Ik heb mijn trainers vroeger ook altijd met rust gelaten'

In München wordt vrijwel dagelijks over zijn opvolging gespeculeerd. De positie van SÖREN LERBY, bij Bayern lijkt derhalve niet meer te redden. Zo eenzaam als hij is nog nooit een trainer geweest bij Bayern München.

Het verval van Bayern München is in feite de teloorgang van de Bundesliga. De crême van het Duitse voetbal speelt tegenwoordig in het beloofde land Italië. Andreas Möller van Eintracht Frankfurt is met een jaarsalaris van 1,7 miljoen Mark de best betaalde speler in de Bundesliga. Maar ook op hem hebben Italiaanse clubs al een optie. Bayern heeft onder leiding van president Frits Scherer, een hoogleraar in de economie aan de universiteit van Augsburg, en manager Uli Hoeness de afgelopen jaren voetballer van het jaar Lothar Matthäus, Kohler, Reuter en Brehme naar Italië zien vertrekken. Omdat Hoeness weigert om, zoals hij dat zelf formuleert, met één been in de gevangenis te gaan staan door via allerlei malversaties, belastingtrucs etc, tegen de Italiaanse clubs op te gaan bieden. Waar dat toe kan leiden weet Sören Lerby maar al te goed. Hij is opnieuw in hoger beroep gegaan. Tegen een voorwaardelijke gevangenisstraf in Nederland van zes maanden en een boete van 250.000 gulden. De nasleep van zijn overgang van Ajax naar Bayern München. Waar hij volgens hem zijn mooiste jaren als voetballer beleefde.

“De mooiste tijd is wanneer je speelt. Dat besef je niet op het moment dat je bezig bent. Maar dat is gewoon zo”, zegt Lerby in het Sheraton-hotel in München. Daar heeft de Deen - evenals Jan Wouters - een suite betrokken. Hij kan dus zonder grote verhuisproblemen weer verkassen naar zijn gezin in het Belgische Eksel. “Ook al zou ik hier in de toekomst blijven dan moet er een betere regeling getroffen worden. Ik ben in acht weken twee keer naar huis geweest. Willeke is een paar keer hier geweest. Dat kon ik allemaal regelen met mijn gezin. Maar de prijs is hoog. Zeker zoals het nu gaat. Ik ben er van overtuigd dat het Bayern absoluut niet zal helpen wanneer Erich Ribbeck of een andere trainer komt. Maar dat heb ik niet in de hand.”

Vanmiddag speelt Bayern München tegen het eveneens in de onderste regionen van de Bundesliga verkerende Fortuna Düsseldorf in het Olympia-stadion de laatste wedstrijd voor de winterstop. Weinigen houden er serieus rekening mee dat Lerby op 7 januari nog voor de spelersgroep staat. Alleen Uli Hoeness wil niet dat Lerby net als zijn voorganger Heynckes wordt weggejaagd. Hij heeft Lerby gehaald maar beseft dat het een uitzichtloze strijd is. In het bestuur heeft Lerby geen vrienden meer. Geen Beckenbauer, geen Rummenigge en geen Scherer. Van de spelers is, met uitzondering van Jan Wouters, weinig steun te verwachten. Lerby staat nagenoeg alleen bij Bayern.

De 33-jarige Deen blijft er nuchter onder. “Dat zijn nu eenmaal de wetten van het voetbal hè. Gaat het wat minder dan krijgt de trainer de schuld. Dat weet je” verzucht hij. “Ik heb daar ook geen moeite mee. Ik vergelijk Bayern een beetje met Feyenoord. Daar kon men zich ook niet losmaken van een roemrijk verleden. Het heeft een tijdje geduurd maar in Rotterdam hebben ze misschien nu toch de gelederen gesloten en gaat het ook met een minder kwalitatief elftal als vroeger toch weer wat beter. Dat proces kan ik misschien hier ook in gang zetten. Als ik moet vertrekken hoor ik het wel. Ik ben gekomen om Bayern te helpen. Ik heb goede herinneringen aan de club en wil in de toekomst zelfs overwegen de trainerscursus te gaan volgen. Ik ben niet iemand die aan zijn reputatie denkt. Anders was ik hier niet eens aan begonnen. Ik kan iedereen recht in de ogen kijken, maar ga m'n eigen weg. Stap ik morgen uit het voetbal, dan begin ik overmorgen iets anders. Maar je weet hoe snel in het voetbal de paniek om zich heen grijpt. Dat hou je toch niet in de hand als het slecht gaat. Niet bij Ajax, niet bij PSV en niet bij Bayern. Wat moet je daar nou aan doen?”

Zestien jaar geleden kwam Lerby binnen bij Ajax in De Meer met Frank Arnesen. Hij speelde daar acht seizoenen, daarna drie jaar voor Bayern München, evenlang voor PSV en maakte een uitstapje van twaalf maanden naar AS Monaco. Lerby ironisch: “Daar was het lekker rustig. Daar had ik nooit weg moeten gaan. Maar over het algemeen was het ook in Nederland rustiger dan in Duitsland. In München zijn vijf kranten. Die moeten iedere dag vol. Je ziet het deze week ook met Boris Becker. Je kunt hier niet eens een verkoudheid oplopen of er wordt in één of andere krant wel gesuggereerd dat je aids hebt. Ik heb niet het gevoel dat de kranten echt tegen me schrijven. En zelfs wanneer dat zo zou zijn, dan zou ik me daar toch niets van aantrekken. Anders word je toch gek. Ik probeer de media te gebruiken om de mensen de juiste informatie te geven. Een beeld van de werkelijkheid te schetsen bij Bayern. Iedereen heeft door het succes in het verleden hier te lang geleefd in een droomwereld.”

