Drie oostelijke staten stap dichter bij volledig lidmaatschap van EG

ROTTERDAM, 17 DEC. Polen, Hongarije en Tsjechoslowakije hebben gisteren associatie-verdragen gesloten met de Europese Gemeenschap die op den duur tot volledig lidmaatschap van de EG moeten leiden.

“De ondertekening markeert de terugkeer van landen naar Europa die Europa eigenlijk nooit hebben verlaten”, aldus de Tsjechoslowaakse premier Marian Calfa gisteren tijdens de ondertekeningsplechtigheid in Brussel. Commissievoorzitter Jacques Delors sprak over een “fundamentele koerswijziging” voor Europa.

De zogenoemde "Europa Akkoorden' voorzien in een geleidelijke introductie van een vrijhandelszone. Bovendien krijgen de voormalige Oostblokstaten eenvoudiger toegang tot politieke informatie over de EG.

Spanje heeft zich tot op het laatste moment tegen de verdragen verzet om een betere bescherming van zijn staalindustrie te bedingen. Volgens de akkoorden kan de Europese Commissie maatregelen nemen als de EG-markt door de invoer uit de drie Middeneuropese landen wordt verstoord. Op aandrang van Spanje zal de Commissie Polen, Hongarije en Tsjechoslowakije op het hart drukken dat zij in geval van marktverstoring onmiddellijk maatregelen zal nemen.

De premiers van Hongarije en Tsjechoslowakije, Joszef Antall en Marian Calfa en de Poolse demissionaire premier Leszek Balcerowicz, maakten duidelijk dat zij de Europa-akkoorden beschouwen als een stap naar een volwaardig lidmaatschap van de Gemeenschap. Volgens de Tsjechoslowaakse premier moeten onderhandelingen over toetreding zo spoedig mogelijk beginnen, om volwaardig lidmaatschap tegen het einde van de eeuw mogelijk te maken. De Poolse premier stelde voor het politiek overleg waarin de akkoorden voorzien al volgend jaar te beginnen.

De EG zal haar handelsbelemmeringen in een periode van vijf tot zes jaar afbreken, de drie geassocieerde staten mogen daarover enige tijd langer doen. In de onderhandelingen, die bijna een jaar hebben geduurd, heeft de EG geprobeerd haar eigen staal-, steenkool- en textielindustrie zo goed mogelijk te beschermen tegen Middeneuropese concurrentie.

De associatieverdragen geven Polen, Hongaren en Tsjechoslowaken niet het recht zich in EG-landen te vestigen om daar werk te zoeken.

De drie verdragen, die slecht op details van elkaar verschillen, vervangen diverse bestaande overeenkomsten. Met de nieuwe afspraken wil de EG een bijdrage leveren aan de invoering van de markteconomie in de voormalige communistische landen.