Beelden uit Mozarts verleden glijden in heden

Mozart in Nederland: zondag Ned. 3, 14.30-15.20 u.

Ook de twaalf Europese regeringsleiders die deze week in Maastricht waren, weten nu dat lang voor hen ook Mozart ooit enige tijd in ons land verbleef. En de rest van de wereld is daarvan nu ook op de hoogte. Want Philips deelde aan de twaalf leiders èn aan de tweeduizend journalisten een cd uit met de muziek die Mozart destijds in ons land componeerde.

En als politici en media in de bijgevoegde toelichting het verhaal hebben gelezen over de toenmalige Oranjes, die Mozart naar ons land haalden, en over hun lijfarts Schwencke, die Mozart genas van een bijna dodelijke tyfus, dan zullen ze toch een ander beeld van ons land hebben dan de meeste Nederlanders, die menen dat er in ons puriteinse en calvinistische land nooit sprake was van een hofcultuur.

De 22-jarige prinses Caroline, op wier sterke aandrang het negen-jarige wonderkind Mozart hier tijdens een van zijn Europese tournees langskwam, was trouwens zelf een verdienstelijk klaveciniste, voor wie Mozart zes sonates met begeleiding van viool componeerde (de KV-nrs 26 t-m 31). En de Oranjes hadden toen met Christiaan Ernst Graaf ook een eigen hofcomponist in dienst, tevens de dirigent van het hoforkest.

Zondag zendt de NOS een door René van Gijn fraai gemaakte tv-documentaire uit over Mozarts bezoek aan Holland. Prachtig als altijd zijn de beelden van oude kaarten, prenten en stadsgezichten. Verder wordt een aantal Hollandse composities van Mozart ten gehore gebracht door het Radio Kamerorkest onder leiding van Bernhard Klee, de sopraan Miranda van Kralingen zingt de voor Caroline geschreven aria Conservati fedele en de jonge - zeer blonde - Derrick Hemmer speelt als Mozart aan de vleugel.

Maar het echte leuke van deze documentaire is de manier waarop telkens opnieuw de beelden van het verleden verglijden naar het heden. Soms blijkt er verrassend weinig veranderd, zoals bij de Rotterdamse Laurenstoren en het beeld van Erasmus. Alleen zal het daar vroeger wel veel levendiger zijn geweest dan nu op dat helaas geheel geïsoleerd gelegen plein. Heel anders is het tegenwoordig op de plaats waar de familie Mozart logeerde in een Haags hotel: daar zien we nu een tochtgat tussen de concertzaal van het Residentie Orkest en het ministerie van justitie.

En zo wekt het nauwelijks nog verbazing dat de reis van de Mozarts van Den Haag naar Amsterdam wordt geïllustreerd met beelden van de A4 snelweg. Per taxi komen ze aan in de Warmoesstraat, waar ze ooit logeerden in hotel Le Lion d'Or. Nu stopt de auto bij een Budget Hotel. Hoe betrekkelijk de tijd is, blijkt pas goed als we de kort geleden gemaakte beelden van het Damrak zien. Want dát Damrak is immers, na de nieuwe profilering en de plaatsing van het eigentijdse straatmeubilair, ook alweer geschiedenis.

De cd Mozart in Holland is ook in de handel: Philips 432 788-2