Wereldkampioen schaken dolblij met half punt tegen "akelig querulantje'; Kasparov ploetert weer tegen Kamsky; Laatste overwinning van Timman op kwelgeest Karpov dateert van 1982

TILBURG, 30 OKT. Nog net op tijd kon Gari Kasparov een triomfantelijk gebaar onderdrukken. Zijn handen waren al op borsthoogte toen hij bedacht dat hij zijn opluchting ook weer niet moest overdrijven.

Getergd was hij aan het begin van de tiende ronde van het Interpolistoernooi aangeschoven om die brutale aap van een Kamsky op een verpletterende nederlaag te trakteren. Het werd een middag ploeteren om het hoofd boven water te houden. Kasparovs voorsprong op Anand bleef één punt. Anand was al even blij met zijn halve ei. Als door een wonder wist hij in een zorgelijk eindspel Kortsjnoi van zich af te houden.

Het was duidelijk dat ook het tweede treffen tussen Kasparov en de "mini-K' zich in een ijzige sfeer zou afspelen. Tot voor kort zag Kasparov de jonge Kamsky slechts als een akelig querulantje. De bewering van Kamsky dat hij in Linares zijn jus d'orange zou hebben laten vergiftigen zijn de wereldkampioen echter behoorlijk in het verkeerde keelgat geschoten. Short probeerde voor de partij het vuurtje nog een beetje aan te wakkeren door een glas jus d'orange klaar te zetten bij het bord van Kamsky. Voordat de beide spelers op hun gevoel voor humor konden worden getest had de arbiter het glas al verwijderd. Kasparov zag niet af van een handdruk, maar de ijzige blik waarmee hij Kamsky doorboorde liet er geen misverstand over bestaan dat hij uit was op bloed. Maar Kasparov is de vorm van de eerste ronden kwijtgeraakt en slaagde er niet in zijn grimmigheid om te zetten in indrukwekkend schaken. Een misser op de negende zet resulteerde zelfs al vrij snel in een bedenkelijke stelling. Bij de zestiende zet deed hij een remise-aanbod, maar dat werd resoluut afgeslagen. Short was niet de enige grootmeester die in de perskamer concludeerde dat wit verloren stond. Pas in wederzijdse tijdnood wist Kasparov zich aan de problemen te ontworstelen toen Kamsky het juiste spoor kwijtraakte. Toch verdiende Kamsky alle lof. In twee partijen moest Kasparov tot nu toe voor gelijkspel vechten. Twee keer was zijn tegenstander Kamsky. Met zijn boude uitspraken over zijn kansen om wereldkampioen te worden heeft de 17-jarige emigré een grote druk op zijn schouders geladen.

Wie zich dan zo weert tegen de wereldkampioen moet wel sterk in zijn schoenen staan. Zoals viel te verwachten kon Kamsky op weinig lof rekenen van zijn vader. Toen de partij in remise was geëindigd verontschuldigde hij zijn zoon bij enkele journalisten met de opmerking dat Kasparov nu eenmaal een genie was. Vervolgens troonde hij zijn zoon mee naar een bord. Met een aangelopen hoofd voegde hij hem enkele zinnen toe die geen vertaling behoefden en eiste een verklaring waarom hij niet gewonnen had.

Anand probeerde ook een vroegtijdig remisevoorstel na een mislukte openingsopzet tegen Kortsjnoi. Wellicht hoopte hij op enige clementie van de Zwitserse veteraan, die zich onlangs in zeer lovende woorden uitliet over zijn enorme schaaktalent. Het mocht niet zo zijn. Zwart stond superieur en wikkelde moeiteloos af naar een uiterst kansrijk eindspel. Op dat moment kwamen Anand de lessen van zijn secondant Goerevitsj goed van pas. Tijdens hun samenwerking in Brussel had deze hem bijgebracht dat je in een slecht eindspel niet noodzakelijkerwijs de beste zetten moet doen, maar die zetten die het vervelendst zijn voor je tegenstander. Na 63 zetten brieste Kortsjnoi "remise' en beende weg met een immense donderwolk om zijn hoofd. Een gezamelijke analyse zat er ook nu weer niet in.