Bij Bayern was Lerby als speler Chef Mittellinie', Rummenigge leidde de aanval, Augenthaler de verdediging. Ook nu heeft Bayern nog enkele dure klanten in het veld rondlopen. Brian Laudrup verdient op jaarbasis 1,26 miljoen Mark, Thomas Berthold 1,8 miljoen, Olaf Thon 1,4 miljoen. Maar kwalitatief zijn deze spelers surrogaat vergeleken bij de vedetten uit de gloriejaren van weleer van de veelvuldige Meister waaraan geen einde leek te komen. Bayern was in die periode ook een vaste klant voor minimaal de halve finale van het Europa-Cuptoernooi voor landskampioenen.

Lerby: “In mijn tijd speelden er zes, zeven internationals in het elftal. Die tijd is voorbij. Misschien heb ik dat te licht opgevat. Toen ik hier kwam was het bereiken van de UEFA Cup voor volgend seizoen het doel. Daar kun je je achter stellen. Maar ik wist niet wat hier allemaal gebeurd was. Als trainer is het toch anders dan als voetballer. Niet tegenover Aumann, Wohlfahrt of Pflügler. Met die jongens heb ik zelf nog in één elftal gespeeld hier. Maar een man als Stefan Effenberg had het niet helemaal begrepen. Hij had kritiek op de leiding. Ik heb hem thuisgelaten voor de wedstrijd tegen Hansa Rostock. Een rel natuurlijk. Want hij is nog de enige international, ook al zit hij in het Duitse elftal op de bank. Maar zulke jonge spelers hebben toch leiding nodig. Ik merkte dat onmiddellijk op de training. Hij is weer scherp. Zo'n jongen is in de chaos ook de richting even kwijt geweest.”

De flirt van Stefan Effenberg met Ajax of een eventuele overgang van Olaf Thon naar Schalke neemt Lerby derhalve niet serieus. “Ze zijn natuurlijk niet helemaal van lotje getikt hier. De kwaliteit die er is houden ze wel vast. Zoals het ook geen zin heeft om Hoeness weg te sturen. Als hij weg gaat dondert alles hier zakelijk in elkaar.”

Het verhaal van Bayern wijkt echter niet af van dat van Ajax, PSV, AC Milan, Real Madrid of Anderlecht. Bij iedere sjieke club, die het uithangbord is van de nationale competitie, bemoeit een uitgebreide vijfde colonne zich met de gebeurtenissen wanneer er wind tegen opsteekt. Wat Rummenigge precies uitspookt is niemand duidelijk, Beckenbauer reist als een algemeen voetbalambassadeur de wereld over, maar het gevaar schuilt in alledaagse zaken. Op de training van Bayern bijvoorbeeld. Waar de voormalige Bomber der Nation', Gerd Müller, door diezelfde pers eerder nog afgeschilderd als een aan lager wal geraakte alcoholist, regelmatig wordt gesignaleerd en gretig aftrekt vindt wanneer hij zijn mening ten beste geeft over zijn geliefde van vroeger, Bayern München. Er wordt volgens Müller niet hard genoeg getraind, Beckenbauer laat zich nooit zien, de spelers verdienen tegenwoordig te veel.

Lerby: “Beckenbauer komt af en toe even langs, maakt een praatje en verder niets. Ik weet natuurlijk niet hoe ver zijn macht reikt in het bestuur. Maar wat de dagelijkse gang van zaken betreft heb ik geen last van hem. Dinsdag gaat het bestuur zich beraden over de situatie. Dan komt natuurlijk ook mijn positie ter sprake. Ik zie wel. Maar het heeft geen zin voor Bayern om nu als een gek spelers te gaan kopen. Trouwens wie? Buchwald en Möller zijn de enige internationals die in de Bundesliga zelf nog te koop zijn. Dit Bayern heeft echt wel kwaliteit. Er zijn alleen spelers geblesseerd uit de voorbereiding voor het seizoen gekomen. Maar zelfs dan moet dit elftal moeiteloos mee kunnen draaien. Er zijn tenslotte maar weinig clubs in de Bundesliga die er nog echt uit springen. We hebben een aantal goede individualisten, maar die vormen nog geen team. Dat Bayern niet langer de toon aangeeft in Duitsland kan men hier echter maar moeilijk accepteren. Daarom is het misschien wel eens goed dat dit gebeurt. Misschien onstaat dan het besef dat het zo niet langer kan.”Twee kapotte knieën noodzaakten Lerby voortijdig met topvoetbal te stoppen. Maar hij was altijd een voorbeeldige prof waar de gezamenlijke toptrainers uit Europa nog steeds lyrisch over kunnen praten. Lerby: “Ach, de tijd is veranderd. De nieuwe generatie aast al veel eerder dan vroeger op de grote klapper die ze in het voetbal kunnen maken. Op 21-jarige leeftijd hoor je ze tegenwoordig al hardop denken: wanneer ga ik naar het droomland?' Die mentaliteit was in mijn tijd anders. Ik mijn trainers vroeger ook altijd met rust gelaten.”