Biografie voor Van Mierlo: geëerd, maar niet vereerd

DEN HAAG, 30 OKT. Na 25 jaar actieve dienst in de politiek, tijdens het 25-jarig bestaan van D66, is H.A.F.M.O. van Mierlo geëerd met een politieke biografie. Maar vereerd is hij er niet mee en zijn partij evenmin. Sterker nog, volgens auteur B. Rogmans van het vanmorgen in Nieuwspoort gepresenteerde boek: Hans van Mierlo. Een bon-vivant in de politiek, hebben Van Mierlo en andere D66-ers deze zomer zelfs "stad en land afgebeld om te voorkomen dat iemand uit argeloosheid met mij zou praten'. Reeds afgesproken interviews met vrienden en bekenden van Van Mierlo als M.P.A. van Dam, J.P.A. Gruyters, E.H.T.M Nijpels, E. Bakker en A.A.M. van Agt werden door hen afgezegd. "Van Mierlo wil het liever niet' was de reden. De indruk van Rogmans is dat sommigen onder druk waren gezet.

Noodgedwongen schreef Rogmans zijn boek in een paar maanden tijd uitsluitend op grond van schriftelijk materiaal: toespraken en teksten van Van Mierlo zelf, historische literatuur en duizenden krante-artikelen. “Het is zeker niet de ultieme biografie over Van Mierlo geworden, maar wel een handzaam politiek portret waarmee de geïnteresseerde kiezers - naar ik hoop - uit kunnen maken of ze nu werkelijk bevriend willen raken met Van Mierlo of niet”, aldus Rogmans, die hiermee verwijst naar een uitspraak van Van Mierlo in deze krant, dat de kiezers een politicus moeten kiezen zoals ze een vriend kiezen.

Van Mierlo wil niets met het boek te maken hebben. “Oh, komt het morgen uit? Hoe heet het eigenlijk?” schampert hij. Hij ontkent het boek actief te hebben tegengewerkt. “Ik heb, als vrienden me er naar vroegen, tegen hen gezegd, dat ik zo'n boek niet wil. Dat zij vervolgens niet meewerken is hun beslissing. Toen ik indertijd zelf aan een boek over Lubbers meewerkte deed ik dat alleen omdat ik wist dat hij geen bezwaar had tegen dat boek. Maar k wil geen boek. Als ze een boek over je schrijven dan ben je dood.” In zijn protest tegen de ongewilde biografie beroept Van Mierlo zich op de dichter Roland Holst, die verbood dat er tijdens zijn leven een straat naar hem werd genoemd. Van Mierlo: “Tijdens mijn leven wordt niet over mij heen gelopen, zei hij. Dat voel ik ook zo. Er wordt dan wel gezegd dat ik bang zou zijn voor allerlei onthullingen, maar dat is toch onzin! Dan zou ik juist mijn vrienden hebben aangemoedigd om aan dat boek mee te werken.” Bij de presentatie van de biografie verklaarden uitgever en auteur dat zij "scandaleuze verhalen uit de Amsterdamse grachtengordel' niet in het boek hebben opgenomen omdat er geen aantoonbaar verband was met Van Mierlo's politieke functioneren.

Naast Van Mierlo's tweeslachtige houding ten aanzien van zijn status als publieke figuur, speelt volgens Rogmans ook een rol dat D66, zeker ten tijde van het eigen jubileum, niet de indruk wil versterken dat D66 volledig drijft op de persoon van Van Mierlo. En ook Van Mierlo zelf geeft toe dat hij noch zijn partij er enig politiek voordeel bij had om aan het boek mee te werken.

Volgens Rogmans en zijn uitgever had Van Mierlo juist wel mee moeten werken, omdat uitgerekend Van Mierlo geregeld uiteenzet dat de partijprogramma's van veel minder belang zijn dan de persoon die ervoor staat. “Dat hij toch weigert is kennelijk een echte Van Mierlo-paradox.”

Van Mierlo reageert op als door een wesp gestoken: “Ik laat toch me niet opdringen om zo'n boek leuk te vinden! Ik geef toch ook interviews, ik manifesteer me genoeg. Waarom dan nog een boek?” Hij verklaart dat hem al vijftien jaar "de kop wordt sufgezeurd' door uitgevers, onder wie veel vrienden, of hij niet zelf een boek wil schrijven of aan een boek over hem wil mee werken. “Dat weiger ik altijd. Dat komt misschien ooit nog, straks als ik hier weg ben, gepensioneerd of zo, maar nu niet. En ik ga dan toch niet in zee met een mij onbekende uitgever die er kennelijk geld in ziet, als ik het eerder mijn vrienden heb geweigerd?”