Spaanse staking tegen kunstbeleid

MADRID, 12 DEC. Acteurs, dansers, regisseurs en technisch personeel van film en theater hebben vandaag in heel Spanje het werk neergelegd als protest tegen het cultuurbeleid van de regering. Alle schouwburgen zijn gesloten, filmopnamen zijn stopgezet.

Het protest richt zich vooral tegen de kortingen die de cultuurbegroting te wachten staan, tegen de bezuinigingen bij het staatstelevisiebedrijf RTVE en tegen de onoverzichtelijke situatie op het gebied van de theatersubsidies. Volgens de achttien vakbonden en verenigingen die zich in een "Platform voor de Cultuur' hebben verenigd, richt de overheid haar aandacht teveel op grote, internationaal de aandacht trekkende manifestaties en vergeet zij structurele steun te geven aan Spaanse kunstenaars. Vooral op theatergebied zijn de gevolgen daarvan pijnlijk merkbaar. Er zijn in Spanje op dit moment nog 630 professioneel bruikbare theaterzalen, maar dat aantal vermindert snel. Alleen in de hoofdstad Madrid gingen sinds 1986 al tien theaters dicht.

Nog slechter is het echter met de publieke belangstelling gesteld. Volgens recente cijfers is het aantal theaterbezoekers in de afgelopen zes jaar gehalveerd. Eén van de oorzaken daarvoor is ongetwijfeld de opkomst van de commerciële televisie. Deze heeft echter ook gezorgd voor een financiële crisis bij de staatsomroep. De directie komt bestaande afspraken over het vervaardigen van eigen dramaprodukties niet meer na en richt zich meer en meer op goedkope series en showprogrammas die rechtsreeks met de commerciële zenders kunnen concurreren. De werkloosheid onder de naar schatting 2500 Spaanse beroepsacteurs is hierdoor in het afgelopen jaar opgelopen van dertig naar zestig procent.

In totaal geeft de overheid dit jaar naar schatting vijftien miljard peseta (circa 270 miljoen gulden) uit aan het ondersteunen van de podiumkunsten, inclusief de muziek. Door de bijzonder snel verlopende bestuurlijke decentralisatie van Spanje is het aandeel dat het ministerie van cultuur hierin heeft slechts drie miljard. Regionale overheden stellen ieder voor zich andere prioriteiten, waarbij ook de taalpolitiek vaak nog een grote rol speelt. Het "platform' eist dan ook een betere coördinatie tussen de verschillende overheden en versterking van de positie van het departement. Minister van cultuur Jordi Solé Tura, die volgend jaar vijf miljard peseta (circa negentig miljoen gulden) op zijn begroting moet bezuinigen, heeft zich dan ook positief uitgelaten over het protest.