Alleen om het geld al moeten er bossen komen

European Forest Decline: The Effects of Air Pollutants and Suggested Remedial Policies. Uitgegeven door de Koninklijke Zweedse Academie afdeling Landbouw en Bosbeheer.

Future Forest Resources of Western and Eastern Europe en Future Forest Resources of the European USSR worden binnenkort uitgegeven door Parthenon Publishing Group, Ltd.

De duurzame houtopbrengst in Europa, met inbegrip van Europees Rusland, zou met zo'n 140 miljoen kubieke meter per jaar kunnen worden verhoogd. Als dit niet gebeurt, betekent dat een inkomstenderving van ten minste 45 miljard Amerikaanse dollar per jaar.

Om deze grotere houtopbrengst te verkrijgen moet de luchtvervuiling drastisch verminderen en het aanmerkelijk bosbeheer verbeterd worden. Als dat niet gebeurt, zal in het jaar 2010 de vraag naar hout het aanbod met bijna 150 miljoen kubieke meter per jaar overtreffen.

Dit zijn de belangrijkste conclusies van een vijf jaar durend onderzoek naar de bossen in Europa en Europees Rusland dat werd uitgevoerd door het International Institute of Applied Systems Analysis (IIASA), een gezamenlijk onderzoeksinstituut van vijftien geïndustrialiseerde landen gevestigd te Laxenburg in Oostenrijk.

Het onderzoek van het IIASA is de eerste uitgebreide poging om de effecten van luchtvervuiling op de Europese bossen in economische termen te kwantificeren. Het is gebaseerd op een database die is verzameld met de hulp van meer dan 120 medewerkers in elk Europees land.

De resultaten zijn te zien in Tabel 1 en 2, uitgedrukt in duurzaam jaarlijks produktiepotentieel gedurende de volgende honderd jaar. Het "geen achteruitgang'-scenario veronderstelt een snelle ten uitvoerbrenging van plannen tot bestrijding van luchtvervuiling om de zure regen terug te brengen tot beneden de kritieke niveaus, activiteiten die naar schatting ten minste 90 miljard Amerikaanse dollar per jaar zullen kosten.

Het "achteruitgang'-scenario gaat ervan uit dat het huidige, veel te lage, bestrijdingsprogramma van de luchtvervuiling van 16 miljard dollar wordt gehandhaafd. Bosgrondexpansie gaat uit van toename van beboste gebieden, hoofdzakelijk door herbebossing van marginale landbouwgronden.

Alleen snelle actie om bosbeheer te verbeteren en drastische verlaging van de uitstoot van zwavel, stikstof en andere belangrijke luchtverontreinigende stoffen zullen resultaat opleveren. Zulke acties komen waarschijnlijk te laat voor sommige bossen in Polen, Tsjechoslowakije en de oostelijke gebieden van Duitsland die de volgende decennia gewoon zullen afsterven.

""De waarde van de jaarlijkse verliezen aan bos in Europa en het Europese gedeelte van de Sovjet-Unie door luchtvervuiling bedraagt ten minste 29 miljard Amerikaanse dollar per jaar en die verliezen zullen de komende honderd jaar doorzetten'', zegt professor Sten Nilsson, de leider van het IIASA-onderzoek.

Tabel 3 toont de economische achteruitgang die wordt veroorzaakt door luchtverontreiniging. Het economisch verlies bestaat uit drie hoofdcomponenten: de waarde van het verloren gegane hout, de vermindering in waarde die ontstaat door industriële verwerking van het hout tot produkten, en het verlies van profijt voor het milieu en de sociale aspecten, zoals toerisme, recreatie, bescherming van bodem en water en achteruitgang van natuurlijke omgeving voor in het wild levende dieren.

Deze verwachting is nog een veel te rooskleurige weergave van de werkelijke kosten van de schade van luchtverontreiniging, want zoals professor Nilsson zegt: ""Iedere uitgebreide taxatie van de werkelijke kosten van de schade door luchtvervuiling in Europa moet ook de effecten op de gezondheid van de mens, de schade aan historische gebouwen en monumenten en andere infrastructuur bevatten, en de gevolgen voor andere ecologische systemen dan bossen. In totaal kunnen de jaarlijkse verliezen wel zo'n 160 tot 260 miljard dollar per jaar bedragen.''

De potentiële toename in houtvoorraad biedt een mogelijkheid tot uitbreiding van de houtindustrie met ongeveer veertig procent in het EG-gebied, en met ongeveer vijftien procent in Europa als geheel onder de meest gunstige voorwaarden. Dit wordt gellustreerd in Tabel 4.

Maar zoals professor Nilsson benadrukt, zal een dergelijke uitbreiding van de houtindustrie Europa nog steeds niet zelfvoorzienend maken, omdat de vraag het aanbod zal overtreffen, zelfs als de luchtvervuiling effectief wordt bestreden en de bosbouw actief ter hand wordt genomen.