"Snel besluit nodig over import gas'

AMSTERDAM, 23 OKT. Op basis van de huidige vraag naar aardgas en de produktie daarvan zullen de Westeuropese gasreserves over vijftien jaar zijn uitgeput. Daarom moeten “zeer spoedig” beslissingen worden genomen over grote investeringen in de winning en het transport van aardgas, waarbij West-Europa vooral naar de Sovjet-Unie kijkt.

Dit zei staatssecretaris van economische zaken mevrouw Van Rooy vanochtend bij de opening van de Gas Expo '91 in de Amsterdamse RAI. Van Rooy onderstreepte het belang van het Energiehandvest, een nieuwe vorm van samenwerking op energiegebied tussen Oost en West die voortvloeit uit een plan dat premier Lubbers vorig jaar presenteerde.

Het Energiehandvest kan een politiek en economisch kader vormen voor nauwe samenwerking met de Sovjet-Unie en voor grote investeringen in de energiesector. Die zijn van essentieel belang voor zowel de Sovjet-Unie, de republieken en West-Europa, zei Van Rooy, want de bewezen reserves aan aardgas in de Sovjet-Unie bedragen 52.000 miljard kubieke meter ofwel 40 procent van de wereldgasreserves. Dat is dertig maal zoveel als alle Nederlandse gasbellen samen en voldoende om West-Europa 130 jaar lang van gas te voorzien. Maar nieuwe ramingen over de Russische reserves komen al uit op een totaal van vijf maal die hoeveelheid aan bewezen gasvoorkomens.

Pag 18:

Doelen voor samenwerken liggen in Polen en Hongarije

Nederland streeft er naar dat het Energie Handvest nog in december (op de valreep van het Nederlands EG-voorzitterschap) tijdens een bijeenkomst van alle 38 betrokken landen in de Haagse Ridderzaal wordt ondertekend. Daarbij gaat het zowel om een politieke verklaring als om een juridisch bindende overeenkomst tot samenwerking. Het plan-Lubbers moet de Westerse industrie een zo groot mogelijk vertrouwen geven zodat er geïnvesteerd wordt in handel met de Sovjet-Unie en de andere Oosteuropese landen, aldus Van Rooy. Voor de industrie, die in ruil voor financiële en technische middelen zelf moet zorgen voor de import van gas en andere brandstoffen, liggen er grote kansen, zei de staatssecretaris.

Nederland steunt het streven naar openstelling van de energiemarkt in de EG. Bedrijven mogen geen misbruik maken van hun dominerende positie, maar tegelijk moet de energiesector met grote voorzichtigheid worden behandeld, aldus Van Rooy. Daarom waarschuwde zij de Europese Commissie voorzichtig te zijn met nieuwe richtlijnen die de zekerheid in de voorziening van aardgas in gevaar kunnen brengen.

Ze doelde vooral op een ontwerp-richtlijn die Brussel in de maak heeft om nationale gasmaatschappijen zoals de Gasunie te verplichten gas uit het buitenland naar afnemers in de lidstaten te vervoeren. Van Rooy wil eerst afwachten hoe twee richtlijnen die al door de Ministerraad zijn aanvaard, in de praktijk uitwerken. “De juiste weg om de interne markt te completeren is om waar enigszins mogelijk wetgeving en bureaucratie te vermijden.”

Op het congres dat tegelijk met de Gas Expo wordt gehouden, bleek dat grote Europese gasbedrijven al inspelen op de vrije interne EG-markt. Volgens ir. W.M. Harinck, voorzitter van de Materialencommissie van de Nederlandse gas- en waterbedrijven, heeft British Gas al aandelen gekocht in Spaanse en Hongaarse zusterbedrijven. “Grote Europese bedrijven tonen belangstelling voor elkaar. Ook Nederlandse bedrijven kijken om zich heen, in een streven in Oost-Europa invloed te krijgen en steun te verlenen. Heel logische doelen voor samenwerking liggen in dit stadium in Hongarije, Polen en Tsjechoslowakije.”