V-raad tegen erkenning van Kroatië

NEW YORK, 16 DEC. De Veiligheidsraad van de VN heeft gisteren tegen erkenning van Kroatië en Slovenië gepleit, maar wel besloten 21 waarnemers naar Joegoslavië te sturen om er de weg te effenen voor een eventuele troepenmacht. De EG praat vandaag over de vraag of Kroatië en Slovenië moeten worden erkend.

In de resolutie van de V-raad, die gisteren unaniem werd aangenomen, werd “een krachtig beroep” gedaan op alle VN-lidstaten om geen stappen te ondernemen die de burgeroorlog in Joegoslavië kunnen verergeren. Dat wordt gezien als een impliciete oproep de republieken Slovenië en Kroatië niet te erkennen. De resolutie roept verder een subcommissie in het leven die schendingen van het wapenembargo tegen Joegoslavië moet onderzoeken en die alle lidstaten vraagt binnen twintig dagen te rapporteren over maatregelen, genomen om de wapensmokkel op Joegoslavië te verhinderen.

De resolutie had zaterdag al moeten worden aangenomen; de stemming liep echter vertraging op als gevolg van Duits verzet. Duitsland heeft laten weten - en dit weekeinde nog eens herhaald - Kroatië en Slovenië voor Kerstmis te zullen erkennen. Secretaris-generaal Perez de Cuellar had de Veiligheidsraad een rapport gestuurd waarin die erkenning werd afgeraden als “voortijdig”; volgens Perez de Cuellar kan diplomatieke erkenning van Kroatië en Slovenië de burgeroorlog nog verergeren. Volgens VN-diplomaten zal erkenning van met name Kroatië het federale leger en de Servische milities ertoe aanzetten hun offensief tegen Kroatië nog te intensiveren. De meeste regeringen kunnen zich in dat standpunt vinden.

De Duitse minister Genscher voerde daartegen aan dat uitstel van de erkenning juist “die elementen in Joegoslavië zal aanmoedigen die zich voortdurend hebben verzet tegen de succesvolle afronding van het vredesproces”. Onze Brusselse correspondent tekent hierbij aan: Minder dan een week nadat de lidstaten van de Europese Gemeenschap in Maastricht hebben besloten tot nauwere samenwerking op het gebied van de buitenlandse en de veiligheidspolitiek dreigt de Joegoslavische crisis diezelfde lidstaten diepgaand te verdelen. De aankondiging van de Bondsrepubliek dat zij voor Kerstmis Slovenië en Kroatië zal erkennen stuit op groot verzet bij de andere lidstaten, vooral Frankrijk, Griekenland en het Verenigd Koninkrijk.

Pag 5:

V-raad tegen erkenning

Die vrezen dat erkenning zal leiden tot opvoering van het offensief van het Joegoslavische leger, niet alleen tegen Kroatische steden als Osijek, maar ook tot vijandelijkheden in Bosnië-Herzegovina. Ook Spanje en Portugal zijn tegen erkenning op dit moment, terwijl Italië, kennelijk onder druk van het Vaticaan - dat het katholieke Kroatië wil steunen - neigt naar het Duitse standpunt.

Het Nederlandse voorzitterschap is van mening dat de stap om Slovenië en Kroatië te erkennen alleen gezamenlijk genomen mag worden en dan nog in overleg met de Verenigde Naties. Volgens Brusselse diplomaten zijn op dit moment geen concrete besluiten te verwachten van de bijeenkomst van de ministers van buitenlandse zaken, of het moest zijn dat een werkgroep wordt ingesteld die “andere mogelijkheden” moet onderzoeken om Servië onder druk te zetten. Gedacht wordt in dat verband aan het stopzetten van alle verkeer met Joegoslavië.