Kinderen het meest ontvoerd door ouders tegen Kerstmis

ROTTERDAM, 2 DEC. In Nederland heeft Justitie dit jaar te maken gekregen met 130 gevallen van kinderontvoering, en in iets meer dan de helft van die gevallen is de ontvoering opgelost. Het gaat om ontvoeringen van kinderen naar het buitenland, maar ook om het ontvoeren van kinderen naar Nederland. Voor de instanties die zich hiermee bezighouden, de International Social Service en een speciale afdeling van het ministerie van justitie, leidt het naderen van Kerstmis weer tot hoogtijdagen.

“Ouders willen in die periode hun kinderen bij zich hebben. Trouwens, ook na elke schoolvakantie krijgen we veel verzoeken om opsporing”, zegt mr. P. van Eeuwijk, directeur van de Nederlandse tak van de International Social Service (ISS), een organisatie voor maatschappelijk werk die zich ondermeer bezighoudt met het opsporen van "legal kidnapping': het ontvoeren van een kind door een van de ouders.

Veel kinderen van (bijna) gescheiden ouders logeren in de vakantie bij hun buitenlandse vader of moeder die vervolgens weigert het kind terug te laten gaan. Ook komt het voor dat een buitenlandse vader of - minder vaak - een moeder na een echtscheiding de kinderen "ontvoert' naar het land van herkomst. Een drama voor de betrokkenen en zeker voor de achterblijvende ouder, die soms de grootste moeite heeft de kinderen terug te krijgen. Als dat ooit lukt.

De ISS organiseerde onlangs in Den Haag een conferentie over interculturele huwelijken en de positie van kinderen daarin. Vertegenwoordigers van de ISS uit Europa en Noord-Afrika, functionarissen van de ministeries van justitie en WVC en wetenschappers wisselden drie dagen van gedachte over de vraag hoe dit probleem internationaal zou kunnen worden aangepakt.

“Veel problemen kunnen worden voorkomen als mensen zich eens beter informeerden voordat ze besluiten te trouwen met iemand uit een ander land”, verzucht Van Eeuwijk. “We willen niemand afraden met iemand uit een ander land te trouwen, maar het is wel beter wanneer je de cultuur van dat land kent. Wanneer je op de hoogte bent van het rechtssysteem en van de daar heersende rolpatronen. Maar mensen weten vaak helemaal niets. Ze weten nauwelijks waar Marokko of Turkije ligt.”

Pag 3:

Duitsland scoort hoog door vele "grenshuwelijken'

Niet bekend

ISS Nederland werd vorig jaar ingeschakeld bij zo'n 30 gevallen van kinderontvoering, zowel naar het buitenland als naar Nederland. De meeste zaken spelen binnen Europa. Duitsland scoort door het grote aantal "grenshuwelijken' het hoogst. Maar volgens Van Eeuwijk veroorzaken de Noordafrikaanse landen de meeste problemen. “Het Marokkaanse familierecht bijvoorbeeld staat haaks op ons rechtssysteem. De man is daar altijd de wettelijke vertegenwoordiger, ook al heeft de Nederlandse rechter de moeder de voogdij gegegeven. Ze trekken zich niets aan van ons rechtsstelsel”.

Voor het congres had ISS daarom veel maatschappelijk werkers uit de "moeilijke landen' uitgenodigd. Via hen probeert de organisatie te bemiddelen tussen de ouders. “Het wordt nog ingewikkelder als je bedenkt dat er in heel Marokko maar 60 maatschappelijk werkers zijn, die moeten in soms bergachtige streken op zoek naar zo'n kind. Daarbij ontkent Marokko officieel het probleem van kinderontvoering. Ze noemen het een migratieprobleem”, aldus Van Eeuwijk.

Van grote betekenis in tal van affaires van kinderontvoering is het bestaan van twee internationale verdragen die ook Nederland heeft geratificeerd. Het gaat om een Europees Verdrag van de Raad van Europa en een Haags Verdrag met wereldwijde strekking. Ons land heeft de verdragen vorig jaar ondertekend. In de verdragen liggen afspraken vast tussen 25 landen. Zij verplichten zich elkaars echtscheidingsregelingen te respecteren en in geval van ontvoering van kinderen beneden de 16 jaar deze zo snel mogelijk terug te bezorgen bij de ouder die het bevoegde gezag heeft.

“Natuurlijk is het zaak dat het snel gebeurt”, zegt Van Eeuwijk. “In het verdrag staat dat kinderen binnen een jaar terug moeten zijn en dat rechters voorrang moeten geven aan dit soort zaken. Hoe langer een kind in een andere omgeving is hoe moeilijker het wordt het weer terug te halen. Als zo'n kind inmiddels gewend is aan z'n nieuwe school, vriendjes en familie is er geen rechter die het nog terugstuurt.”

De verdragen verplichten de aangesloten landen een speciale, onafhankelijke instantie, een "centrale autoriteit', op te richten die zich bezighoudt met de uitvoering van de voorschriften. Het Nederlandse bureau valt onder de afdeling internationale rechtshulp van het ministerie van justitie. Van de 98 kinderontvoeringen die de nieuwe afdeling afgelopen jaar te behandelen kreeg, zijn er ruim zestig opgelost, zo maakte het hoofd van de afdeling mr. M. Ford-Claasen tijdens de conferentie in Den Haag bekend.

Een groot probleem voor de ondertekenaars van de twee verdragen is de beperkte reikwijdte van de overeenkomsten. Marokko bijvoorbeeld heeft geen van beide verdragen ondertekend. Marokko wenst overigens wel het een en ander te regelen met Nederland via een bilateraal verdrag, zoals met België en Frankrijk is gebeurd. Nederland wil echter niets weten van zo'n aanpak.

Als bemiddeling via Justitie of via de vertegenwoordigers van ISS niet lukt kan altijd nog de hulp worden ingeroepen van het ambassade-personeel. Maar volgens Van Eeuwijk krijg je dan dezelfde reacties als in de film "Not without my daughter' die momenteel in de Nederlandse bioscopen draait. De film vertelt het waar gebeurde verhaal van een Amerikaanse vrouw die met haar Iraanse man en kind in de Verenigde Staten woont. Tijdens een vakantie in Iran worden de vrouw en haar kind door de echtgenoot en zijn familie gegijzeld. Ze probeert met haar kind via de Amerikaanse ambassade te ontvluchten maar krijgt daar weinig medewerking. Had ze maar niet met een Iraniër moeten trouwen is de reactie.

“Niet alleen daar, ook als wij de hulp inroepen van een ambassade gebeurt er heel weinig. Dat is natuurlijk vreemd: als er kinderen uit hun land worden ontvoerd hebben ze ons toch ook nodig?”, aldus Van Eeuwijk.

Als het ook via de ambassade niet lukt is voor ISS de zaak afgedaan. Politie kan er niet op worden afgestuurd. “Onze mensen sporen het kind op en als terughalen niet lukt proberen ze het contact tussen de ouders te herstellen of maken een omgangsregeling.”

Niet bekend