moeten worden overgeschakeld naar meer conjunctuurgevoelige "cyclische' fondsen.