Europa in onderwijs; Doctoraal = master = matrise?

Bij de Nederlandse organisatie voor internationale samenwerking in het hoger onderwijs, de Nuffic, kan men feilloos registreren of ergens op de wereld een revolutie heeft plaatsgevonden of een vulkaan is uitgebarsten. Dan komen er vluchtelingen naar Nederland en moet worden vastgesteld wat hun diploma's waard zijn.

Bij de Nuffic is K. Kouwenaar verantwoordelijk voor de internationale studievergelijking. Hij maakt ook deel uit van het informatienetwerk dat in Europees verband studenten en docenten op weg helpt. De Nuffic krijgt meer werk naarmate de internationale mobiliteit toeneemt. De voorlichtingsdienst kreeg vorig jaar 16.000 telefoontjes te verwerken van studenten die willen weten hoeveel hun diploma in Engeland waard is, waar in Italië het diploma kan worden geverifieerd of wie het beëdigd kan vertalen.

Daarnaast krijgt de Nuffic jaarlijks zo'n tweeduizend schriftelijke verzoeken en vierduizend telefonische vragen over de waarde van diploma's of opleidingen van buitenlanders die in Nederland onderwijs willen volgen of hier komen werken. Vaak kunnen de specialisten van de Nuffic al snel aangeven hoe de gevolgde studie in Nederland wordt gewaardeerd. Van een aantal opleidingen in de EG is de informatie inmiddels verzameld in een handboek. Soms vergt een goede vergelijking een paar dagen intensief werk. Dat geldt met name als het om een zelden ter beoordeling voorgelegd diploma gaat.

""We zoeken dan uit aan wat voor instelling het diploma is gehaald. Nemen de studiegids door, kijken wat voor soort opleiding het is. Zitten er "methoden en technieken' in het pakket of is er alleen maar sprake van kennisoverdracht? Heeft de betrokkene alleen geleerd om te leren of heeft hij ook geleerd om te denken?'' Het is geen waterdichte methode, erkent Kouwenaar, maar hij zou op dit moment geen betere weten. ""We kijken niet naar de vakinhoud, voor specifieke vragen moet iemand maar naar vakdeskundigen gaan, daar is onze organisatie niet op berekend.''

Vergelijking van diploma's en opleidingen uit de lidstaten van de EG is relatief eenvoudig. Behalve het handboek is er een netwerk van nationale informatiecentra, waar Kouwenaar bij collega's snel aanvullende informatie kan halen. Maar daarmee zijn binnen de EG de problemen nog niet opgelost. Neem de positie van het Nederlandse hoger beroepsonderwijs (""In Europa eenzaam aan de top''), dat in elk land weer anders is georganiseerd. Of de discussies tussen het vasteland en Groot-Britannië en Ierland over waarde en eindniveau van de universitaire opleiding. In het kader van ERASMUS, het uitwisselingsprogramma voor het hoger onderwijs, is voorgesteld om alle universitaire opleidingen van tenminste vier jaar die eindigen met een scriptie of een onderzoeksverslag, een graad, titel of diploma van dezelfde waarde toe te kennen: doctoraal = master = matrise = licentie.

    • Gretha Pama
    • Quirien van Koolwijk
    • Kees Versteegh