Hermans-mystificatie in dagboekvorm op kleine-uitgeversbeurs

AMSTERDAM, 16 DEC. Voor de veertiende keer in successie had gistermiddag de Kleine Uitgeversbeurs in Paradiso plaats. Bijna honderd uitgevers uit alle windstreken stalden hun huisvlijt of hun professionele prachtwerken uit voor publiek. Een paar kleine uitgevers maakten van de gelegenheid gebruik om nieuwe uitgaven te presenteren.

Een van de noviteiten is de titel Lebensraum. Een oorlogsdagboek, dat geschreven zou zijn door Willem Frederik Hermans. De uitgave is een mystificatie en vermeldt als uitgever de niet bestaande Uitgeverij Otto Verbeek uit Eibergen. Menno ter Braak kwam uit Eibergen en stond model voor Otto Verbeek in Een wonderkind of een total loss van Hermans. Het boekje werd te koop aangeboden door Gerard Timmer Prods., die overigens zegt van niets te weten. “Vrijdag kreeg ik van een tussenpersoon een partij van 125 aangeboden met boekhandelskorting en die verkoop ik hier”, aldus Timmer. Het colofon in het boekje vermeldt een oplage van 250. Uitgever Gerard Timmer weet dat Hermans het boekje niet zelf heeft uitgebracht maar zegt dat het een compilatie uit het werk van Hermans is. Zo zouden de maker(s) fragmenten uit onder meer Ik heb altijd gelijk, Herinneringen van een Engelbewaarder, de Fotobiografie en een paar interviews aan elkaar hebben geplakt.

Lebensraum telt 23 bladzijden en beslaat de periode 10 tot en met 19 mei 1940. Behalve een verslag van de eerste oorlogsdagen geeft het boekje ook de dramatische gebeurtenissen in het gezin Hermans weer: de dubbele zelfmoord op 14 mei 1940 van Hermans' zus Corrie en haar vriend, een getrouwde inspecteur van politie. Het boekje bevat zelfs de twee overlijdensannonces. Willem Frederik Hermans was vanochtend niet voor commentaar bereikbaar.

Andere nieuwe uitgaven waren onder meer Aarts' Almanak voor 1988 en 1991, bij uitgeverij De Buitenkant een nieuw nummer van Uitgelezen boeken, bij Perdu Twaalf geschriftjes van Francis Ponge en bij Bas Lubberhuizen het geheel herziene Het volkomen stookboek van prof. J.W. Brouwer waarvan het praktisch nut ter plekke geïllustreerd werd met een werkende jeneverstookinstallatie. Buiten Paradiso was een zondagmiddagse Kerstmarkt ingericht op en rondom het Leidseplein en Max Euweplein, waar het aanzienlijk drukker was dan binnen. Organisator Jan Dietvorst kon dat weinig schelen. Hij was “heel tevreden” over het verloop van de middag en hoopte dat er volgend jaar nog meer en weer andere uitgevers zich aan zouden melden.

De beurs in Paradiso verschilde in veel opzichten weinig van andere jaren. Volgens een van de aanwezigen waren er standhouders die dezelfde stapels boeken op precies dezelfde plaats in de zaal hadden uitgestald, zodat de indruk kon bestaan dat ze niet waren weggeweest. De presentatie was natuurlijk weer in handen van Anton de Goede, de muzikale begeleiding was van het trio De Salon en vanachter het kathedertje lazen de merendeels te hard pratende schrijvers voor uit eigen werk.