Timman voegde een nieuwe nederlaag toe aan het triestmakende staatje dat hij de afgelopen tien jaar heeft opgebouwd tegen Karpov. De laatste keer dat hij zijn kwelgeest versloeg was in 1982 in Mar del Plata. Sindsdien heeft het remises en vele nullen geregend. Toch hing er gisteren een tijdlang een sensatie in de lucht. De opening verliep slecht voor Timman. Althans, dat was de algemene opinie. En die van Karpov, die al tijdens de partij tegen gastgrootmeester Sosonko zijn verwondering uitsprak over Timmans spel. Timman zelf was na afloop van mening dat er niks mis was geweest met zijn opening. Hoe het ook zij, in het vervolg van de partij liet Karpov zich niet van zijn beste kant zien en raakte in grote moeilijkheden. Waarschijnlijk stond hij op verlies, maar in de laatste haastig gespeelde zetten voor de tijdcontrole raakte de onfortuinlijke Timman zijn voordeel kwijt. Het ontstane eindspel beloofde weinig goeds en werd vlot door Karpov gewonnen.

Barejev en Short zorgden voor de eerste salonremise. De geplaagde Barejev voelde weinig voor een echte partij. Short zag geen reden om zijn hoofd te stoten aan de witte beton-opstelling. Voor de partij wist de minzame Barejev zijn tegenstander nog even van zijn stuk te brengen. Was het waar, vroeg hij vriendelijk, dat Short, zoals hij in een interview had verklaard, het niet zo op had met spelers uit de Sovjet Unie? Wat kon de verbouwereerde Engelsman anders zeggen dan dat dat natuurlijk niet voor iedereen gold?

Wit: Kasparov; zwart Kamsky

1.e2-e4 e7-e5 2.Pg1-f3 Pb8-c6 3.d2-d4 e5xd4 4.Pf3xd4 Lf8-c5 5.Lc1-e3 Dd8-f6 6.c2-c3 Pg8-e7 7.Lf1-c4 0-0 8.0-0 Lc5-b6 9.Kg1-h1? Volgens Kasparov was ongeveer iedere andere zet hier beter. Bijvoorbeeld 9.a4 of 9.Pa3, zoals Van der Wiel onlangs speelde.9...Tf8-d8 10.Dd1-h5 h7-h6 11.Pb1-d2 d7-d5 12.e4xd5 Pc6xd4 13.c3xd4 Lc8-f5 14.Dh5-f3 Df6-g6 15.Le3-f4 15.h3 leek Kasparov beter. 15...Dg6-g4 16.Df3xg4 Lf5xg4 17.f2-f3 Lg4-f5 18.g2-g4 Lf5-h7 19.d5-d6 c7xd6 20.Ta1-e1 Kg8-f8 21.d4-d5 Lb6-a5 22.Te1-d1 Ta8-c8 23.b2-b3 a7-a6 24.a2-a4 La5-b4 Verleidelijk maar fout is 24...b5 25.axb5 axb5 26.Lxb5 Pxd5 27.Lxd6! Txd6 28.Pc4. 25.Pd2-e4 Lh7xe4 26.f3xe4 Pe7-g6 27.Lf4-g3 Td8-e8 28.Tf1-f2!

Behoudt de e-pion: 28...Txe4? 29.Ld3 Td4 (29...Txg4 30.Lf5) 30.Txf7+ Kxf7 31.Lxg6+ Kxg6 32.Txd4.28...Tc8-d8? Hier leek 28...Pe5 beter. Het eindspel na 29.Lxe5 Txe5 staat erg lastig voor wit. Kamsky raakt nu zijn voordeel kwijt. 29.Lc4-d3 Lb4-c3 30.Tf2-c2 Lc3-e5 31.Lg3-f2 Le5-f4 32.Tc2-c7 Te8-e7 33.Tc7-c2 Pg8-e5 34.Ld3-e2 Pe5-d7 35.Le2-f3 Pd7-f6 36.Td1-d4 Td8-e8 37.Kh1-g2 g7-g5 38.Td4-b4 Kf8-g7 39.Lf2-d4 Kg7-g6 40.Ld4xf6 Kg6xf6 Remise.

    • Dirk Jan ten Geuzendam